Pandemiya səbəbindən bir sıra ölkələrdə ötən il vaxtı keçmiş kreditlərin məbləği artıb. Ancaq bundan fərqli olaraq, ötən il Azərbaycanda vaxtı keçmiş kreditlərin xüsusi çəkisi 6,3 faizə qədər azalıb. Problemli kreditlərin məbləği 1 milyard manatdan aşağı düşərək 922,9 milyon manat təşkil edib.
2020-ci ilin noyabrında Azərbaycanın kredit təşkilatlarındakı ödəmə vaxtı keçmiş kreditlərin (problemli kreditlər) məbləği 83 milyon 607 min manat azalaraq 922 milyon 916 min manata düşüb. Oktyabr ayının sonunda ödəmə vaxtı keçmiş kreditlərin məbləği 1 milyard 6 milyon 523 min manat, 2019-cu ilin sonunda isə 1 milyard 273 milyon 7 min manat təşkil edib. Təxminən son 5 ildə ilk dəfə ödəmə vaxtı keçmiş kreditlərin məbləği 1 milyard manatdan aşağı düşüb. Sonuncu dəfə ödəmə vaxtı keçmiş kreditlərin məbləği 1 milyard manat səviyyəsindən aşağı 2014-cü ilin dekabrında qeydə alınıb. Problemli kreditlər cari ilin 11 ayı ərzində 350 milyon 151 min manat azalıb. 2020-ci il noyabrın sonunda ödəmə vaxtı keçmiş kreditlərin cəmi kredit qoyuluşlarında (14 milyard 681 milyon 276 min manat) xüsusi çəkisi 6,3% təşkil edib. Oktyabr ayının sonunda bu nisbət 6,8%, 2019-cu ilin sonunda isə 8,3% idi.
Göründüyü kimi, pandemiya dövründə bir sıra ölkələrdə vaxtı keçmiş kreditlərin həcmi artdığı halda, Azərbaycanda bu azalır.
“Pandemiya dövründə Mərkəzi Bank tərəfindən ayrıca tədbirlər planının icra olunması da problemin həllinə öz töhfəsini verdi”
Məsələyə münasibət bildirən millət vəkili Vüqar Bayramovun sözlərinə görə, indiki şəraitdə vaxtı keçmiş kreditlərin həcminin azalması müsbət tendensiyadır: “Uzun illər vaxtı keçmiş kreditlər məsələsi xüsusi olaraq gündəmdə olub. Ancaq 2019-cu ildə cənab Prezidentin təşəbbüsü ilə xarici valyuta ilə bağlı verilmiş kreditlər və vaxtı ötmüş kreditlər məsələsi həll edildi. Nəticədə vaxtı keçmiş kreditlərin kompensasiyası və restruktrizasiyası həyata keçirildi. Bu istiqamətdə böyük həcmdə vəsait ayrıldı. Bu, vaxtı keçmiş kreditlərin azalmasına ciddi təsir etdi. Eyni zamanda, pandemiya dövründə Mərkəzi Bank tərəfindən ayrıca tədbirlər planının icra olunması da problemli kreditlərin azalmasına öz töhfəsini verdi. Yəni bu, imkan vermədi ki, vaxtı keçmiş kreditlərin həcmi artsın. Həmçinin, pandemiya ilə əlaqədar kredit götürənlərə ödənişlərin vaxtı ilə bağlı güzəştlərin edilməsi də müsbət rol oynadı. Hesab edirəm ki, bütün bunlar müsbət tendensiyadır. Bu onu göstərir ki, 2021-ci ildə bank sektorunda daha dərin və sistemli islahatlar aparılacaq. Görülən işlər bankların sağlamlaşdırılması ilə bağlı fəaliyyətin intensivləşdirilməsi üçün xüsusi bir baza yaradır”.
Millət vəkili onu da qeyd etdi ki, vaxtı keçmiş kreditlərin azalması yaxın perspektivdə kredit faizlərinin də azalmasından və optimallaşmasından xəbər verir.
Vidadi ORDAHALLI
