Ruslan Atakişiyev: "Bu gün problem ondan ibarətdir ki, bank sektoru sənaye və kənd təsərrüfatı ilə işləməkdə az maraqlıdır"
Neftin qiymətinin 50 dollar ətrafında qalması, Azərbaycanın ixracının artması, idxalının isə azalması, manatın sabitləşməsi, valyuta ehtiyatlarının artması, aparılan islahatların yavaş-yavaş öz bəhrələrini verməsilə iqtisadiyyatda nikbin ab-hava mövcuddur. Risqlər azalıb, gələn ildən başlayaraq əsas makroiqtisadi göstəricilərin yenidən artım tempini bərpa edəcəyi gözlənir.
Neft qiymətlərinin ötən illə müqayisədə yüksək olması, üstəlik, daxildə dollara tələbatın azalması Azərbaycanın valyuta ehtiyatlarının artmasında əks olunur. Ən son məlumata görə, valyuta ehtiyatlarımız ilin əvvəlindən təxminən 3 milyard dollar artıb və 40,6 milyard dollar təşkil edir.
Bütün bunlarla yanaşı, bank sektorunda da müsbət meyllər müşahidə olunur. Banklarda əks dollarlaşma prosesi başlayıb, əmanətlərdə dollarlaşma 80 faizdən aşağı düşüb. Banklarda ödəmə vaxtı keçmiş kreditlərin artması səngiyib. Bankların məcmu kapitallarının azalması davam etsə də, sürəti düşüb. Bir sıra banklar nizamnamə kapitalını artırıb və ya artıracağı gözlənir. Əksər banklar 2017-ci ilin 1-ci yarısını, az da olsa, xalis mənfəətlə başa vurublar və ya zərər məbləği azalıb. Bir sıra bankların qeyri-faiz gəlirləri artıb.
Təbii ki, banklarda hər şeyin yaxşı olduğunu demək doğru olmaz. Kreditlərə tələbat azaldığından, bankların gəlirləri geriləyir. Əksər banklar gəlir formalaşdırmaqda çətinlik çəkdiklərindən, qarşıdakı dövrdə zərər edə və buna görə kapitallarının bir hissəsini itirə bilərlər.
Bu arada Banklar Assosiasiyasının prezidenti Zakir Nuriyev deyib ki, Azərbaycan bankları iqtisadiyyatı kreditləşdirmək gücündədir. Maraqlıdır, bu birmənalı belədirmi?
Məsələyə münasibət bildirən İqtisadi Resursların Öyrənilməsi Mərkəzinin direktoru Ruslan Atakişiyev buna fərqli prizmadan yanaşdı: "Bütün bankların iqtisadiyyatı kreditləşdirmək gücündə olduğunu demək çətindir. Elə bank var ki, imkanları bir qədər böyükdür, eləsi var bir az məhduddur. Bu gün problem ondan ibarətdir ki, bank sektoru sənaye və kənd təsərrüfatı ilə işləməkdə az maraqlıdır. Orta hesabla götürəndə bank sektorunun iqtisadiyyata kredit qoyuluşu 12 faizdir. Kreditlərin 3 faizi kənd təsərrüfatına yönəlib. Müəyyən çətinliklər üzündən bank sektoru real sektorla işləməkdə maraqlı deyil. Ona görə də buna birmənalı prizmadan yanaşmaq çətindir. Əlbəttə, bank sektorunun iqtisadiyyata kredit qoyuluşunu artırması arzuolunandır. Hesab edirəm ki, zamanla bu kimi məsələlər yoluna qoyulacaq".
Vidadi ORDAHALLI
