Ermənistandakı yeni missiyanın müstəsna mülki xarakter daşıdığını vurğulayan Avropa İttifaqının (Aİ) nümayəndələri hiyləgərlik edirlər.
Bunu Rusiya Xarici İşlər Nazirliyinin rəsmi nümayəndəsi Mariya Zaxarova Avropa İttifaqının Ermənistanın sərhədyanı rayonlarında mülki monitorinq missiyasına münasibət bildirərkən deyib.
Onun sözlərinə görə, Avropa İttifaqının və bütövlükdə Qərbin Rusiyaya müttəfiq olan Ermənistanda hər hansı bir vasitə ilə möhkəmlənmək istəyi ilk dəfə deyil ki, qeydə alınır: “Biz bu cəhdlərdə Zaqafqaziyada münasibətlərin real normallaşması maraqlarından uzaq, müstəsna geosiyasi fon görürük. Biz əminik ki, Rusiya, Azərbaycan və Ermənistan liderləri arasında imzalanmış sazişlər kompleksi yaxın gələcəkdə regionda sabitlik və təhlükəsizliyin əsas amili olaraq qalır. Onların hərtərəfli həyata keçirilməsi, o cümlədən nəqliyyat kommunikasiyalarının açılması, Ermənistan-Azərbaycan sərhədinin delimitasiyası, iki ölkənin ictimaiyyəti, ekspertləri, dini dairələri, parlamentariləri arasında əlaqələrin qurulması, o cümlədən sülhün inkişafı üzrə danışıqlar müqavilə, bölgədəki vəziyyəti yaxşılaşdırmağın ən birbaşa yoludur. Rusiya Federasiyası buna hər cür töhfə verməyə hazırdır”.
Prinsipcə, Zaxarova yuxarıdakı məsələləri çox düzgün sadalayır. Ancaq məsələ ondadır ki, bunların heç birinin həyata keçirilməsi üçün Rusiya təhrikedici rol oynamır. Biz Rusiyanın imzasını 10 noyabr sənədinə ona görə saldıq ki, Ermənistanın öz öhdəliklərini yerinə yetirməsində arbitr rolunu oynasın. Əgər Ermənistan öz bildiyini, Azərbaycan da öz bildiyini edəcəkdisə, o zaman üçtərəfli razılaşmada Rusiyaya nə ehtiyac var idi? Elə iki tərəf arasında razılaşma imzalanardı və hərə öz mövqeyində qalardı. Rusiya moderator olaraq tərəflər arasında təşviedici mövqedən çıxış etməlidir. Yəni erməni tərəfini öz öhdəliklərini yerinə yetirməyə məcbur etməlidir. Rusiya bunu edirmi? Zaxarova deyir ki, tərəflərin dini qurumları arasında əlaqə yaratmaq lazımdır. Axı iki ölkənin dini qurumları arasında necə əlaqə yaratmaq olar? Bizim QMİ sədri Allahşükür Paşazadə sülhdən danışır, amma erməni Katolikosu 2-ci Garegin deyir ki, Azərbaycan bizim qəvi düşmənimizdir və onları heç vaxt bağışlamayacağıq. Belə münasibətlər fonunda Allahşükür gedib Katolikosla nə danışsın? Niyə Rusiya Katolikosun düşmənçilik çağırışlarına qarşı mövqe ortaya qoymur?
“...Ruben Vardanyanı Qarabağa göndərməzdi, onun simasında separatçılarla bağlı oyun qurmazdı”
Məsələyə münasibət bildirən AMİP funksioneri Əli Orucovun fikrincə, Rusiya tərəflər arasında vasitəçi olaraq səmimi siyasi mövqedən çıxış etmir: “Rusiyanın əlində Ermənistana təzyiq göstərmək üçün “en” qədər rıçaqları var. Onların çox cüzi bir hissəsi işə salınsaydı, erməni separatçıları müharibədən sonra belə təxribatlara getməzdilər. Ermənistan delimitasiya prosesini bu qədər uzatmağa cəsarət etməzdi. Niyə? Ona görə ki, Rusiya dövlət olaraq bu məsələlərin həllini istəmir. Məsələnin həllini istəsəydi, emissarı olan Ruben Vardanyanı Qarabağa göndərməzdi, onun simasında separatçılarla bağlı oyun qurmazdı. Bunları Zaxarova da yaxşı bilir. Erməniləri Cənubi Qafqazda məskunlaşdıran, sonra başımıza bəla edən, türk dünyası arasında əlaqəni qıran Rusiyadır. Baxmayaraq ki, ermənilər nankorcasına Rusiyaya xəyanət edərək Avroittifaqı qabağa verir, amma buna görə Kreml Ermənistanı cəzalandırmır. Qarabağdakı separatçılığa birdəfəlik son qoymaq üçün Azərbaycana gərəkən addımları atmağa imkan vermir. 1988-ci ildən başlayan separatizmə əsas ilham verən təsisatlardan biri də erməni kilsəsidir. Katolikos tərəflər arasında qarşıdurmanı kəskinləşdirən, buna dini don geyindirən tərəfdir. Zaxarova isə Azərbaycan və Ermənistan dini icmaları arasında təmaslardan dəm vurur. Rusiya öz imzasına hörmət etsəydi, barışdırıcı tərəf olsaydı, Ermənistan ordusunun Qarabağdan çıxarılmasını təmin edərdi. Zəngəzur dəhlizi ilə bağlı konkret mövqe ortaya qoyardı. Ona görə də Rusiyanın vasitəçiliyinə güvənmək olmaz”.
Vidadi ORDAHALLI