Ruslan Atakişiyev: “Hesab edirəm ki, sözügedən tədbirlər bundan sonra da davam etdirilsə, o zaman…”
Milli Məclisdə 2018-ci ilin dövlət büdcəsinin müzakirəsi zamanı Mərkəzi Bankın sədri Elman Rüstəmov bir sıra maraqlı məqamlara toxunub.
Onun sözlərinə görə, reallaşdırılan kompleks makroiqtisadi tədbirlər, humanitar və fiskal siyasətin sıx əlaqələndirilməsi və çevik məzənnə siyasətinə keçid ölkənin xarici tədiyə balansının tarazlaşmasına şərait yaradıb: “Tədiyə balansında profisit cari ildə əldə olunub. 2016-cı ildə 1,4 milyard dollar kəsir olmuşdusa, cari ildə 1,1 milyard dollarlıq profisit əldə olunub. Əlbəttə, burada dünya bazarında artan neft qiymətləri də rol oynayıb, ancaq bu yaxşılaşma təkcə nerftin qiyməti hesabına olmayıb”.
Baş bankir əlavə edib ki, son 9 ayda qeyri-neft sektorunda artım 31 faiz olub: “Tədiyə balansı ilə yanaşı, xidmət sektorunda da müsbət nəticələr əldə edilib. Cari ildə dövlətin strateji ehtiyatları 12 faiz, Mərkəzi Bankın ehtiyatları 31 faiz artaraq 42 milyard ABŞ dollarını ötüb keçib”.
Mərkəzi Bankın sədri onu da bildirib ki, valyuta bazarında manatın məzənnəsi sabitləşib: “Manat ilin əvvəlindən 4 %, fevralın əvvəllərindən isə 10,5 faiz möhkəmlənib. Bu müddətdə milli valyuta əlavə möhkəmlənmək təzyiqi altında olub. 2017-ci ildə manat və pul bazası 11 faiz artıb, iqtisadi artım isə 2,1 faiz olub”.
Göründüyü kimi, ölkədə aparılan məqsədyönlü iqtisadi siyasət öz səmərəsini verir. Bunun nəticəsidir ki, bu ilin 10 ayında ölkənin strateji valyuta ehtiyatları artıb.
Maraqlıdır, bəs ekspertlər bunu necə dəyərləndirirlər? Strateji valyuta ehtiyatlarının artması nəyin sayəsində olub?
Məsələyə münasibət bildirən İqtisadi Resursların Öyrənilməsi Mərkəzinin direktoru Ruslan Atakişiyevin sözlərinə görə, bu, qənaət tədbirləri sayəsində mümkün olub: “Məsələ ondadır ki, 2017-ci il dövlət büdcəsindən daha qənaətlə istifadə olunması ili kimi xarekterizə edilir. Bununla yanaşı, strateji ehtiyatların artmasına səbəb olan digər amillər də var. Bunlardan biri də Dövlət Neft Fondundan transferlərin həcminin müəyyən olunmasıdır. Bu zaman transferlərin həcmi azaldıldı. Yəni bunun qənaətli bir şəkildə həyata keçirilməsi ehtiyatların artmasına öz təsirini göstərib. Çünki əvvəlki illərdə olduğu kimi, necə gəldi büdcəyə transferlər edilmir. Hesab edirəm ki, bu, doğru yanaşmadır. Digər tərəfdən, dövlət büdcəsindən səmərəli istifadə olunması, xərcləmələrdən qənaətlə istifadə edilməsi və büdcə nəzarətinin gücləndirilməsi ehtiyatların artmasına öz təsirini göstərib. Ümumilikdə, dövlət büdcəsinin idarə olunması, büdcədənkənar fondların, gəlirlərin, xərclərin üzərində ictimai və dövlət nəzarətinin gücləndirilməsi ehtiyatların artmasına şərait yaradır. O cümlədən, qənaət rejiminin tətbiq olunması və şəffaflığın təmin edilməsi də bu işdə mühüm rol oynayır. Hesab edirəm ki, sözügedən tədbirlər bundan sonra da davam etdirilsə, o zaman növbəti ildə də Azərbaycanın strateji valyuta ehtiyatları artmaqda davam edəcək. Cünki bütün bunlar bir-birilə sıx bağlı olan məsələlərdir. Deməyim odur ki, sadalanan kompleks tədbirlərin görülməsi strateji ehtiyatların artmasına xidmət edir”.
Vidadi ORDAHALLI