Son zamanlar özəlləşdirmə çeklərinin yenidən istifadəsi ilə bağlı müzakirələrə sıx rast gəlinir. Belə ki, özəlləşdirmə çeklərini satmayan çoxlu sayda vatəndaş hüquqi cəhətdən haqlarının pozulduğunu və bununla yanaşı, Ulu Öndər Heydər Əliyevin sosial ədalət siyasətinin pozulduğunu iddia edirlər.
Məlumat üçün bildirək ki, 1996-cı il yanvarın 1-dən Azərbaycanda özəlləşdirmə çeklərinin dövriyyəyə buraxılmasına başlanıb. Dövlət sifarişi ilə xaricdə hazırlanan və qiymətli kağız kimi qeydiyyatdan keçən 32 milyon özəlləşdirmə çeki və 19 210 570 ədəd opsion ölkəyə gətirilib. Ümumilikdə, vətəndaşlara 31,9 milyon özəlləşdirmə çeki paylanılıb. Qanunvericiliyə əsasən, 1997-ci il yanvarın 1-dək anadan olmuş Azərbaycan Respublikasının hər bir vətəndaşına əvəzsiz olaraq 4 çekdən ibarət özəlləşdirmə payları verilib. Hətta adıçəkilən çeklərdən geniş istifadənin təmin olunması məqsədilə tədavül müddəti bir neçə dəfə uzadılıb.
Məlumatlara görə, dövriyyəyə buraxılmış çeklərin 20 faizi hələ də əllərdədir. Bunların əhəmiyyətli hissəsi şirkətlərdə, xüsusən də azsaylı firmalarda olsa da, əhalinin də sərəncamında müəyyən sayda çek qalır. Hətta çeklərin istifadə müddəti başa çatandan sonra da onların “qara bazar”da qeyri-leqal alış-satışı həyata keçirilib. Qeyd etdiyimiz kimi, özəlləşdirmə çeklərinin yenidən dövriyyəyə buraxılması müzakirə olunur. Təklif olunur ki, insanlar əllərindəki özəlləşdirmə çeklərini əmlak özəlləşdirilməsində istifadə etsinlər.
Maraqlıdır, çeklərin yenidən istifadəyə verilməsi əhalinin yaşayış səviyyəsinə necə təsir edəcək?
“...özəlləşdirmə çeklərini əmlak özəlləşdirilməsində istifadə edə bilərlər”
Millət vəkili Azər Badamov bildirdi ki, özəlləşdirmə çeklərinin yenidən istifadəyə verilməsi sosial rifaha müsbət təsir edəcək: “Özəlləşdirmə çeklərinin dövriyyəsi çekləri əlində qalan insanlar üçün yaxşı olar. Məlumdur ki, həmin çeklər bütün vətəndaşlara pay şəklində verilib və istifadə müddəti bitdikdən sonra özəlləşdirmə məsələləri dayandırılıb. Əlində çekləri qalan insanlar üçün özəlləşdirmə çeklərinin dövriyyəsi yaxşı olardı. Bu halda, insanlar əllərindəki özəlləşdirmə çeklərini əmlak özəlləşdirilməsində istifadə edə bilərlər. Özəlləşdirmə çeklərinin yenidən dövriyyəyə buraxılması insanların sosial rifahına müsbət təsir edəcək. Bu həm də insanların aldıqları pay idi və istifadəsiz qalıb. Ona görə də bu barədə düşünmək lazımdır”.
Günel CƏLİLOVA