Pandemiya üzündən 2020-ci ildə əksər dünya ölkəsində pul kütləsində azalma müşahidə edilib. Ancaq bir sıra ölkələrdən fərqli olaraq, Azərbaycanda pul kütləsi il ərzində 10,7 faiz artıb. Belə ki, ölkədə pul kütləsinin həcmi 12 milyard 782 milyon manat təşkil edib.
Bundan başqa, Mərkəzi Bankın yaydığı məlumata görğə, 2020-ci ilin yekununa əsasən, Azərbaycanda geniş pul kütləsinin həcmi (M3) 29 185,8 mln. manat təşkil edib ki, bu da əvvəlki il ilə müqayisədə 1,1 faiz çoxdur. Həmçinin, bu göstərici aylıq müqayisədə 7,5 faiz artıb.
Hesabata əsasən, banklardan kənarda nağd pul kütləsinin həcmi (M0) yanvarın 1-nə 10 773,4 mln. manat təşkil edib. Bu isə illik müqayisədə 13,4 faiz, aylıq müqayisədə isə 6 faiz çoxdur.
Qeyd edək ki, pul kütləsi ölkədə dövriyyədə olan nağd və qeyri-nağd ödəniş vasitələrinin məcmusudur. Bütün hallarda, ötən il bir sıra ölkələrdə pul kütləsi azaldığı halda, Azərbaycanda bunun artmasını ekspertlər necə dəyərləndirirlər?
“Bütün bu yanaşmalar nəticəsində biz bir çox ağrılı prosesin öhdəsindən uğurla gələ bildik”
Məsələyə münasibət bildirən iqtisadçı-ekspert Fuad İbrahimovun sözlərinə görə, digər ölkələrdən fərqli olaraq, ötən il Azərbaycanın pul kütləsinin artması uğurlu monitar siyasətin aparılmasından irəli gəlir: “Pul kütləsinin həcmi iqtisadi indiqatorlardan asılıdır. Ümumilikdə götürəndə hər hansı pul kütləsində defisitin yaranmaması digər problemlərin üzə çıxmasının önlənməsində mühüm rol oynayır. Bütövlükdə, Azərbaycan iqtisadiyyatı istər monitar, istərsə də fiskal siyasətində çox elastiklik və ehtiyatlılıq nümayiş etdirir. Bütün bu yanaşmalar nəticəsində biz bir çox ağrılı prosesin öhdəsindən uğurla gələ bildik. Yəni maliyyə sahəsində amartizasiya nöqteyi-nəzərdən ciddi itkilərlə üzləşmədik. Ölkənin valyuta rezervləri azalmadı. Düşünürəm ki, bunun az və çox olması önəmli deyil. Əsas odur ki, maliyyə siyasətini düzgün qurasan. Yəni maliyyə sektorunda optimal vəziyyəti, optimal səviyyədə yanaşmanı qoruyub saxlaya biləsən. Hesab edirəm ki, bununla bağlı bizdə vəziyyət çox yaxşı səviyyədədir”.
İqtisadçı-ekspertin qənaətincə, bütün bu kompleks yanaşmanın nəticəsidir ki, pandemiya şəraitində Azərbaycanda pul kütləsi azalmadı.
Vidadi ORDAHALLI