Rəsul Cahangirli: “Bütün bunların nəticəsində böhranın ölkə iqtisadiyyatına təsirini minimum səviyyəyə endirmək mümkün oldu”
Azərbaycan həm 2008-ci ildə baş verən qlobal iqtisadi böhranın, həm də 2014-cü ildə dünya bazarında neftin qiymətinin kəskin ucuzlaşmasından yaranan mənfi təsirlərdən çox uğurla özünü qoruya bildi. Baxmayaraq ki, 2014-cü ilin ortalarından etibarən dünya iqtisadiyyatını iflic edən qlobal böhranın yeni dalğası əksər böyük dövlətlərin iqtisadiyyatına öz mənfi təsirini göstərdi.
Xüsusən də neftin qiymətində baş verən dəyişikliklər bəzi ölkələrdə yeni iqtisadi böhranın baş qaldırmasına, kəskin maliyyə çatışmazlığına, sosial və investisiya proqramlarının ixtisar olunmasına gətirib çıxardı.
Düzdür, bu böhran Azərbaycandan da yan keçmədi. Yəni ölkə iqtisadiyyatına müəyyən təsiri oldu, amma digər ölkələrlə müqayisədə bunun miqyası çox kiçik oldu. Prezident İlham Əliyevin qabaqlayıcı və məqsədyönlü tədbirləri, yeni iqtisadi islahatları böhranın yaratdığı mənfi təsirlərdən ölkəmizin az itki ilə çıxmasına imkan yaratdı. Realist siyasətçi kimi yeni dövrün çağırışlarını düzgün dəyərləndirən, fəal antiböhran tədbirlərini reallaşdıran ölkə başçısı daha çevik qərarlar qəbul etməli oldu. Məsələ ondadır ki, Prezidentin qətiyyəti sayəsində antiböhran tədbirləri həyata keçirildi. Qabaqlayıcı tədbirlərin görülməsi, düzgün iqtisadi siyasətin yeridilməsi Azərbaycanın bu iqtisadi böhranlardan uğurla çıxmasını şərtləndirən əsas səbəblər oldu. Neft gəlirlərini başlıca sosial-iqtisadi problemlərin həllinə yönəltməklə yanaşı, ölkənin çox yüksək yığım səviyyəsi, strateji valyuta ehtiyatları, neftin qiymətindəki dəyişikliklərdən asılı olmayaraq, inkişaf tempini saxlamağa imkan verdi. Faktiki olaraq ölkədə həyata keçirilən heç bir sosial layihə dayandırılmadı. Halbuki, digər ölkələr bu məsələdə ciddi qənaət tədbirlərinin görülməsinə əl atdılar.
Dünya ölkələrində işsizlik artdığı və ixtisarlar edildiyi vaxtda Azərbaycanda yeni iş yerləri açılır, maaş və pensiyalar artırılır. Böyük fərq gözlər önündədir.
Məsələyə münasibət bildirən ekspert Rəsul Cahangirlinin sözlərinə görə, ötən müddət ərzində iqtisadiyyatın xarici neqativ təsirlərdən qorunmasının kökündə bir sıra faktorlar dayanır: “Məsələ ondadır ki, bu müddət ərzində Azərbaycan daha ehtiyatlı və realist siyasət həyata keçirdi. Kompleks və sistemli islahatları özündə ehtiva edən yeni iqtisadi strategiya ortaya qoyuldu. Bütün vacib sosial layihələrin həyata keçirilməsi dayandırılmadı. Əhalinin pensiya və məvacibləri azaldılmadı. Sosial layihələrin həyata keçirilməsi iş yerlərinin azalmasına imkan vermədi. Bu sahədə olan dövlət sifarişləri məşğulluğun təmin olunmasına müsbət təsir göstərdi. Elmi şəkildə həyata keçirilən iqtisadi islahatlar hansısa xoşagəlməz fəsadlara gətirib çıxarmadı. Eyni zamanda, ölkədə mühüm qurumlar yaradıldı. Belə ki, Azərbaycan Respublikası Prezidentinin İqtisadi İslahatlar üzrə Köməkçisi Xidməti, Maliyyə Bazarlarına Nəzarət Palatası, İqtisadi İslahatların Təhlili və Kommunikasiya Mərkəzi, Maliyyə Sabitliyi Şurası, Milli Əlaqələndirmə Şurası, kredit büroları, İcbari Tibbi Sığorta üzrə Dövlət Agentliyi, Mənzil İnşaatı Dövlət Agentliyi yaradıldı. Həmçinin, mərkəzi və yerli icra hakimiyyəti orqanlarında apelyasiya şuraları yaradıldı. Bu qurumların yaradılmasında məqsəd ölkənin dayanıqlı iqtisadi inkişafının təmin edilməsi istiqamətində təhlil və tədqiqatlar aparmaq, habelə orta və uzunmüddətli dövr üçün proqnozlar hazırlamaq idi. Görülən işlər sayəsində müasir sənaye sahələrinin yaradılmasına start verildi. Sənayenin infrastruktur təminatının yaxşılaşdırılması sahəsində çoxsaylı layihə icra edildi. Bütün bunların nəticəsində ölkə sənayesi yeni inkişaf mərhələsinə qədəm qoydu. Eyni zamanda, böhranın ölkə iqtisadiyyatına təsirini minimum səviyyəyə endirmək mümkün oldu”.
Cəmilə QARAYEVA
