Ruslan Atakişiyev: “Yaradılacaq sığorta fondu bu kimi çətinliklərin aradan qaldırılmasına ciddi təsir göstərəcək”
Azərbaycanda aqrar sığorta fondu yaradılacaq. Bu barədə mətbuata açıqlamasında Maliyyə Bazarlarına Nəzarət Palatasının baş icraçı direktoru İbrahim Alışov deyib. Onun sözlərinə görə, kənd təsərrüfatı sığortası üzrə dayanıqlı və davamlı modelin formalaşdırılması Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 2016-cı il 6 dekabr tarixli Fərmanı ilə təsdiq edilmiş “Azərbaycan Respublikasında maliyyə xidmətlərinin inkişafına dair Strateji Yol Xəritəsi”ndə qeyd olunan prioritetdən biridir.
İ.Alışovun fikrincə, bu istiqamətdə Palata və yaradılmış müvafiq işçi qrupu tərəfindən ABŞ, İspaniya, İsrail, Kanada və Türkiyə Respublikasının aqrar-sığorta mexanizmləri üzrə beynəlxalq təcrübə araşdırılıb, habelə Türkiyənin kənd təsərrüfatı sığortası mexanizmi olan “TARSİM” modeli öyrənilib. Yerli və beynəlxalq ekspertlərin birgə səmərəli əməkdaşlığı nəticəsində ölkə üçün məqbul hesab edilən “Kənd təsərrüfatı sığortası haqqında” qanun layihəsinin yekun modeli aidiyyəti qurumlara rəylərin bildirilməsi üçün təqdim edilib. Baş icraçı direktor bildirib ki, bu qanun layihəsi ölkədə qeyri-neft sektorunun inkişafına əlavə dəstək vermiş olacaq.
İ.Alışov onu da qeyd edib ki, kənd təsərrüfatı sığortası subsidiyaları ilə bağlı mexanizmin işlək hala gətirilməsi üçün aqrar sığorta fondu yaradılacaq və dövlət-özəl əməkdaşlığının tətbiq edilməsi bu sahəyə həm sığorta şirkətlərinin, həm də istehsalçıların maraqlarının artması ilə nəticələnəcək.
Ümumilikdə, bir sıra qabaqcıl ölkələrdə kənd təsərrüfatının sığortalanmasına xüsusi önəm verilir. Nəzərə almaq lazımdır ki, kənd təsərrüfatında dayanıqlı istehsalı təmin etmək üçün bu kimi vasitələr önəmli rola malikdir. O baxımdan bununla bağlı sığorta fondunun yaradılmasının nə kimi əhəmiyyəti var? Məsələyə münasibət bildirən İqtisadi Resursların Öyrənilməsi Mərkəzinin direktoru Ruslan Atakişiyevin sözlərinə görə, aqrar sığorta fondunun yaradılması kənd təsərrüfatının inkişafına müsbət təsir göstərəcək: “Sözügedən məsələ uzun müddətdir gündəmdədir. Bu da onunla bağlıdır ki, bir sıra şirkətlər kənd təsərrüfatı müəssisələri ilə işləməkdə çətinlik çəkirlər. Xüsusən də bu, kommersiya sığorta şirkətlərində özünü daha qabarıq göstərir. Bunun da bir sıra səbəbləri var. Bu onunla bağlıdır ki, aqrar sektorun vergi ödəmələrindən azad olunması bəzi hallarda uçotun aparılmamasına səbəb olur. Ona görə də sığorta olunan əmlakın uçotdan kənar olması risqlər yaradır. O cümlədən, nəzərə almaq lazımdır ki, aqrar sektorda risqlər çox olur. Bu, təbii fəlakət və hava şəraiti ilə birbaşa bağlı olduğuna görə müəyyən risqlər yaradır. Yəni aqrar sahədə tez-tez sığorta hadisəsinin başvermə ehtimalı yüksək olduğuna görə bu sahə çox vaxt sığorta şirkətləri üçün cəlbedici olmur. Digər tərəfdən, aqrar sektordakı müəssisələrin rentabelliyi aşağı olduğuna görə buna maraq o qədər də olmur. Ancaq bütün bunlara baxmayaraq, hökumət ölkə iqtisadiyyatının inkişafı ilə bağlı “Strateji Yol Xəritəsi” qəbul edib. Bu çərçivədə aparılan araşdırmalar nəticəsində məlum olub ki, kənd təsərrüfatında çalışan fermerlər baş verən sığorta hadisəsindən ziyan çəkirlər. Ziyana görə də kompensasiya almaqda çətinliklə üzləşirlər. Yaradılacaq sığorta fondu bu kimi çətinliklərin aradan qaldırılmasına ciddi təsir göstərəcək. Ancaq dəymiş zərərə görə bütün yükü dövlətin üzərinə atmaq doğru deyil. Özəl şirkətlər də bu işdə fəal iştirak etməlidirlər”.
Vidadi ORDAHALLI
