şənbə günü, 21 noyabr 2026
     

Kanada separatçıları Trampın siyasi ömrünün bitməsini gözləyir...

Image


Kanadanın bu əyalətinin müstəqilliyini müdafiə edən Kvebek Partiyası yerli Milli Assambleyaya seçkilərdə qalib gəldi. 2012-ci ildən bəri ilk dəfə olaraq bu siyasi qüvvə qanunverici orqanda ən böyük qüvvəyə çevrildi. Partiya lideri Pol Sen-Pyer Plamondon Kanadadan ayrılmaqla bağlı referendum keçirmək planlarını açıqladı, lakin bu, yalnız ABŞ prezidenti Donald Trampın səlahiyyət müddəti bitdikdən sonra baş tuta bilər. Düzdür, separatçıların planları sadəcə planlar olaraq qala bilər. Kvebek Partiyası parlamentdə çoxluq qazana bilmədi, yəni müstəqilliyə qarşı çıxanlar da daxil olmaqla, əyalət Milli Assambleyasındakı digər siyasi qüvvələrlə hakimiyyəti bölüşməli olacaq.

Qələbə çıxışında Plamondon baş nazir Mark Karninin federal hökuməti ilə birbaşa və şəffaf münasibətlər vəd etdi. Seçki nəticələri separatçıların ən böyük partiya olaraq Kvebek Milli Assambleyasına qələbə ilə qayıtmasını qeyd etsə də, onların lideri yerlərin əksəriyyətini təmin edə bilməmələrini görməzdən gələ bilməzdi: "Kvebeklilər digər partiyalarla əməkdaşlıq etmələrini xahiş edərək Kvebek Partiyasını seçdilər və mən də bu mesajı eşitdim". Separatçılar 127 yerdən 59-nu qazandılar və təmsilçiliklərini 52 kürsü artırdılar. Onlara çoxluq üçün cəmi beş qanunverici çatışmır. Kvebekdəki bütün siyasi qüvvələr arasında Plamondonun partiyası ən radikal separatçı baxışları ilə seçilir. Plamondon və tərəfdarları müstəqillik referendumunda israr edirlər. Lakin Kvebek Partiyası Kanadaya qarşı təhdidləri və onunla apardığı tarif müharibəsi səbəbindən hər əyalətdə geniş şəkildə bəyənilməyən Trampın müttəfiqləri kimi görünmək istəmir. Buna görə də, onlar 2029-cu ildən tez olmayaraq, yəni Trampın səlahiyyət müddəti bitdikdən sonra referendum keçirməyi təklif edirlər. Görünür, partiya ABŞ-nin müstəqil Kvebeki necəsə mənimsəyə biləcəyindən ciddi şəkildə qorxur. Əyalətdə əvvəllər iki dəfə - 1980 və 1995-ci illərdə müstəqillik referendumları keçirilib. Hər iki referendum Kvebek Partiyası tərəfindən təşkil edilib. Hər iki referendum separatçıların məğlubiyyəti ilə nəticələnsə də, qələbə fərqi minimal olub. 1980-ci ildə sakinlərin 59,56%-i ayrılmanın əleyhinə səs verib; ikinci referendumda bu rəqəm 50,58% olub.

Əyalətin müstəqillik arzusu bir sıra amillərlə bağlıdır. Kvebek, əhalisinin əksəriyyətinin yalnız ingilis dilində danışmadığı yeganə Kanada ərazisidir. Bu, yeganə rəsmi dil olan fransız dilidir. Digər əyalətlər də ingilis dilində danışırlar. Kvebek millətçiləri hesab edirlər ki, federal hökumət əyalətin maraqlarına kifayət qədər diqqət yetirmir və müstəqillik onun inkişafına və çiçəklənməsinə zəmanət verir. Bütün inzibati bölgülər arasında əyalət ərazisinə görə birinci, əhalisinə görə isə ikinci yerdədir. Üçüncü səsvermənin keçirilməsi üçün Milli Assambleya sualın mətnini təsdiqləməlidir. Kvebek Partiyasının səs çoxluğunun olmaması nəzərə alınmaqla, separatçılar digər siyasi qüvvələrin dəstəyini təmin etməlidirlər. Lakin separatçılar uğur qazansa belə, referendumun uğuru ehtimal olunmur. Həqiqət budur ki, əksər rəy sorğularına görə, Kvebek sakinləri müstəqillik istəmirlər. Sentyabr ayında keçirilən “Segma Recherche” sorğusu göstərdi ki, sakinlərin 60%-i buna qarşıdır. Respondentlərin yalnız 26%-i Kanadadan ayrılmağı dəstəkləyib, 14%-i isə suala cavab verməyib. Eyni ay üçün “Mainstreet Research” sorğusu oxşar nəticələr verib: 63%-ə qarşı 27%. Və bu, Kanada İcmalar Palatası referendum sualının 2000-ci il Aydınlıq Qanununda tələb olunduğu kimi kifayət qədər "aydın" olmadığına qərar verərsə, federal hökumətin səsvermənin nəticələrini tanımaya biləcəyi faktını da qeyd etmək lazımdır. Bundan əlavə, referendumdan sonra Kvebek və Kanada hökumətləri arasında danışıqlar aparılmalıdır. Yalnız bu danışıqlar yolu ilə müstəqil bir dövlət yarana bilər. Rusiya Elmlər Akademiyasının ABŞ və Kanada İnstitutunun Kanada şöbəsinin aparıcı tədqiqatçısı Artur Demçukun sözlərinə görə, Plamondonun partiyasının qayıdışı əsasən Vebekin Gələcəyi Naminə Koalisiyanın səmərəsizliyi ilə bağlıdır. O, keçmiş hakim partiyanın son zamanlar hökumət layihələrinin maliyyələşdirilməsi ilə bağlı bir neçə qalmaqalda iştirak etdiyini xatırladır. Seçicilərin etimadının itirilməsi səbəbindən partiya lideri Fransua Leqo istefa verdi. Onun yerinə Kristin Freşett gəldi. Demçuk hesab edir ki, Kanadadan ayrılmaq mütləq baş verməyəcək: "Bütün sorğulara görə, hazırda əyalət əhalisinin 30%-dən çoxu bu ideyanı dəstəkləmir. Əvvəlki referendumlarda kifayət qədər səs ola bilərdi, amma indi belə deyil". O əlavə edib ki, qalib partiyanın məqsədi federal hökumətə təzyiq göstərmək və güzəştlər əldə etməkdir. Məsələn, başqa bir əyalətin, Albertanın hakimiyyəti də məhz bunu edib: "Orada 19 oktyabrda müstəqillik barədə səsvermənin zəruriliyini həll edəcək başqa bir referendum keçiriləcək. Kvebek Partiyası bu hadisənin nəticələrinə əsasən hərəkət edəcək".

Samirə SƏFƏROVA




DİGƏR XƏBƏRLƏR

VİDEO

Aydın Quliyev Mətbuat Şurasında seçkilərə qatılmamasının səbəblərini qurultayda açdı... - VİDEO

Biri ermənini öpür, biri sovet bayrağı qaldırır... Günümüzə baxın! - VİDEO

Lavrov işdən kənarlaşdırılır, yoxsa oyun qurulur? - VİDEO

“Günəş fəallığı” Xəzər suyuna təsir edən sonuncu amıldir - Rusiyadan gələn izaha cavab...

Putin “nüvə çantası”nı özü ilə Çinə niyə aparmışdı...

Ermənilər Qarabağda Amaras udin-alban abidəsinə kor iddialardan əl çəkmirlər...

SON XƏBƏRLƏR

21.11.2026 / 19:23
İran ABŞ F-16 qırıcısını vurduğunu iddia edir – Pentaqondan açıqlama...

21.11.2026 / 17:42
Elektron hökumıət inkişafı üzrə Azərbaycanın nəticələrini hər ölkə göstərə bilməz...

21.11.2026 / 17:12
Rusiyada miqrantlara sərt nəzarət başlayır – dekabrın 1-dən hər addımları izlənəcək...

21.11.2026 / 16:27
Britaniyanın Aİ-yə qayıtması gündəmə gəldi – Londondan gözlənilməz açıqlama...

21.11.2026 / 15:35
TRIPP layihəsinə rəsmən start verilir... Paşinyan anons etdi - Ermənistan Azərbaycan və Türkiyənin enerji şəbəkəsinə qoşulur...

21.11.2026 / 15:34
Mehriban Əliyeva və Vyetnamın birinci xanımı Hanoyda İrs Evində olublar - FOTO

21.11.2026 / 15:05
Prezident: "Xüsusilə Vətən müharibəsi dövründə Vyetnamın verdiyi dəstəyə və ədalətli mövqeyinə görə minnətdarıq"

21.11.2026 / 15:02
"Vyetnam bizim üçün dost ölkə və strateji tərəfdaşdır" - Prezident İlham Əliyev

21.11.2026 / 14:59
"Tamamilə əminəm ki, Azərbaycan bundan da böyük inkişafa nail olacaq" - Vyetnam Prezidenti

21.11.2026 / 14:56
"Azərbaycan həm Avropanın, həm də Asiyanın bənzərsiz mədəni irsini daşıyan inci hesab olunur" - To Lam

21.11.2026 / 14:53
Hanoyda Prezident İlham Əliyevin və Birinci xanım Mehriban Əliyevanın şərəfinə rəsmi nahar verilib - FOTO

21.11.2026 / 14:06
Almaniyadan İrəvana mesaj - sülh müqaviləsi üçün Konstitusiya dəyişdirilməlidir

21.11.2026 / 13:43
Trampın İranla müharibə planına maliyyə əngəli – Demokratlar Konqresə ultimatum verdi...

21.11.2026 / 13:25
Saxlanılan şəxsin üzərindən 5 kq-dan çox narkotik çıxdı

21.11.2026 / 13:14
İran təhdidi ABŞ nazirini hərbi bazaya sığınmağa məcbur etdi – Bessentdən Tehrana sərt mesaj...

21.11.2026 / 12:58
DİN narkotikə görə həbs olunan vəkil Orxan Kəngərli və digərləri ilə bağlı görüntülər yaydı - VİDEO

21.11.2026 / 12:31
Beynəlxalq Qalereyada İsrail Səfiri ilə mədəniyyət sahəsində əməkdaşliq müzakirə olunub

21.11.2026 / 12:10
Avtomobil almaq üçün götürdüyü krediti tanışı oğurladı....

21.11.2026 / 11:47
"Biz Azərbaycanı regionda daimi olaraq mühüm strateji tərəfdaş kimi qəbul etmişik" - Vyetnam Prezidenti

21.11.2026 / 11:43
Prezident İlham Əliyev: "Azərbaycan-Vyetnam münasibətləri strateji əhəmiyyət daşıyır"

21.11.2026 / 11:28
Prezident İlham Əliyevin Vyetnam Prezidenti ilə geniş tərkibdə görüşü olub - FOTO

21.11.2026 / 10:14
Müdafiə Nazirliyində NATO nümayəndə heyəti ilə görüş olub

21.11.2026 / 09:36
Rusiya Türkiyənin S-400 sistemlərini üçüncü ölkəyə satması məsələsini müzakirə edir...

21.11.2026 / 09:11
Avtoxuliqanlıq edən daha bir sürücü həbs edildi

21.11.2026 / 08:51
Prezidentlər İlham Əliyev və To Lam Birgə Bəyanat qəbul ediblər, Azərbaycan-Vyetnam sənədləri mübadilə olunub - FOTO

21.11.2026 / 08:44
Prezident İlham Əliyev gürcüstanlı həmkarına başsağlığı verib

21.11.2026 / 08:41
Prezident İlham Əliyevin Hanoyda rəsmi qarşılanma mərasimi olub

20.11.2026 / 23:10
Minlərlə ailənin torpaq probleminin həlli istiqamətində mühüm addım - çıxarış almaq mümkün olacaq...

20.11.2026 / 22:37
İraqda məzhəb savaşı başlanır, işin içində yenə İran var

20.11.2026 / 22:15
Tramp Konqresdə nəzarəti itirməzdən əvvəl hərəkətə keçdi - Ukraynada sülh üçün son tarix açıqlandı...

20.11.2026 / 21:58
BMT-ni bərbad günə qoyanlar onun “köklü islahatına” qərar verdilər...

20.11.2026 / 21:43
Danimarka Rusiya hərbi attaşesini ölkədən qovur, ruslar üçün vizaları da dayandırır – vaxt verildi...

20.11.2026 / 21:35
Britaniya ordusu dron dövrünə hazırlaşır?

20.11.2026 / 21:24
Moskvadan Tallinn və Buxarestə etiraz - hər iki ölkənin diplomatları Rusiya XİN-ə çağırıldı

20.11.2026 / 21:16
Paşinyan “Qərbi Ermənistandan” imtina etdi ki, Bakı da Qərbi Azərbaycandan imtina etsin - Hay ki, hay...

20.11.2026 / 20:58
Qərbi Zəngəzurun tarixi irsinin UNESCO-da mənimsənilməsinə start verildi...

20.11.2026 / 20:41
Tramp Çindəki hadisədən sonra təyyarədaşıyan bir gəmini İranın "qapısından" çəkib apardı...

20.11.2026 / 20:22
Rəsmi Ankara NATO-ya sərt mesaj verdi – Alyans Türkiyəni Yaxın Şərqdə tək qoydu...

20.11.2026 / 20:07
Parlament buraxılır, Konstitusiya dəyişdirilir, müxalifət ləğv edilir - Paşinyan mürəkkəb ssenariyə baş vurdu...

20.11.2026 / 19:49
Azərbaycanda kitabxanalar 26 faiz azalıb, bəzi kəndlərdə onlar fəaliyyətini tamamilə dayandırıb

20.11.2026 / 19:44
Dədə Qorqud epoxasının memarlıq irsi:Nəzəri fikirlər, tarixi baxışlar və məkan semantikası

20.11.2026 / 19:25
Macarıstan Ukrayna siyasətini tam dəyişdi - Madyar Orbanı sildi...

20.11.2026 / 19:25
Vyetnam üçün Avropaya Azərbaycanın üzərindın yol açıldı...

20.11.2026 / 19:10
İŞİD-in “Vilayəti Xorasan” qruplaşmasının iki üzvü Azərbaycana gətirilərək həbs edildi - FOTO

20.11.2026 / 18:57
Moskvadan Azərbaycan və Ermənistan liderlərinin Dublin görüşünə reaksiya...

20.11.2026 / 18:43
Maşın alan yoxdur, amma qiymətlər sürətlə artır

20.11.2026 / 18:27
Yeni Yalta sammiti alınmadı, amma Rusiya, Çin, ABŞ liderləri istəklərinə nail oldular

20.11.2026 / 18:11
Fransa və Hindistan BTQ-yə açıq savaş açdı - təşkilatın sosial media hesablarına kiberhücumlar başladı...

20.11.2026 / 17:57
Şəmkir xəstəxanasını su basdı - TƏBİB-dən açıqlama...

20.11.2026 / 17:51
İslam yaxın onillikdə dünyanın ən böyük dininə çevriləcək

20.11.2026 / 17:40
İcra başçısının birinci müavini ilə bağlı 2 milyonluq qalmaqal - iş prokurorluğa çıxdı...

20.11.2026 / 17:32
Almaniya və Ukrayna arasında fikir ayrılığı - Avropalı liderlər Moskvaya gedəcəkmi...

20.11.2026 / 17:26
Dünyanın "3 iddialı ağası" Qəzzada on minlərlə müsəlmanın faciəsinə susdu...

20.11.2026 / 17:12
Mehriban Əliyevanın sosial media hesablarında Vyetnamın vitse-prezidenti ilə görüşünə dair paylaşım edilib

20.11.2026 / 17:05
Trampdan Ukrayna ilə bağlı mühüm açıqlama - Vaşinqton Kiyevsiz qərar verməyəcək...

20.11.2026 / 16:32
Kolleclərə qəbul qaydaları dəyişir - qiyabi təhsil ləğv edilir...

20.11.2026 / 16:25
Prezident İlham Əliyevin sosial media hesablarında Vyetnama rəsmi səfəri ilə bağlı videoçarx paylaşılıb

20.11.2026 / 16:09
Ermənilər pasportlarda doğulduğu yer kimi "Azərbaycan " yazdırırlar...

20.11.2026 / 16:02
Prezident İlham Əliyevin səfəri Vyetnam mediasının diqqət mərkəzində... - FOTO

20.11.2026 / 15:44
Çin lideri Putini niyə bu qədər soyuq qarşıladı...

20.11.2026 / 15:29
Mehriban Əliyeva Vyetnamın vitse-prezidenti ilə görüşüb - FOTO

20.11.2026 / 15:23
Azərbaycanda boşanmaların sayı artır - hər 100 nikahın 48-i dağılır...

20.11.2026 / 15:20
Bakı–Balakən–Bakı marşrutu üzrə qatarların hərəkəti bərpa olunur

20.11.2026 / 15:09
Rusiyanı Ukraynada yeni işğala ruhlandıran kimdir - ABŞ müdafiə nazirinin yanlışı...

20.11.2026 / 15:08
“Vətəndaşlar referendumda yeni Konstitusiyanın əleyhinə səs verərsə, istefa verməyə hazıram” - Paşinyan

20.11.2026 / 14:50
Badamdarda sürüşmə sahəsində çatlar genişlənib - RƏSMİ AÇIQLAMA...

20.11.2026 / 14:45
Milli Məclisin deputatı Vüqar Rəhimzadə Ordubadda seçiciləri ilə növbəti görüşünü keçirib - FOTO

20.11.2026 / 14:44
Aİ və Böyük Britaniya tələbə mübadiləsi barədə razılığa gəldilər, lakin təhsil haqları dayandırıldı

20.11.2026 / 14:32
Əli Əsədov Kobaxidzeyə başsağlığı verdi

20.11.2026 / 14:24
Krım körpüsü Niderland raketləri ilə vurulmuşdu - Niderland və Avstriyanın Kiyevdəki səfirlikləri bombalandı...

20.11.2026 / 14:12
Əməkdar artist Nigar Şabanova icra hakimiyyətini tənqid etdi

20.11.2026 / 14:08
Polşanın Lublin şəhərində hava hücumu xəbərdarlığı edilib

20.11.2026 / 14:01
Milli Xalça Muzeyində “Ortaq irs: Türk xalçası” mövzusunda beynəlxalq simpozium təşkil olunacaq

20.11.2026 / 13:59
AĞDAMIN MƏDƏNİ YADDAŞI: DAŞLARA HƏKK OLUNMUŞ TARİX VƏ YENİDƏN DİRÇƏLƏN İRS

20.11.2026 / 13:59
AMEA-nın strukturunda dəyişiklik edilib

20.11.2026 / 13:55
Le Penin partiyasının qərargahında məlumat sızması ilə əlaqədar axtarış aparılıb

20.11.2026 / 13:50
Çin "üçlüyünün" bəyanatları Avroatlantik məkanı parçaladı...

20.11.2026 / 13:35
Putinin təhdidlərindən saatlar sonra Rusiya ordusu Kiyevə üç ballistik raket atdı - körpülər vuruldu...

20.11.2026 / 13:18
Lukaşenko kənd təsərrüfatı nazirini söydüyünü etiraf etdi - sonra ondan üzr istəyirəm...

20.11.2026 / 13:03
Vyetnam Azərbaycanda səfirlik açır...

20.11.2026 / 12:51
Jurnalistlər üçün müsabiqə elan edildi

İnformasiya texnologiyaları Azərbaycanın inkişafında yeni güclü mənbə kimi özünü daha çox təsdiqləyir....

XƏBƏR ARXİVİ