Ermənistanın Türkiyəyə humanitar yardım göndərməsi ilə bağlı sualları cavablandıran parlamentin “Şərəf duyuram” fraksiyasının katibi Tiqran Abramyan bikdirib ki, Ermənistanın göndərdiyi humanitar yük və ya göstərdiyi dəstəyin Ermənistan-Türkiyə münasibətlərində mövqe tutmaq üçün əhəmiyyəti olmayacaq.
Onun sözlərinə görə, Türkiyə prezidenti Rəcəb Tayyib Ərdoğanın təşəkkürünün olmaması sadəcə onu göstərir ki, Türkiyə siyasi elitası Ermənistan hakimiyyətinin xalqına sədaqətini nümayiş etdirmək cəhdləri və ya Ermənistanın normallaşmasına sadiqliyi ilə maraqlanmır.
O qeyd edib ki, Türkiyə doğrudan da ilkin şərt olmadan Ermənistanla münasibətləri normallaşdırmaq istəsəydi, o zaman sərhəd təkcə humanitar yardım üçün deyil, həmişəlik açıq olardı:
“Ancaq Türkiyə və Azərbaycanın bölgəmizdəki hədəfləri tamamilə fərqlidir. Onlar təklif edirlər ki, təcavüz və ya təzyiq yolu ilə Ermənistanın bəzi yaşayış məntəqələri üzərində tam nəzarətə nail olsunlar”.
Göründüyü kimi, Ermənistanda sərhədin humanitar məqsədlə açılımını hərtərəfli açılıma keçirməklə bağlı aktiv kampaniyaya start verilib. Ermənilərin bu addımını növbəti erməni məkri saymaq olarmı?
Politoloq Elşən Mustafayev “Bakı-Xəbər”ə açıqlamasında bildirdi ki,
Azərbaycanla Ermənistan arasında imzalanan atəşkəs razılaşmasından bir ay sonra prezident Racəb Tayyib Ərdoğan 27 ildir bağlı olan sərhədləri açmaq barədə ilk pozitiv mesaj verdi:
“1991-ci ildə Ermənistan Sovet İttifaqından ayrılaraq müstəqilliyini elan edəndə bu respublikanın müstəqilliyini tanıyan ilk ölkə Türkiyə oldu.
Ancaq iki il sonra Türkiyə Ermənistanla sərhədini bağladı. Buna səbəb Ermənistanın Azərbaycanın ərazisi olan keçmiş “Dağlıq Qarabağı” və ətraf rayonları işğal etməsi idi.
Münasibətlərin normallaşması üçün yeganə şərt erməni əsgərlərinin işğal etdiyi Azərbaycan ərazilərindən çıxması olub. İşğal müddətində İrəvan və Ankara arasında bəzi yaxınlaşma cəhdləri olsa da, Azərbaycanın sərt reaksiyası və qarşılıqlı istənilən güzəştlərə razılıq verilməməsi hər dəfə bu prosesi əngəllədi. 27 sentyabrda başlayan hərbi əməliyyatların sonunda, noyabrın 10-da Ermənistan məğlubiyyətini qəbul etdi.
Türkiyənin Ermənistanla sərhədinin açılması üçün bəzi şərtlər hələ də qüvvədə qalır. Hər şey Ermənistanın davranışından asılı idi. Təəssüf ki, Ermənistan təxribatçı davranışlara son qoymadı və yeni reallıqlarla barışmaq istəmir. Türkiyə və Ermənistanın nümayəndələri münasibətlərin normallaşdırılması ilə bağlı danışıqlar aparmaq üçün Moskvada görüşüblər. Hər iki tərəf bu danışıqları konstruktiv adlandırıb. Sərhədin yenidən açılması Türkiyədə işləyən on minlərlə erməniyə kömək edə bilər.
Lakin tarixi hadisələrlə bağlı ermənilərin mövqeyi yaxınlaşma səylərinə maneə ola bilər. Ermənistan Türkiyəni Birinci Dünya müharibəsi zamanı Türkiyədəki erməni azlığına qarşı “soyqırım” törətməkdə ittiham edir. Ankara bunu soyqırım adlandırmaqdan imtina edir və ölümlərin vətəndaş müharibəsinin nəticələrinin bir hissəsi olduğunda təkid edir. Ermənistan, eləcə də, Azərbaycanla sərhədlərin dəqiqləşməsini, sülh nüqaviləsinin imzalanmasını və ən əsası da Zəngəzur dəhlizinin açılmasını ciddi cəhdlə sabotaj edir, üzərinə götürdüyü öhdəlikləri yerinə yetirmir. Eyni zamanda Qarabağa olan iddialarından əl çəkmir. Belə olan təqdirdə Türkiyə, təbiidir ki, öz strateji müttəfiqi olan Azərbaycanın maraqlarını tapdayıb Ermənistanla belə razılaşmaya getməz. Təəssüf ki, bizim ölkədə də bəzi şəxslər Ermənistan-Türkiyə sərhədinin daimi açılmasına dəstəklərini ifadə edirlər. Olduqca yanlış mövqedir. Bu, yalnız Ermənistana lazımdır. Şərtlərə əməl etmədən sərhədləri daimi açmağı istəyir və buna görə də belə kampaniyalara start verib”.
Məhəmmədəli QƏRİBLİ
