Əliməmməd Nuriyev: "Təsisatın hüquqi təminatlarının həyata keçirilməsi üçün müəyyən aparata malik olması vacibdir" Ələsgər Məmmədli: "Artıq Prezident Administrasiyası bu gündən Prezidentin fəaliyyətini tənzimləyən orqan kimi təqdim olunacaq"
Milli Məclis "Dövlət qulluğu haqqında" Qanuna dəyişiklik edib. Bu barədə məlumat verən Hüquq siyasəti və dövlət quruculuğu komitəsinin sədri Əli Hüseynli bildirib ki, layihəyə əsasən, idarəetmədə yeni strukturlar, habelə inzibati və yardımçı vəzifələr yaradılır.
Komitə sədrinin dediyinə görə, inzibati vəzifələr sırasına Azərbaycanın dövlət başçısının fəaliyyətini bilavasitə təmin edən orqanın rəhbərinin vəzifəsi, Azərbaycanın Birinci vitse-prezidentinin fəaliyyətini bilavasitə təmin edən struktur, bölmənin rəhbərinin vəzifəsi, dövlət başçısının fəaliyyətini bilavasitə təmin edən orqanda müşavirlərin vəzifəsi daxildir. Yardımçı vəzifələr sırasına isə Azərbaycanın dövlət başçısının fəaliyyətini bilavasitə təmin edən orqanın rəhbərinin müavini, Azərbaycanın Birinci vitse-prezidentinin fəaliyyətini bilavasitə təmin edən struktur bölmənin rəhbərinin müavini, habelə Azərbaycanın Birinci vitse-prezidentinin köməkçisinin vəzifəsi daxildir. Ə.Hüseynli ölkə Prezidentinin sərəncamı ilə Mehriban xanım Əliyevanın ölkənin Birinci vitse-prezidenti təyin olunduğunu xatırladıb və qanun layihəsinin Milli Məclisə Prezident İlham Əliyevin qanunvericilik təşəbbüsü ilə daxil olduğunu qeyd edib. Təklif Azərbaycan Konstitusiyasına 2016-cı il sentyabrın 26-da keçirilmiş ümumxalq səsverməsində qəbul edilmiş dəyişikliklərə uyğun olaraq, yeni yaradılmış Birinci vitse-prezidentin xidmətində olan dövlət qulluqçularının statusunu, təminatını və dövlət orqanındakı təsnifatını müəyyən etmək üçün verilib.
Parlamentdə dəyişikliklər yekdilliklə qəbul olunub.
Maraqlıdır, bu dəyişiklikdən sonra hansı strukturlar yaradılacaq? Həmin strukturların fəaliyyəti nədən ibarət olacaq? Prezident Administrasiyası ləğv olunacaqmı? Mövzu ilə bağlı ekspertlərin fikrini öyrəndik.
Sözügedən məsələni dəyərləndirən Konstitusiya Araşdırmalar Fondunun rəhbəri Əliməmməd Nuriyevin fikrincə, "Dövlət qulluğu haqqında" Qanuna əlavələrdə söhbət idarəetmənin təkmilləşdirilməsindən gedir: "Bu, idarəetmənin təkmilləşdirilməsi istiqamətində aparılan islahatlardan, referendumdan doğan nəticədir. Burada hüquqi tamamlanma prosesi gedir. Ölkə başçısı hələ referendumdan sonra göstəriş vermişdi ki, 6 ay müddətində müvafiq strukturların yaradılması həyata keçirilsin. Bu da həmin proseslərdir və onun tərkib hissəsidir. Məsələ ondadır ki, Birinci vitse-prezidentlik təsisatının hüquqi təminatlarının həyata keçirilməsi üçün müəyyən aparata malik olması vacibdir. Mehriban xanım Əliyeva Prezident İlham Əliyev tərəfindən Azərbaycanın Birinci vitse-prezidenti təyin olunub. Birinci vitse-prezidentin işinin təşkili ilə bağlı müvafiq aparatın yaradılmasına ehtiyac var idi. Ona görə də "Dövlət qulluğu haqqında" Qanuna dəyişikliklər edildi. İdarəetmədə yeni strukturlar, habelə inzibati və yardımçı vəzifələr yaradılmasına qərar verildi. Birinci vitse-prezident dövlət qulluğunda Azərbaycan Respublikası Prezidentindən sonra ikinci şəxsdir. Ona görə də təsisatın hüquqi təminatlarının həyata keçirilməsi üçün müəyyən aparata malik olması vacibdir".
Sözügedən məsələyə aydınlıq gətirən hüquqşünas Ələsgər Məmmədlinin sözlərinə görə, bu, Konstitusiyadan irəli gələn bir dəyişiklikdir: "26 sentyabr 2016-cı ildə Konstitusiya dəyişikliyindən sonra Birinci vitse-prezident postu yaradılması məsələsi gündəmə gəldi. Buna görə dövlət qulluğunun təsnifatına yenidən baxılması nəzərdə tutulub. Bu, Konstitusiyadan irəli gələn dəyişiklikdir. Burada bir məqam görünür ki, artıq Prezident Administrasiyası sözü olmayacaq. Prezidentin fəaliyyətini tənzimləyən "orqan" sözü qanunvericiliyə gətirilir. Yəqin ki, yaxın vaxtlarda yerli icra hakmiyyəti haqqında əsasnaməyə köklü dəyişiklik olacağını görəcəyik. Çünki bu onun xəbərdarlığı ilə verilir. Artıq Prezident Administrasiyası bu gündən Prezidentin fəaliyyətini tənzimləyən orqan kimi təqdim olunacaq (Prezident Administrasiyası sözü kimi yox). Administrasiya rəhbərləri müavinlərinin statusu eynilə vitse-prezidentin köməkçiləri ilə müavini sözü statusu ilə eyni səviyyədə olacaq. Yəni kimlər kimlə bərabər səviyyədə tutulur. Burada görünməyən, amma daha sonra dəyişəcəyi aydın şəkildə görünən struktur, (bildiyimiz kimi, Prezident icra hakimiyyəti strukturlarını əsasnamə ilə tənzimləyir, qanunla yox. Bu əsasnaməni də Prezident qəbul edir. Konstitusiyada hakimiyyət bölgüsü prinsipi baxımından parlamentin səlahiyyətində olan məsələ deyil) yerli icra hakimiyyəti haqqında əsasnamədə dəyişikliyin olacağıdır. Bundan sonra isə Prezident Administrasiyası sözü qanunvericilikdən çıxarılacaq. Yaxud da başqa formada adlandırılacaq"
Vidadi ORDAHALLI
