İrəvan Ermənistan və Azərbaycan arasında sülh müqaviləsi üzrə yeni təkliflər paketini Bakıya təqdim edib”. Avqustun 24-də Ermənistanın baş naziri Nikol Paşinyan belə deyib. O əlavə edib ki, Ermənistanın sülh gündəliyinə sadiqliyini vurğulamaq istəyir: “Sizə bildirməliyəm ki, biz Azərbaycan tərəfinə Ermənistan və Azərbaycan arasında sülh müqaviləsi ilə bağlı yeni təklifimizi göndərmişik”.
Azərbaycanın xarici işlər naziri Ceyhun Bayramov Belçikanın xarici işlər naziri Haccə Lhəbiblə birgə keçirdiyi mətbuat konfransında Paşinyanın dediklərinə münasibət bildirib: “Danışıqlar bəzən bir neçə gün gedir. Tərəflərdən biri geri qayıdıb şərtləri müzakirə edir. Bəzən qarşı tərəf 60 gün məsələnin şərhlərini müzakirə edir. Biz burada heç bir müzakirə aparmırıq. Ermənistan isə şərtlərini verəndən bir-iki gün sonra bunu elan edirlər. İndi isə rekorda imza atıblar. Şərtlərini verdikdən 40 dəqiqə sonra anons veriblər”.
Paşinyanın Bakıya hansı təkliflər göndərdiyi haqda bilgi yoxdur. Yada salaq ki, ötən ilin yazında rəsmi İrəvan, guya Bakının 5 bəndlik sülh təklifinə 6 şərtini açıqlamışdı. Bu bəndlərdən bir daha aydın olurdu ki, Ermənistan Azərbaycanla ədalətli sülh müqaviləsində maraqlı deyil və sadəcə vaxt uzatmaqla məşğuldur. İrəvanın həqiqətən ölkəmizə qarşı ərazi iddiası yoxdursa, onda öncə öz konstitusiyasını qaydaya salmalı, beynəlxalq hüquqa uyğunlaşdırmalıdır.
Maraqlıdır, Paşinyanın yeni təklifləri nədən ibarət ola bilər?
Müstəqil siyasətçi Abutalıb Səmədov “Bakı-Xəbər”ə açıqlamasında bildirdi ki, Azərbaycanın sülh sazişi imzalamaq məqsədilə təklif etdiyi 5 baza prinsipinə Ermənistan bir müddət cavab vermək istəmədi: “Sonra onlar 6 bəndlik təkliflərini təqdim etdilər. 6-cı bənddə qeyd etdilər ki, Azərbaycanın məktubu onlara gec çatıb. Bu, uzun müddət Ermənistan mətbuatında da ciddi müzakirə edildi. Ermənistan diplomatiyasının nə qədər aşağı səviyyədə olduğunu göstərən bir amil oldu. Həmin 6 bəndin içərisində Minsk qrupunun prosesə daxil olması və Qarabağın ststusu ilə bağlı məsələnin sülh sazişində öz əksini tapması ilə əlaqali tələblər vardı. Sonradan Brüssel danışıqlarında razılaşma əldə olundu ki, Qarabağ məsələsi sülh sazişində öz əksini tapa bilməz. Keçən ilin avqustunda ümidlər yarandı ki, sülh sazişini imzalamaq mümkün olacaq. Hətta Paşinyan belə bir sazişi imzalaya biləcəyini bildirdi. Lakin sonra dediklərindən imtina etdi. Prosesi uzatmaq üçün ortaya müxtəlif təkliflər atdılar. Qarabağ və Azərbaycanla sərhəddə silahsızlaşmış zonaların yaradılmasını təklif etdi. Qarabağ ermənilərinin hüquqlarının reallaşması üçün beynəlxalq mexanizmlərin tətbiqini təklif etdi. Hər yeni təklif bir məqsədə xidmət edir: sülh sazişini uzatmaq və vaxt qazanmaq. Nə qədər ki ABŞ və Avropa Birliyi qəti təklif ortaya qoymur, Ermənistanın oyunları davam edəcək. BMT-dəki müzakirələr göstərdi ki, Qərb konkret mövqe ortaya qoymaq istəmir. Nə qədər ki Qarabağ erməniləri Azərbaycanın ərazi bütövlüyünü qəbul etmir, nə qədər ki Ermənistan hakimiyyəti sözdə bunu qəbul etdiyini deyir, əməldə isə başqa addım atır, sülh sazişini imzalamaq mümkün olmayacaq. Biz çox istərdik ki, saziş ABŞ-ın vasitəçiliyi ilə imzalansın. Rusiya mümkün qədər kənarda saxlanılsın və 2025-ci ildə bölgəni tərk etsin. Təkliflər vermək oyununa son qoyulmalıdır”.
Məhəmmədəli QƏRİBLİ
