Ermənistanın keçmiş prezidenti, “Erməni milli konqresi” partiyasının seçki siyahısına başçılıq edən Levon Ter-Petrosyan Rusiya sülhməramlı qüvvələrinin Qarabağı 5 il sonra tərk etməyəcəyini deyir. O, İrəvanda keçirdiyi mətbuat konfransında bildirib ki, Rusiya hərbçiləri Qarabağı tərk etsə, orada bir erməni də qalmaz. “Əgər ruslar çıxsa Qarabağda bir qarabağlı (erməniləri nəzərdə tutur,-red.) da qalmaz”.
Onun fikrincə, nəyə görəsə insanların 95 faizi əmindir ki, 5 il sonra Rusiya sülhməramlıları Qarabağı tərk edəcək. “Amma bu belə deyil”,- keçmiş prezident 10 noyabr üçtərəfli razılaşmasının bəndini xatırladıb. Bildirib ki, həmin bənddə sülhməramlıların yerləşdirilməsinin vaxtının uzadılması imkanı boş yerə əks olunmayıb. “Onlar ona görə gəlməyiblər ki, sonra əllərini yuyub çıxıb getsinlər. Müqavilədə hər şey yazılıb”,-Ter-Petrosyan bildirib.
Keçmiş prezident regionda nəqliyyat kommunikasiyalarının açılmasından da danışıb. Bildirib ki, “nəqliyyat dəhlizi” sözünü hərə öz istədiyi kimi başa düşür: “Azərbaycan Naxçıvana çıxış əldə etmək istəyir, Ermənistan isə Rusiyaya. Burada nəyi izah edəsən? Bəyəm Ermənistan üçün Rusiya ilə etibarlı əlaqə yolunun olması mühüm deyil? Siz bilirsiniz ki, Gürcüstan yolları hansı vəziyyətdədir, Azərbaycan yolları isə bizim üçün bağlıdır. Belə imkan açılsa, Ermənistan üçün bu, gözəl bağlayıcı əlaqə olacaq”.
Ter-Petrosyan Azərbaycanla Ermənistan arasında sovet sərhədlərinin tanınması məsələsindən də danışıb. Bildirib ki, bu sərhədlərin tanınmasının alternativi yoxdur. Ter-Petrosyanın sözlərinə görə, məsələ Ermənistanın sovet sərhədlərini tanımağı özünə rəva biləcəyindən getmir. Çünki beynəlxalq ictimaiyyət BMT-nin qismində keçmiş sovet respublikalarının müstəqilliyini tanıyıb. “Burada heç nəyi dəyişmək olmaz. Ermənistanla Azərbaycan arasında sərhədlər sovet sərhədləridir”.
Faktiki olaraq, bununla sabiq prezident Azərbaycanın ərazi bütövlüyünü tanımağa çağırış edir və Qarabağda rus sülhməramlılarının əbədi qalışı üçün zəmin yaratmaq istəyir. Onun bu mövqeyini necə dəyərləndirmək olar?
Təhlükəsizlik məsələləri üzrə ekspert Elşən Həsənov “Bakı-Xəbər”ə açıqlamasında bildirdi ki, Ter-Petrosyanın bu çıxışı onun real istəyindən xəbər verir: “Bizim torpaqların böyük hissəsi onun vaxtında işğal edilsə də, sonrakı dönəmlərdə o, Ermənistan rəhbərliyini dəfələrlə konstruktiv olmağa səsləyib. Hazırda Ermənistan cəmiyyətində müharibə istəməyənlərin sayı revanşistlərdən qat-qat çoxdur. Biz bunu seçkiqabağı kampaniyanın gedişində görürük. Paşinyanın da mövqeyi revanşist deyil. Onun rəy sorğularında irəli olması deyilən mövqeyin tərəfdarlarının digərlərindən çox olmasına bir işarədir. Ter-Petrosiyanın belə açıq danışması həm də seçki təbliğatına hesablanıb. Onlar bilir ki, Ermənistanın gələcəyi Azərbaycanla mehriban qonşuluqda yaşamaqdan keçir. Buna görə də, kommunikasiyaların açılmasını da zəruri sayırlar. Təbiidir ki, Ermənistan rus sülhməramlılarının bölgədə uzun müddət qalışının tərəfdarıdır. Hələlik biz müqavilədəki şərtlərə uyğun danışmalıyıq. Onların bölgədə 5 il qalmaq hüququ var. Bəlkə 5 ildən sonra özləri könüllü çıxıb getdilər. Ermənistanın eks-prezidentinin sərhəd mövzusunda səsləndiridiyi fikir budur ki, Ermənistan Qarabağı Azərbaycanın tərkibində tanımalıdır. Çünki ərazi bütövlüyünün dəstəklənməsi, sərhədləri köhnə qaydada bərpa etmək təklifindən yalnız bu nəticə çıxır. Bütün bunlar onu deməyə əsas verir ki, Ermənistanın ictimai rəyində artıq Azərbaycanın yaratdığı reallıqları dərk etməyə başlayıblar. Onlar bu düzgün yolu tutsalar, rəzillikdən özlərini xilas edə bilərlər”.
Məhəmmədəli QƏRİBLİ
