“Bakı Xəbər” Media Qrupunun rəhbəri, politoloq Aydın Quliyev qonşu Rusiyanın siyasi elitasında son zamanlar görünməkdə olan təzahürləri özünün Facebook sosial şəbəkəsindəki hesabında təhlil edərək çox maraqlı nəticələrə gəlib. Adətən proqnozlarında yanılmayan politoloqun məntiqə söykənən və maraq doğuran fikirlərini təqdim edirik:
Mən siyasətdə heç vaxt hisslərə, əhvali-ruhiyyəyə söykənən fikirlər deməyin tərəfdarı olmadım. Özüm də demədim. Nə dedimsə proseslərin məntiqinə, konkret təzahürlərə və faktların müqayisəli təhlilinə əsasən dedim. 2005-ci ildə Putinin hakimiyyəti Sobyanin, Sergey İvanov, Medvedyev və başqalarından ibarət 7-8 nəfərin arasında məhz Medvedyevə ötürəcəyini “Bakı-xəbər” qəzetində üç gün ard-arda yazdığım geniş məqalədə aylarla öncə dəqiq təhlil etmişdim. Rusiyanın Bakıdakı səfirliyindən o zaman bu təhlil və informasiyaların mənbələri ilə maraqlandılar. Çünki hər şey öncədən çox dəqiq proqnoz olunmuşdu. Həmin məqalələrdə onu da demişdim ki, bir-iki dönəm hakimiyyətdən sonra Medvedyev prezidentliyi yenidən Putinə qaytaracaq. Bütün bunlar 16-17 il əvvəl təhlil olunmuşdu. Ancaq o zaman ən sonda Putinin konkret nə edəcəyi barədə heç nə deməmişdim, daha doğrusu, deyə bilməzdim. Fəqət indi Rusiya prezidenti Putinin hakimiyyət məsələsində nə etmək istədiyi barədə bəzi şeyləri demək istəyirəm.
Putin indiki dünya reallıqları baxımından sonsuza qədər hakimiyyətdə qalmağın sürətlə mümkünsüzləşdiyinin fərqinə varmağa başlayıb. Putinlə Baydenin görüşünü və Baydenin sözlərini xatırlayaq: "Ona dedim ki, sən mühasirədəsən". Baydenlə Consonun məhz Rusiyaya qarşı 100 ildən sonra təzələdikləri London xartiyasını xatırlayaq. Bu və digər faktlar konkret təzyiq jestləridir. Tətbiq olunmuş sanksiyalar nəticəsiz qalmır. Rusiyanın ən güclü müttəfiqi olan Belarusa da böyük sanksiyalar tətbiq olunmağa başlayıb. Lukaşenka da fərqinə varır. Gördünüz, Krımı Rusiya torpağı kimi tanımaqdan necə yayındı?! Lukaşenkonun məşhur Ukrayna jurnalisti Qordona dediyi isə budur:"Pompeo mənə dedi ki, Krımı tanısanız sizi nə gözlədiyini bilirsinizmi? Öncə sizi SWİFT maliyyə sistemindən ayıracağıq, sonra kredit tranşları bağlanacaq". Bax, bütün bunlara görə Belarus Krımı tanımadı və Lukaşenko faktiki özü ilə Putinin arasında məsafə yaratdı.
Başqa fakt. NATO Ukraynada, Pribaltikada, hətta Gürcüstanda artıq Rusiya ilə burun-buruna dayanıb. ABŞ Əfqanıstandan tələsik getməklə əslində radikal islam qarşısında KTMT-nın cənub sərhədlərini çox zəif duruma saldı. "Şimal axını" qaz kəmərini tək və Avstriyanin lobbiçiliyi ilə sanksiyalardan xilas etmək müşkül görsənir. Ölkədə 18 milyondan çox insan ayda 150 dollara, yəni gündəlik 5 dollara baxır. Bu ifrat yoxsulluq həddidir. Dünya 8 trilyon dollar ofşor hesabların 1,2 trilyonu Rusiyanın payına düşür ki, bu da ölkənin ÜDM-nin 50 faizini təşkil edir.
Məhz bunlara görədir ki, Müdafiə naziri Şoyqu artıq siyasi bəyanatlar verməyə başlayıb. Təbii ki, icazə ilə danışır. Məsələn, seçki mərkəzinin açılışında dedi ki, ölkənin vəziyyəti 99-cu ildəkindən də ağırdır. Xatırladım ki, 99-cu il Yeltsinin hakimiyyəti Putinə ötürdüyü il idi.....
Şoyqu Rusiyanın paytaxtının Sibirə köçürülməsi təklifini də təsadüfən ortaya çıxarmadı. General siyasətçinin Rusiyada yeni paytaxt dönəmi açmaq niyyəti, hətta planı görünür...
Başqa fakt. Şoyqu dedi ki, istənilən dövlət üçün ən böyük təhlükə cəmiyyətin parçaıanmasıdır. Bunun bariz nümunələri kimi Şoyqu Suriyanın, İraqın, Serbiyanın, Liviya və Misirin adlarını çəkir. Təsadüfdürmü? Bu, "nə qədər ki o ölkələrin gününə düşməmişik, çarə tapmalıyıq" mesaji deyilmi? Şoyqu artıq ölkəni xilas və ya inkişaf etdirmək missiyasının altına çiyin verən adam kimi görünməkdədir.
Nəhayət, payızdakı parlament srçkilərində hakim "Vahid Rusiya" partiyasının namizədlər siyahısına kimsə yox, məhz Şoyqunun başçılıq etməsi münasib bilinib.
Hakimiyyətin Putindən yeni simaya nə vaxt ötürüləcəyini hələ demək olmaz. Bunun vaxtından əvvəl baş verəcəyi ehtimalı böyükdür.
Varisin 100 faiz Şoyqu olacağını iddia etmirəm.bŞoyqu əsl varis üçün kamufulyaj da ola bilər.bAncaq Şoyqunun özünün varislik şansları da yetərlidir. Putinin məhz onunla tez-tez ikilikdə ova, balığa, hətta suların altına enməsi adi olmayan faktlardı.bƏn konfidensial söhbətlərin məhz belə formatlarda aparıldığına dair faktlar çoxdur.
Beləliklə, niyə məhz Şoyqu? ...Bunu ayrıca təhlil etməyə çalışacam.
