İldırım Qurbanov: "Vətəndaş da banka depozit qoyarkən bunu nəzərə almalıdır"
Ləğv edilmiş "Parabank", "Dekabank" və "Qafqaz İnkişaf Bankı"nda sığortalanmamış əmanətlərin ümumi həcmi 54,3 milyon manat təşkil edir. Bunu mətbuat konfransında Azərbaycan Əmanətlərin Sığortalanması Fondunun (ADIF) rəhbəri Azad Cavadov deyib. O bildirib ki, "Parabank"da sığortalanmamış əmanətlərin həcmi 43 milyon manat, "Dekabank"da 2,3 milyon manat, Qafqaz İnkişaf Bankında isə 9 milyon manatdır.
A.Cavadovun sözlərinə görə, "Parabank"da sığortalanmış əmanətlərin həcmi 43,8 milyon manat, "Dekabank"da 5,3 milyon manat, Qafqaz İnkişaf Bankında isə 2 milyon manatdır.
Sığorta hadisəsi baş vermiş 9 bankdan 3 bank - "Parabank" ASC, "Qafqaz İnkişaf Bankı" ASC, "Dekabank" ASC-nin qorunan əmanətləri üzrə əmanətçilərin böyük əksəriyyətinə kompensasiyalar ödənilib və artıq proses tamamlanmaq üzrədir.
Maraqlıdır ki, Maliyyə Bazarlarına Nəzarət Palatası bildirib ki, yaxın zamanlarda ləğvetmə prosesində olan sözügedən 3 bankın qorunmayan əmanətləri üzrə ödənişlərin başlanması nəzərdə tutulur.
Bütövlükdə qorunmayan əmanətlərin də qaytarılmasını ekspertlər necə izah edir? Bu hansı əsaslara görə həyata keçirilir?
Sözügedən məsələyə aydınlıq gətirən iqtisadçı-ekspert İldırım Qurbanovun fikrincə, qorunmayan əmanətlər kredit ödənişlərindən daxil olan vəsait hesabına ödənilir: "Məlum olduğu kimi, banka 30 min manatdan yuxarı qoyulan əmanət qorunan deyil. Ondan sonra baxılacaq banklarda kredit ödənişinin vəziyyətinə. Bundan asılı olaraq qorunmayan əmanətlər qaytarılacaq. Əvvəl verilmiş kreditlərin yığılması da var. Onlar yığılmalıdır ki, qorunmayan əmanətləri qaytarmaq mümkün olsun. Həmin kreditlərlə bağlı zaman-zaman ödənişlər aparılacaq, vəsait yığılacaq və ondan sonra qorunmayan əmanətlər qaytarıla bilər. Çünki qorunmayan əmanət də olsa, vaxtilə həmin vəsaitdən bank qazanıb. Bank o vəsaiti dövriyyəyə buraxıb, ondan qazanc əldə edib. Bütün hallarda, proses mərhələli şəkildə gedəcək. Birinci, təbii ki, qorunan əmanətlər qaytarılacaq, daha sonra qorunmayan əmanətlər. Bir məqamı da qeyd edim ki, qorunmayan əmanətlərlə bağlı tam nəsə demək olmur. Ona görə ki, qanuna əsasən, qorunan əmanətləri Əmanətlərin Sığortalanması Fondu qaytarmalıdır. Qorunmayan əmanətlər barəsində isə konkret müddəalar öz əksini tapmayıb. O baxımdan bu barədə konkret nəsə demək çətindir. Vətəndaş banka depozit qoyarkən ona deyilir ki, qoyulan əmanətin filan qədəri qorunacaq, digər hissəsi isə qorunmayacaq. Vətəndaş da banka depozit qoyarkən bunu nəzərə almalıdır. Digər tərəfdən, Prezidentin sərəncamı var ki, bu ilin yanvarından sonra banka qoyulan bütün əmanətlər 3 il müddətinə tam şəkildə sığortalansın. Ancaq bu əvvəl banka qoyulan qorunmayan əmanətlərə aid deyil".
Vidadi ORDAHALLI