Fransanın “Milli Birlik” partiyası qurumun liderləri olan Jordan Bardella və Marin Le Peni nüfuzdan salmaq və onların 2027-ci il prezident seçkilərində iştirak etmələrinin qarşısını almaq üçün məqsədyönlü siyasi kampaniya aparıldığını bildirib. Bu, ifrat sağçıların xeyrinə olan böyük dəyişikliklər fonunda baş verir. “Milli Birlik” prezident seçkilərindən əvvəlki son Senat seçkilərində yaxşı nəticə əldə edib.
“Milli Birlik” partiyasının lideri Bardella antisemitizmdə ittiham olunub. Bardella, Le Penin prezident seçkilərində iştirakına icazə verilməsə, onun yerinə namizəd olacaq və qalib gəlsə, Fransanın gələcək baş naziri olacaq. “Mediapart” onlayn nəşri araşdırma apardıqdan sonra ifrat sağçı liderin yəhudilərə qarşı sərt açıqlamalar verdiyini və antisemit sui-qəsd nəzəriyyələrini dəstəklədiyini iddia edib. Bu, ictimai açıqlamalara deyil, 2013-2015-ci illər arasında şəxsi söhbətlərə aiddir. Keçirdiyi mətbuat konfransda Bardella o vaxt yetkinlik yaşına çatmadığını bildirib. “Mediapart” iddia edir ki, o, o vaxt artıq “Milli Birlik” partiyasının üzvü olub. Bardella onlayn nəşri məhkəməyə verir. Hər necə olsa da, bu xəbərlər prezidentlik yarışının rekord həddə çatan dövlət borcu, təhsil böhranı və açıq şəkildə siyasi təsir gücü qazanan ifrat sağçılara hücumlar fonunda keçiriləcəyini göstərdi. Bunu 27 sentyabrda parlamentin yuxarı palatası olan Senata keçirilən seçkilərin nəticələri də sübut edir. İfrat solçu "France Insoumise" və ifrat sağçı "Milli Birlik" partiyaları senatorluq yerləri uğrunda mübarizədə nisbi də olsa uğur qazandıqlarını iddia edə bilərlər. Senatın mülayim qüvvələrin dayağı olduğu uzun bir dövr başa çatdı. Fransa siyasətində dəyişiklik küləkləri əsir və prezident Emmanuel Makronun partiyası yenə də məğlub olur. Onun “İntibah” partiyası Senat seçkilərində zəif nəticə göstərərək bir neçə yer itirdi. "Milli Birlik" isə təmsilçiliyini üç yerdən 15 yerə qədər artırdı və tarixində ilk dəfə olaraq özünün nisbətən böyük fraksiyasını yaratdı. İfrat sağçıların lideri və prezidentliyə namizəd Marin Le Pen bunu tarixi qələbə adlandırdı. Onun şəxsi populyarlığı artır. Bu arada, “Odoxa-Mascaret” sorğusuna görə, Makronun reytinqi tarixi minimum olan 18%-ə düşüb. İyun ayının sonunda bu rəqəm 25%-ə çatıb. Makron tərəfdarlarının Senat seçkilərində uğursuzluğu prezidentin işini çətinləşdirməyəcək. 27 sentyabrda yuxarı palatanın 348 üzvündən 178-i yenidən seçilmək üçün namizəd idi. Senat mühafizəkar “Respublikaçılar” partiyasından olan qanunvericilər ittifaqı və hər ikisi prezidentə və onun hökumətinə dəstək verməyə meylli olan mərkəzçi qrup tərəfindən idarə olunacaq. Lakin səsvermənin nəticələri hələ də vacibdir.
Birincisi, Senat seçkiləri 2027-ci il prezident seçkilərindən əvvəlki sonuncu seçkilərdir. Onlar bir növ seçkilərə hazırlıq məşqidir və "Milli Birlik" uğur qazanıb. İkincisi, Fransa Senatına seçkilər xüsusi sistem çərçivəsində keçirilir. Senatorlar seçki kollegiyası tərəfindən seçilir, onların bəziləri bələdiyyə məclis üzvləridir. Le Pen əvvəllər onların dəstəyini qazana bilməyib. Üçüncüsü, radikallar ölkədəki mövcud vəziyyət fonunda dəstəklənir. Fransanın Milli Statistika və İqtisadi Tədqiqatlar İnstitutu dövlət borcu ilə bağlı məlumatları dərc edib. Bu, ÜDM-in 119%-nə çatıb və 1949-cu ildən bəri ən yüksək səviyyədir. Fransa təhsil sistemi də qarışıqlıq içindədir. Ötən həftə ölkə daxilində məktəb etiraz aksiyaları başlayıb. Orta məktəb şagirdləri dərsləri pozur və müəllim çatışmazlığından və pis təlim şəraitindən şikayət edərək əlavə resurslar tələb edirlər. Cənub Alp-Maritimes bölgəsində polis 28 sentyabrda 10 şagirdi yanğın törətmə, əşyalar atma və zorakılıq hərəkətləri ittihamları ilə həbs edib. “France Insoumise” partiyasının sədri Jan-Lük Melanşon etirazçıları dəstəkləyib və Makronun hakimiyyəti dövründə yaranan problemləri həll edəcəyinə söz verib. İfrat solçu lider baş nazir Sebastyan Lekornunun hökumətini tələbələrə hücum etməkdə günahlandırıb.
Tahir TAĞIYEV
