Mircavid Həsənov: "Ən azı 2000 hektar fındıq bağları salınsa, Azərbaycan dünyada fındıq istehsalına görə 1-ci yerə çıxa bilər"
2014-cü ilin ortalarından başlayaraq neftin qiymətinin 3-4 dəfəyə yaxın aşağı düşməsi əsas gəlirləri neftdən asılı olan bir çox ölkələr üçün müxtəlif problemlər yaratdı. İqtisadiyyatı neft gəlirlərindən asılı olan bir çox ölkələr üçün bu dönəm bir sıra çətinliklərlə yadda qaldı.
Məhz bu amil postneft dövründə iqtisadiyyatın dinamik inkişafını təmin etmək, qeyri-neft sektorundan gəlirlər əldə etməyi prioritetə çevirdi. Qeyri-neft sektoru ölkəmiz üçün də daim mühüm əhəmiyyət kəsb edib. Qeyri-neft sektorunun ən gəlirli sahələrindən biri olan aqrar sahənin inkişafına dövlət daim xüsusi diqqət və qayğı göstərir. Bununla bağlı dövlət başçısı yeni sərəncamlar imzalayır.
Dövlət başçısı İlham Əliyevin apardığı uğurlu siyasətə uyğun olaraq, Azərbaycanda kənd təsərrüfatının ənənəvi sahələrinin dirçəldilməsi istiqamətində kompleks sistemli tədbirlər görülür. Çünki Azərbaycan iqtisadiyyatının inkişafı dinamik inkişafdır. Təsadüfi deyil ki, ölkə iqtisadiyyatı dünya miqyasında rəqabət qabiliyyətliliyinə görə 37-ci yerdədir.
Məsələ ondadır ki, ənənəvi kənd təsərrüfatı sahələri olan pambıqçılığın, baramaçılığın, tütünçülüyün, fındıqçılığın, üzümçülüyün dirçəldilməsi ölkəyə ciddi iqtisadi perspektivlər vəd edir.
Maraqlıdır, bəs ekspertlərin ənənəvi kənd təsərrüfatı sahələrinin inkişaf etdirilməsindən gözləntiləri nədən ibarətdir? Sözügedən məsələni dəyərləndirən iqtisadçı-ekspert Mircavid Həsənov buna bir neçə prizmadan yanaşır: "Azərbaycanda kənd təsərrüfatı potensialına görə heç də iqtisadiyyatın digər aparıcı sektorlarından geri qalmır. Hətta daha çox üstünlük təşkil edə bilər. Kənd təsərrüfatı, iqtisadiyyatın digər sahələri kimi, institusional səviyyədə idarə olunmalıdır. Bu sahə ilə məşğul olan əksər fermerlərin sektor üzrə dünya bazarlarında baş verən proseslər barədə kifayət qədər informasiyalara, iqtisadi biliklərə sahib olmaması bir sıra problemlərə yol açır. Son illər kənd təsərrüfatının bir sıra sahələrinin - fındıqçılıq, pambıqçılıq, şəkər çuğunduru, baramaçılıq, tütünçülük və digərlərinin Prezident İlham Əliyev tərəfindən prioritet istiqamətlər kimi müəyyənləşdirilməsi və bu sahələrə dövlət dəstəyinin göstərilməsi fermerlər üçün mayak rolunu oynamalıdır. Azərbaycan fındıq istehsalı üzrə dünyada 4-cü yeri tutur. Ən azı 2000 hektar fındıq bağları salınsa, Azərbaycan 1-ci yerə çıxa bilər. Fındıq ağacı məhsuldar olmasa da, satış qiyməti dünya bazarında ildən-ilə artır. Həm də nəzərə alınmalıdır ki, fındığın quru məhsul olması onun anbarlarda 3 ilə qədər saxlanmasına imkan verir. Bu səbəbdən fındıq istehsalı bütün dünyada ildən-ilə artır. Azərbaycanda fındıq istehsalı üçün iqlimin əlverişli olması bu məhsulun 2000 hektardan da çox ərazilərdə əkilməsini mümkün edir. Bu da Azərbaycanın ixrac potensialının yüksəldilməsində, ölkəyə əlavə xarici valyuta axınının təmin olunmasında fındıqçılığın aparıcı sahə kimi rol oynamasını şərtləndirəcək".
M.Həsənovun fikrincə, bu gün tütünçülük, baramaçılıq və fındıqçılığın yenidən dirçəldilməsi dövlətin qarşıya qoyduğu prioritet məsələlərdir: "Çünki hər bölgənin özünə xas olan ənənəvi kənd təsərrüfatı sahələrinin bərpa olunması və inkişafı bilavasitə regionların sosial-iqtisadi vəziyyətinə müsbət təsir edən məsələ olmaqla yanaşı, həmin coğrafiyalar üçün iqtisadi lokomotiv rolunu oynayır. Regionun sosial-iqtisadi inkişafı ilə bağlı bölgəyə xas ənənəvi kənd təsərrüfatı sahələri olan barama, tütün və fındıq istehsalının genişləndirilməsini vacib məsələ kimi müəyyənləşdirən Prezident müvafiq icra strukturlarına konkret tapşırıqlar verib. Ümumilikdə, davam etdirilən sosial-infrastruktur tədbirləri kənd təsərrüfatının inkişafında da öz müsbət nəticələrini göstərəcək. Çünki infrastrukturun yüksək səviyyədə olması investorların da bu bölgəyə marağını artıracaq, regionu cəlbedici iqtisadi məkana çevirəcək".
Vidadi ORDAHALLI
