Xankəndidə separatçıbaşı Araik Arutyunyan “tş iclası” adı ilə keçirdiyi və 6 saat davam edən müzakirələrdən sonra erməni sakinlərə “istefası”nın müzakirə edildiyini bildirib.
O, heç bir qərar verilmədiyini, bu gün “istefasının” daha dar çərçivədə bir daha müzakirə ediləcəyini açıqlayıb.
Bəzi mənbələrə görə isə, Araik Arutyunyan “istefa” verəcəyi təqdirdə keçmiş “xarici işlər naziri” Masis Mailyanın onun yerinə keçməsi üçün çalışacaq.
Ola bilər ki, Arayik Arutunyanı istefaya göndərməklə ermənilər həm də Azərbaycana reinteqrasiya üçün ən böyük maneəni aradan qaldırmağa çalışırlar. Çünki bilirlər ki, Azərbaycan tərəfi Araiki danışıqlarda ermənilərin nümayəndəsi olaraq qəbul etmir. Onu əvəzləyəcək adam isə Azərbaycanla aparılan danıçıqlarda iştirak edə bilər. Bu versiyanı nə dərəcədə əsaslı saymaq olar?
Siyasi şərhçi Turab Rzayev “Bakı-Xəbər”ə açıqlasında bildirdi ki, əlbəttə, burda bir neçə ssenari mümkündür: “Onlardan biri odur ki, Araik Arutunyan artıq yaramır və onu dəyişdirmək lazımdır. Araik Arutunyanın separatçı rejimə yaramamasının da fərqli səbəbləri var. Bir səbəbi ondan ibarətdir ki, artıq Azərbaycan tərəfi ilə danışıqlarda iştirak edə bilmir. Azərbaycan tərəfi onu qəbul etmir. Ona görə də, onun yerinə Azərbaycanın qəbul edə biləcəyi, müharibədə iştirak etməmiş yeni bir sima lazımdır. Belə bir şəxs Azərbaycanla qarşılaşa bilər və bu qarşılaşma da daha uğurlu sayılar. Digər bir səbəb də ondan ibarətdir ki, Paşinyan hakimiyyəti ilə Araik Arutunyan arasında fikir ayrılıqları var. Araik və onu dəstəkləyən “Qarabağ klanı” Paşinyanı qəbul etmir. Onun yerinə gələn şəxs tək Azərbaycanla deyil, Paşinyanla da uyğunluq tapa bilər. Paşinyan yeni namizədin üzərində təzyiq qura bilsə, onu Azərbaycanla sülh müqaviləsi imzalamağa məcbur edə bilər. Başqa, tam alternativ versiyalar da var. Bu versiyalar da ondan ibarətdir ki, guya Araik Azərbaycanla anlaşma tərəfdarıdır, hətta gizli danışıqlara da razılıq verib. Məhz buna görə də, Araiki hakimiyyətdən uzaqlaşdlrmaq lazımdır. Bununla bağlı erməni mətbuatına iddialar sızdırılıb, onun Azərbaycana yaxınlaşma cəhdlərinin qarşısını almağa çalışdıqları deyilir. Əlbəttə, bunların hər biri mümkündür. Başqa bir məsələ ondan ibarətdir ki, indiki halda Qarabağda olan cəmiyyətin başını qatmaq, Azərbaycanın təkliflərini gecikdirmək üçün əllərindən gələni edirlər. Daxildə sanki siyasi sabitlik yoxdu, yeni bir lider seçilir. Belə bir görüntü verməklə əslində vaxt qazanmağa, danışıqları uzatmağa da çalışa bilərlər. Bu da fərqli bir versiyadır. Əvvəllər bilirsiz ki, Rusiyanın Vardanyan tipində bölgəyə yeni bir iş adamı ixracı vardı. Ola bilsin ki, hansısa şəkildə Moskvadan təzyiq gəlir və Vardanyanın rəhbər seçilməsi ilə bağlı cəhdlər də ola bilər. Qarşı tərəf bunu da nəzərə alıb, sanki daxili çaxnaşma var kimi göstərib, Vardanyanı lider kimi çıxarmağa çalışa bilər. Ancaq Araik istefa etmək istəyirsə, bunu geniş müzakirə edə bilər. Orda bir nəticə çıxmayıbsa, indi daha dar bir məclisdə bunu yenidən müzakirə etməyə nə ehtiyac var? Özü istefa edəcəksə, etsin. Ola bilsin ki, bununla bağlı da ilkin nəticə yoxdur. Onan görə də, prosesi istefayla, yaxud fərqli şəkildə yekunlaşdırmaq olar. Daxili və siyasi mübarizə var və tərəflərin mövqeyi tutuşmur. Ermənistanın, Rusiyanın dəstəklədiyi qüvvələr, klandaxili qüvvələr arasında güc mübarizəsi gedir. Hələ onlara yekun bir nöqtə qoyulmayıb”.
Məhəmmədəli QƏRİBLİ
