Rəşad Həsənov: “Hesab edirəm ki, sözügedən problemin kökündən həll olunması üçün sistemli yanaşmanın tətbiq edilməsinə ehtiyac var”
Problemli kreditlərin tənzimlənməsi üçün xüsusi mexanizmlər hazırlana bilər. Azərbaycan Mərkəzi Bankının (AMB) 2018-ci il və ortamüddətli dövr üçün pul siyasətinin əsas istiqamətləri barədə yaydığı bəyanatda bununla bağlı bir sıra məqamlara toxunulub: “Bankların maliyyə dayanıqlığının bərpa edilməsi və gücləndirilməsi, qeyri-işlək borclar probleminin həll edilməsi istiqamətində işlər davam etdiriləcək”.
Sənəddə qeyd olunub ki, bank sektorunun restrukturizasiyası proqramı qeyri-işlək borcların tənzimlənməsi üzrə komplementar tədbirlərlə dəstəklənməlidir: “Bu istiqamətdə beynəlxalq təcrübə, ölkə xüsusiyyətləri və məhdudiyyətlər nəzərə alınmaqla xüsusi mexanizmlər hazırlanmalıdır. Belə kompleks yanaşma bankların kapital mövqelərini bərpa etməyə, sağlam kredit tələbini genişləndirməyə, kredit aktivliyini artırmağa və iqtisadi artımı dəstəkləməyə imkan verərdi”.
Bəyanatda o da bildirilib ki, maliyyə vasitəçiliyinin aktivləşdirilməsi üçün bankların fəaliyyət göstərdiyi ekosistemdə mövcud olan məhdudiyyətlərin aradan qaldırılması və risqlərin azaldılması üzrə işlər davam etdirilməlidir. AMB-də hesab edirlər ki, qeyd olunan amillərlə yanaşı, nəzərdə tutulan islahatlar ekosistemin mövcud maliyyə resurslarının bank sektoru üçün qəbul edilə biləcək risqlər səviyyəsində kreditləşməyə yönəlməsinə şərait yaradacaq.
Bütövlükdə, ekspertlər bu istiqamətdə görülən işlərə necə yanaşırlar?
Məsələyə münasibət bildirən iqtisadçı-ekspert Rəşad Həsənov buna bir neçə prizmadan yanaşdı. Onun fikrincə, sözügedən məsələnin növbəti ildə həll edilməsi ilə bağlı müəyyən gözləntilər var: “Bu günə qədər problemli kreditlərin həlli istiqamətində atılan addımlar daha çox dövlət sektoruna hesablanmış addımlardır. Dövlətin mülkiyyətində olan bankların problemli kreditlərinin həlli istiqamətində müəyyən işlər görülüb. Bu minvalla bağlanan borclar restruktrizasiya edildi. Konkret bu istiqamətdə bir sıra addımlar atılıb. Eyni zamanda, ötən dövr ərzində 11 bankın bağlanması və son olaraq “DəmirBank”ın bağlanması da bu istiqamətdə atılan addımlar kimi qiymətləndirilə bilər. Yəni müəyyən qədər bu banklar nəzarətə götürüldü. Ancaq bütövlükdə götürdükdə söhbət problemin əsas qaynağından gedirsə, hesab edirəm ki, bu istiqamətdə görüləsi bir sıra işlər var. Məsələ ondadır ki, ötən dövrdə bu istiqamətdə hər hansı ciddi dəyişikliklər baş verməyib. Valyutada olan kreditlərdə məzənnə dəyişiklikləri ilə bağlı yenilik olmadı. O cümlədən, faiz güzəştləri ilə də bağlı hər hansı güzəştlər edilmədi. Ancaq məlumatlar var ki, növbəti ildə kiçik də olsa güzəştlərin, kompensasiyaların edilməsi planı üzərində iş gedir. Lakin konkret hansı addımların atılacağını indidən demək çox çətindir. Ancaq bütövlükdə götürəndə problemli kreditlərin həlli ilə bağlı müəyyən gözləntilər var. Bütün istəklər ondan ibarətdir ki, bank sektorunda problemli kreditlər məsələsi həll olunsun. Hesab edirəm ki, sözügedən problemin kökündən həll olunması üçün sistemli yanaşmanın tətbiq edilməsinə ehtiyac var. Xüsusilə də problemin kökünə hədəflənən addımların atılması vacib məsələlərdən biridir. Konkret növbəti il üçün nəyisə proqnozlaşdırmaq çətin olsa da, hər halda, bu istiqamətdə müəyyən səylərin göstərilməsi müşahidə olunacaq. Belə olarsa, nəhayət ki, problemli kreditlərin həlli ilə bağlı müəyyən dönüş əldə oluna bilər. O baxımdan yaxşı olardı ki, bununla bağlı sistemli addımlar atılsın”.
Vidadi ORDAHALLI
