Samir Əliyev: "Amma turizm sahəsinin inkişafı üçün tək bununla kifayətlənmək olmaz"
Xəbər verildiyi kimi, Azərbaycanda "Tax free" sistemi tətbiq edilən gündən oktyabrın 31-dək 59 ölkənin vətəndaşlarına 2962 faktura verilib. Vergilər Nazirliyindən verilən məlumata görə, ƏDV ilə birgə məbləğ 4 850,8 min manat təşkil edib, qaytarılmalı olan 493,3 min manatdan 492,6 min manatı gömrük orqanları tərəfindən təsdiqlənib və 59 ölkənin vətəndaşlarına 492,6 min manat ƏDV geri qaytarılıb.
Qeyd edək ki, bu sistemdən faydalanmaq üçün alınan mal kommersiya və istehsal xarakterli deyil, şəxsi istehlak məqsədli olmalıdır. Xarici turistlər aldıqları malı 90 gün ərzində ölkədən aparmalıdır. "Tax free" bir elektron vergi-hesab üzrə malların dəyəri ƏDV ilə birlikdə 300 manatdan çox olduğu hallarda tətbiq edilə bilər. Hazırda ölkəmizdə təqdim edilən bütün mallara görə ƏDV-nin dərəcəsi 18 faizdir. Hazırda 204 mağaza bu sistemə qoşulub.
Qeyd edək ki, sözügedən sistem ölkəyə beynəlxalq və regional turist axını, turizm və pərakəndə ticarət sektoruna dəstək göstərilməsi, yerli istehsalın stimullaşdırılması və bu sahələrdə əhalinin məşğulluğunun artırılması baxımından mühüm əhəmiyyət kəsb edir. Digər tərəfdən, Azərbaycanda manatın devalvasiyası turistlər üçün ölkəmizdə qiymətləri əvvəlkinə nisbətən daha cəlbedici edib. Görünən odur ki, "Tax free"nin tətbiqi Azərbaycanda turizm sektoru üzərindən yeni iş yerlərinin açılması, gəlirlərin artması, kapital qoyuluşu və vergi bazasının genişlənməsi kimi məsələlərə xidmət edir. Bəs ekspertlər buna necə yanaşır? Sözügedən məsələni dəyərləndirən iqtisadçı-ekspert Samir Əliyevin fikrincə, ölkədə "Tax free" sisteminin tətbiq edilməsi müsbət haldır. Onun sözlərinə görə, bu sistemin tətbiqi turizm baxımından mühüm əhəmiyyət kəsb edir: "Bu sistem bir çox ölkələrdə tətbiq olunur. Bildiyimiz kimi, məhsul alarkən edilən ödənişə ƏDV də əlavə olunur. Bu sistem vasitəsilə xarici ölkə vətəndaşı, turist ölkədən çıxanda məhsul üzrə tətbiq edilən ƏDV faizi həmin şəxsə qaytarılır. Əlbəttə, bunun üçün alınan məhsulun qəbzi olmalıdır. Bunun üçün mağazada məhsul alarkən xüsusi blank doldurulur. Orada nə qədər pulun geri alınacağı göstərilir. Ölkəni tərk edərkən həmin sənəd gömrük orqanına təqdim edilir və məhsul üçün ödənilən ƏDV geri qaytarılır. "Tax free" sisteminin tətbiqində əsas məqsəd ölkəyə turist cəlb etməkdir. Hər bir ölkə turizm sahəsinə ciddi fikir verir. Turizm gəlirli sahələrdən biridir. Amma turizm sahəsinin inkişafı üçün tək bununla kifayətlənmək olmaz. "Tax free" turizmin inkişafı istiqamətində atılan addımlardan biridir. Ölkəmizdə belə bir addımın atılmasına ehtiyac var idi. Çünki başqa ölkələrlə müqayisədə bizdə qiymətlər bir qədər bahadır. "Tax free" vasitəsilə müəyyən qədər alıcılığı stimullaşdırmaq olar".
Vidadi ORDAHALLI
