Sahil İsgəndərov: “Türkiyə Prezidenti Rəcəb Tayyib Ərdoğan bir qədər daha tez Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevlə zəng etsəydi gərginlik bu səviyyəyə çatmazdı”
Türkiyə Prezidenti Rəcəb Tayyib Ərdoğan Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevə zəng edib. Ərdoğan Azərbaycanın müstəqilliyinin bərpasının 35 illiyini təbrik edib və Əliyevi Ankarada keçiriləcək Türk Dövlətləri Təşkilatının 13-cü Zirvə Görüşünə dəvət edib, həmçinin ikitərəfli və regional məsələləri müzakirə ediblər.
Ərdoğanın Əliyevə zəngi nə qədər zamanında edildi?
Politoloq Sahil İsgəndərov baki-xeber.com-a bildirdi ki, vaxtaşırı Türkiyədəki bəzi dairələrin, hətta rəsmi təmsilçilərin Azərbaycan haqqında əsassız iddialar səsləndirməsi, bu qəbildən olan əsas iddiaların hansısa vahid mərkəzdən koordinasiya olunması təsiri bağışlaması təəssüf doğurur.
“Çünki Azərbaycanla Türkiyə arasında qardaşlıq və strateji tərəfdaşlıq münasibətləri mövcuddur. Azərbaycana qarşı bu kampaniyaları orada kimlərsə, bəlkə o qərəzli dairələrin havadarları təşkil edir. Bunlar Azərbaycan cəmiyyətində də sərt reaksiyalara səbəb olur, yerli mediada Türkiyəyə qarşı ittihamlar səsləndirilir, kəskin cavablar verilir. Ancaq burada mühüm bir məqamı nəzərə almaq lazımdır: Azərbaycan tərəfi, bir qayda olaraq, Türkiyənin daxili və xarici siyasətinə müdaxilə etmək niyyətində olmayıb. Azərbaycanda səsləndirilən fikirlər, əsasən, Türkiyədən gələn əsassız iddialara verilən cavab xarakteri daşıyır.
Təəssüflə qeyd edək ki, amma Türkiyə tərəf Azərbaycana qarşı bu cür mövqelərin qarşısının alınması istiqamətində yetərli həssaslıq nümayiş etdirmir, yaxud laqeyd münasibət bəslənilir. Bunun özü bizi çox təəssüfləndirir.
Açığı, düşünürdüm ki, əslində bu məsələ çox davam edə bilməz. Çünki Türkiyə rəhbərliyi əvvəl-axır Azərbaycanın əhəmiyyətini çox gözəl başa düşür. Güclü və müstəqil daxili və xarici siyasət aparan Azərbaycanın məs Türkiyə üçün önəmli olduğunu yaxşı anlayır. Bundan başqa, gəlin bir məsələyə də diqqət yetirək. Azərbaycan Türk Dövlətləri Təşkilatının nəinki fəaliyyətində, hətta onun yaradılmasında, formalaşmasında və bu səviyyəyə çatmasında Türkiyədən daha çox iş görüb. Azərbaycanın bu siyasətini digər dövlətlər də dəstəkləyirlər. Düşünürəm ki, Türkiyə Prezidenti Rəcəb Tayyib Ərdoğan bir qədər daha tez Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevə zəng etsəydi gərginlik bu səviyyəyə çatmazdı. Amma istənilən halda
tam əmin idim ki, mütləq Ərdoğan İlham Əliyevə zəng vuracaq. Qarşıda Türk Dövlətləri Təşkilatının Ankarada Zirvə görüşü görüşü gözlənir. Belə bir gərgin şəraitdə əgər bu gərginliyin aradan qaldırılması üçün prezident səviyyəsində jest olmasaydı, siz təsəvvür edin ki, o Zirvə necə keçə bilərdi. İkinci bir tərəfdən, AGEM-in Azərbaycanda keçirilən 7-ci Zirvə görüşündə də gördük ki, türk dövlətləri konkret olaraq, məhz Azərbaycanı mövqeyini dəstəklədilər. Niyə? Ona görə ki, Azərbaycan kimi onlar da Türkiyənin onların daxili işlərinə, daxili və xarici siyasətinə qarışmasının əleyhinədirlər. Onlar da müstəqil dövlətlərdir. Xüsusilə bilirik ki, bunlar da postsovet ölkələridir. Çünki belə yanaşmaları hamımız görmüşük və ona görə biz bundan imtina edirik. Konkret olaraq onlar da belə məsələlərdə daha çox rəsmi Bakının mövqeyini dəstəkləyirlər”.
S.İsgəndərov qeyd etdi ki, Ərdoğanın İlham Əliyevə son zəngindən iki gün əvvəl Azərbaycanın dövlət müstəqilliyinin bərpasının 35 illiyi münasibətilə göndərdiyi təbrikdə artıq müsbət siqnallar görünürdü. “Türkiyə rəhbərliyi, rəsmi Ankara hadisələri bu cür baş-başana buraxmasında, bu səviyyəyə gəlib çatmasında öz məsuliyyətini yaxşı anlayır. Çünki yenə deyirəm, Azərbaycan tərəfinin yalnız və yalnız bir tələbi var, bizim daxili işlərimizə qarışmaq olmaz, bizim xarici siyasətimizi kimsə müəllim kimi, böyük qardaş kimi idarə edə bilməz. Ən əsası isə Türkiyədə belə mövqelərin, belə cəhdlərin qarşısı həmişə Türkiyə rəhbərliyi tərəfindən alınmalıdır. Azərbaycanın kifayət qədər potensialı var və Türkiyədə belə fəaliyyətlə məşğul olan 7 şəxsə qarşı cinayət işi açıb və birdən-birə 7 şəxsi beynəlxalq axtarışa verib. Düşünürəm ki, Rəcəb Tayyib Ərdoğan zəng vurdu və Azərbaycan Prezidentini Zirvəyə dəvət etdi. İki dövlət arasında fərqli yanaşmalar ola bilər, amma bunu düşmənçilik və gərginlik səviyyəsinə çatdırmaq lazım deyil. Ərdoğanın İlham Əliyevə zəng vurub onu Zirvə görüşündə iştirak etmək üçün Ankaraya dəvət etməsi artıq bunu göstərir ki, Türkiyə Prezidenti Azərbaycanın mövqeyini və dövlətimizin mövqeyinin təşkilatın digər üzv dövlətləri tərəfindən də dəstəkləndiyini çox gözəl anlayır. Ərdoğanın bu zəngi deyərdim ki, hələ bir qədər gecikmiş idi. Çünki hadisələri bu səviyyəyə çatdırmaq lazım deyildi. Bunların qarşısını vaxtında alınmalı idi.
Azərbaycan tərəfi Türkiyə ilə münasibətlərin gərginləşməsində maraqlı deyil. Yeri gəlmişkən, Türkiyənin özünün iştirak etmədiyi müəyyən tədbirlərdə Azərbaycan tərəfi həmişə Türkiyənin maraqlarını özünün dövlət maraqları kimi qoruyub. Amma bu o demək deyil ki, Azərbaycan öz dövlət maraqlarını hətta qardaş Türkiyənin maraqlarına qurban verər. Bu baxımdan düşünürəm ki, Rəcəb Tayyib Ərdoğanın Azərbaycan Prezidentinə zəng vurub onu Ankaraya dəvət etməsi və bu məsələyə də bir nöqtə qoyması elə ilk növbədə Ankaranın maraqları çərçivəsindədir”-deyə S.İsgəndərov qeyd etdi.
İradə SARIYEVA
