“Ölkəmizin ərazisində yol infrastrukturunun yüksək səviyyədə qurulması iqtisadiyyatımıza böyük dividendlər gətirəcək”
Azərbaycan coğrafi mövqeyinə görə Şərqlə Qərbin, Şimalla Cənubun qovuşuğunda yerləşir. Təbii ki, belə əlverişli mövqe ölkəmizə öz tranzit imkanlarından istifadə etməyə şərait yaradır. Bunun üçün isə ilk növbədə infrastruktur lazımdır. Çünki müasir dövrün tələblərinə uyğun infrastruktur yaradılmadan mühüm tranzit ölkəsi statusunu qazanmaq çətindir.
Odur ki, bu gün Azərbaycanda həyata keçirilən iqtisadi siyasətin istiqamətlərindən biri də geniş infrastruktur layihələrinin reallaşdırılmasıdır. Hələ neçə il əvvəl mərhum prezident Heydər Əliyevin təşəbbüsü ilə tarixi İpək yolunun müasir dövrün tələblərinə uyğun bərpası da bu məqsədə xidmət edirdi. Sonrakı illər görülən nəhəng işlər nəticəsində Şərq-Qərb nəqliyyat dəhlizi fəaliyyətə başladı. Bunun üçün Bakı-Tiflis-Qars dəmir yolu yenidən quruldu.
İkinci ən böyük layihə Şimal-Cənub nəqliyyat dəhlizinin tikintisinə başlanmasıdır. Hazırda bu istiqamətdə tikinti-quraşdırma işləri və digər texniki layihələr icra edilir. İpək yolu Şərqdən Avropaya yüklərin daşınmasında nə qədər əhəmiyyətlidirsə, Şimal-Cənub nəqliyyat dəhlizi də Şərqdən Rusiyaya və Şimali Avropaya yüklərin daşınması üçün bir o qədər önəmlidir. Həmin dəhliz istifadəyə verildikdən sonra ölkəmizin ərazisindən daşınan yüklərin həcmi əlavə olaraq milyon tonlarla artacaq. Bu həm iqtisadi, həm də siyasi cəhətdən ölkəmizə əlavə dividendlər qazandıracaq.
Bununla yanaşı, Bakı Beynəlxalq Dəniz Ticarət Limanı kompleksində də genişmiqyaslı işlər görülür. Hazırda kompleksin inşası aparılan birinci fazası 12 yanalma körpüsünə malikdir. Onun yükdaşıma imkanı illik 15 milyon ton yük, o cümlədən 20 futluq 100 min konteynerdir. Azərbaycanın regionun mühüm nəqliyyat və logistika mərkəzinə çevrilməsində bu istiqamətdə görülən işlər həlledici rola malikdir. Hazırda limanda tikinti-quruculuq işləri gedir. Yeni liman ötən il istismara verilən Bakı-Tiflis-Qars dəmir yolu xətti üçün bilavasitə yükcəmləyici funksiyasını yerinə yetirəcək. Beləliklə, Şimal, Cənub, Şərq və Qərb istiqamətlərindən dəhlizlər üzrə ölkəmizə daxil olan yük axınları yeni liman kompleksində cəmlənərək Bakı-Tiflis-Qars dəmir yolu ilə Avropaya və əks istiqamətə - Şərqə daşınacaq. Azərbaycanda beynəlxalq əhəmiyyətli infrastruktur layihələri ilə yanaşı, yerli əhəmiyyətli layihələr də çox uğurla icra edilir.
Bütün bu deyilənlərin fonunda, Azərbaycanın movcud yol infrastrukturları ölkənin beynəlxalq nəqliyyat tranzit yükdaşıma məntəqəsinə cevrilməsində hansı rolu oynayir?
Məsələyə münasibət bildirən iqtisad elmləri doktoru, professor Fikrət Yusifov buna bir neçə konteksdən yanaşdı: “Normal yol infrastrukturu yaratmadan ölkə ərazisində iqtisadi inkişafın təmin olunması və tranzit yükdaşımaların həyata keçirilməsi mümkün deyil. Bunu nəzərə alan Azərbaycan hökuməti son illər ərzində məsələyə kifayət qədər önəm verir. 2004-cü ildən 2018-ci ilin sonuna qədər Azərbaycanda 15 min kilometr avtomobil yolunun tikintisi təmin ediləcək. 2017-ci ildə 1300 kilometr avtomobil yolu salınıb. Cari ildə isə iki min kilometrdən çox avtomobil yolu çəkilməlidir. Bakı-Tiflis-Qars dəmir yolunun uzunluğu 850 kilometrə yaxındır ki, onun da 504 kilometri Azərbaycan ərazisində tikilib, bərpa edilib. Azərbaycan bu yolun icrasında ən böyük maliyyə yükünü öz üzərinə götürdü. Sözügedən tarixi layihə Azərbaycanı beynəlxalq nəqliyyat mərkəzlərindən birinə çevirir. Azərbaycan ərazisində Şimal-Cənub nəqliyyat dəhlizi ilə bağlı bütün işlər görülüb. Bu yol vasitəsilə ölkəmizin üzərindən böyük tranzit yüklərin daşınması gözlənir. Ölkəmizin ərazisində yol infrastrukturunun yüksək səviyyədə qurulması iqtisadiyyatımıza böyük dividendlər gətirəcək”.
Vidadi ORDAHALLI
