Müşfiq Ələsgərli: “Prezident İlham Əliyevin AQEM Media Forumuna ünvanladığı mesajda media institutlarının peşəkarlığına, obyektivliyinə və hesabatlılığına dair xüsusi vurğular etməsi təsadüfi deyil”
Prezident İlham Əliyevin Media və Yayım Şurasının təşkilatçılığı ilə “Qütbləşmiş dünyada media vasitəsilə etimadın qurulması” mövzusunda Asiyada Qarşılıqlı Fəaliyyət və Etimad Tədbirləri üzrə Müşavirənin (AQEM) Media Forumunun iştirakçılarına müraciətində bildirilir ki, baş verən prosesləri işıqlandıran və cəmiyyətə çatdıran media ictimai rəyin formalaşmasına, qarşılıqlı etimad və anlaşmaya, dialoq və əməkdaşlıq imkanlarına təsir göstərə bilən qüvvədir.
“Dezinformasiyanın geniş yayılması, süni intellekt texnologiyalarından sui-istifadə etməklə saxta informasiya və materialların hazırlanması ictimai etimada birbaşa təsir göstərir. Xüsusilə sosial media və rəqəmsal platformaların informasiya məkanında rolunun sürətlə böyüdüyü bir zamanda medianın hesabatlılığı və üzərinə düşən məsuliyyəti daha da artır. Bütün bunlar media institutlarının peşəkarlığına və obyektivliyinə olan tələbləri daha da yüksəldir, ortaq informasiya məsuliyyətinin formalaşdırılmasını zəruri edir”, - deyə müraciətdə vurğulanıb.
Mətbuat Şurası İdarə Heyətinin üzvü
Media eksperti Müşfiq Ələsgərli baki-xeber.com-a bildirdi ki, müasir dövrdə dövlətlər və xalqlar arasında münasibətlər yalnız siyasi qərarlar və diplomatik təmaslarla formalaşmır. “Siyasi səviyyədə əldə olunan razılaşmaların cəmiyyətlər tərəfindən qəbul edilməsi, qarşılıqlı anlaşmanın və etimadın möhkəmlənməsi üçün informasiya mühiti də mühüm əhəmiyyət daşıyır. Azərbaycan-Ermənistan münasibətləri bunun konkret nümunəsidir. 2025-ci il avqustun 8-də Vaşinqtonda sülh sazişinin mətni paraflanıb, 2026-cı ilin avqustunda isə Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyev və Ermənistanın Baş naziri Nikol Paşinyan bu prosesin tarixi əhəmiyyətini bir daha vurğulayıblar. Paşinyan sentyabrın 24-də BMT Baş Assambleyasındakı çıxışında da sülhün institutlaşdırılmasının əsas vəzifə olduğunu bildirib.
Lakin siyasi müstəvidə dialoqun inkişaf etdiyi bir vaxtda biz informasiya məkanında qarşıdurma ritorikasının yenidən meydana çıxmasının şahidi oluruq. Ermənistan tərəfdə revanşist qüvvələr diplomatik korpus təmsilçilərinin Qarabağa səfərini, Gəncəsər məbədini ziyarət etməsini bəhanə gətirərək, Azərbaycana qarşı çirkin bir kampaniya həyata keçirdilər. Bu cür çıxışlar sülh və etimad quruculuğuna xələl gətirir”.
M.Ələsgərlinin fikrincə, bu cür proseslər təkcə münaqişədə olmuş tərəflər arasında baş vermir. O, qeyd etdi ki, son günlərdə sosial şəbəkələrin Türkiyə seqmentində baş verənlər bu məsələdə nümunədir. “Azərbaycan-Türkiyə münasibətləri strateji müttəfiqlik səviyyəsində olsa da, sentyabrın sonlarında Türkiyə mediasında və sosial media seqmentində Azərbaycan-Türkiyə münasibətlərinə mənfi təsir göstərə biləcək qərəzli paylaşımların şahidi olduq. Azərbaycan Media və Yayım Şurasının bəyanatına bu məsələyə aydınlıq gətirlir. Məhz burada sosial medianın ikili xarakteri ortaya çıxır. O, xalqların bir-birini daha yaxından tanımasına, informasiya mübadiləsinə və qarşılıqlı anlaşmaya böyük imkanlar yarada bilər. Eyni zamanda, yoxlanılmamış məlumatların, saxta xəbərlərin, manipulyativ materialların və süni intellekt vasitəsilə hazırlanmış saxta audio-vizual kontentin sürətlə yayılmasına əlverişli mühit yaratmaqla əks işlər də görə bilər.
Bu təhlükənin miqyası qlobal rəqəmlərdə də görünür. Məsələn, Reuters İnstitutunun 2026-cı il hesabatına dünya əhalisinin 54 faizi xəbərlərə çıxış üçün sosial mediadan istifadə edir. Orada yayılan informasiyaların təsirinə düşür.
Bütün bunları nəzərə alaraq deyə bilərik ki, Prezident İlham Əliyevin AQEM Media Forumuna ünvanladığı mesajda media institutlarının peşəkarlığına, obyektivliyinə və hesabatlılığına dair xüsusi vurğular etməsi təsadüfi deyil. İnformasiya istehsalının və yayılmasının sürətlə dəyişdiyi bir dövrdə jurnalistin və media qurumunun məsuliyyəti yalnız xəbəri operativ çatdırmaqdan ibarət deyil. Xəbərin mənbəyini yoxlamaq, faktla şərhi ayırmaq, manipulyativ məzmundan uzaq durmaq və ictimaiyyəti yanıltmamaq da medianın əsas vəzifələrindəndir. Xüsusilə süni intellekt texnologiyalarının inkişafı bu məsuliyyəti daha da artırır.
AQEM-in missiyası məhz bu kontekstdə xüsusi əhəmiyyət qazanır. Təşkilat 28 üzv dövləti birləşdirir və Asiya qitəsinin təxminən 90 faizini əhatə edir; onun əsas məqsədlərindən biri dövlətlər arasında qarşılıqlı etimadın və əməkdaşlığın möhkəmləndirilməsidir. Prezident İlham Əliyevin müraciətində də medianın ictimai rəyə, qarşılıqlı etimad və anlaşmaya, dialoq və əməkdaşlıq imkanlarına təsir edə bilən qüvvə olduğu xüsusi vurğulanır. Bu baxımdan AQEM Media Forumunu sadəcə jurnalistlərin toplantısı kimi deyil, informasiya vasitəsilə etimad quruculuğu platforması kimi qiymətləndirmək olar”-deyə M.Ələsgərli qeyd etdi.
İradə SARIYEVA
