Azərbaycanda icbari avtomobil sığortasında Bonus-Malus sistemi...

Tarix: 19.07.2016 / 02:03
Bölmə: İqtisadiyyat

"Bizdə sığorta sahəsində ABŞ təcrübəsindən yararlanmaq olar"

İldırım Qurbanov: "Belə bir təcrübə Azərbaycanda faktiki olaraq yoxdur"

Azərbaycanda bir sıra icbari sığorta növü var. Onlardan biri də avtomobillərin icbari sığortasıdır. Bu ilin iyun ayı ərzində Azərbaycan İcbari Sığorta Bürosunun (İSB) informasiya sistemində avtonəqliyyat vasitəsi sahiblərinin mülki məsuliyyətinin icbari sığortası üzrə 84 292 müqavilə qeydiyyata alınıb.

Bunların 12 707-si xarici ölkədə qeydiyyata alınan və Azərbaycana tranzit məqsədilə daxil olan avtonəqliyyat vasitələridir. 2016-cı ilin iyun ayı ərzində standart və sərhəd sığorta müqavilələri üzrə daxil olan sığorta haqlarının məbləği 6,7 mln. manat təşkil edib.

Ötən ilin iyun ayı ilə müqayisədə sığorta müqavilələrinin sayında 7,5 %, sığorta haqlarının məbləğində isə 5,6 % artım müşahidə edilib.

İyun ayında avtonəqliyyat vasitəsi sahiblərinin mülki məsuliyyətinin icbari sığortası üzrə orta sığorta haqqı məbləği bu ilin mayı ilə müqayisədə 5,1 % artaraq 79,5 manat təşkil edib.

O da məlumdur ki, əmlakını icbari şəkildə sığorta edənlərin heç də hamısı sığorta hadisəsi törətmir. Bir sıra nümunəvi sığorta edənlər var ki, ümumiyyətlə, hər hansı sığorta hadisəsinin baş verməsinə gətirib çıxaracaq addım atmır. Ümumilikdə belələri üçün hansısa sığorta güzəştləri varmı? Bu məsələ qanunda necə tənzimlənir?

Məsələyə münasibət bildirən iqtisadçı-ekspert İldırım Qurbanovun sözlərinə görə, dünya təcrübəsində nümunəvi sığorta ödəyiciləri ilə bağlı güzəştlər var: "Məsələn, Avropa ölkələrində və ABŞ-da avtomobil sığortalanarkən sürücünün yaşı, sürücülük təcrübəsi, avtomobilin texniki vəziyyəti ilə yanaşı, sürücünün intizam tarixçəsi də nəzərə alınır. Yəni yol hərəkəti qaydalarını pozan sürücülər, hətta qəzaya yol verməsə də, daha çox sığorta pulu ödəyir. Belə bir təcrübə bizdə faktiki olaraq yoxdur. Bizdə də olsa, yaxşı olar. Azərbaycanda sürücülərin intizamlığının sığorta haqqına təsiri ilə bağlı sistem var. Söhbət avtomobillərin icbari sığortasında tətbiq olunan Bonus-Malus sistemindən gedir. Sistemin mahiyyəti ondan ibarətdir ki, avtomobil sahibi il ərzində bir neçə dəfə qəza törədərsə, risqli sürücü hesab edilir və buna görə də daha çox sığorta haqqı ödəyir. Əksinə, il ərzində heç bir qəza törətməyən sürücülər isə avtomobilini yenidən sığortalayarkən daha az sığorta haqqı ödəyir. Sadəcə, bu sahənin islahata ehtiyacı var. Burada bir sıra meyar var. Bu sahədə ABŞ təcrübəsindən yararlanmaq olar. Ümumiyyətlə, həyat göstərir ki, sığorta işində yeni, müasir baxışlarla zənginləşmiş kadrlara ehtiyac var. Belə kadrların hazırlanması isə vahid metodoloji yanaşmalar, xarici təcrübənin peşəkarcasına mənimsənilməsi, sığortanın nəzəri və praktiki əsaslarına yiyələnmək yolu ilə əldə edilə bilər. Sığorta işi iqtisadi fəaliyyətin xüsusi növü olub, ixtisaslaşmış təşkilatlar tərəfindən (sığortaçı) sığorta iştirakçılarının (sığorta etdirən və olunanlar) iqtisadi maraqlarına dəyə biləcək zərərlər üzrə risqlərin yenidən bölgüsünü xarakterizə edir. Bu zaman sığorta olunanlar arasında risqlərin bölgüsü dedikdə, faktiki olaraq, sığorta fondunun yaradılması yolu ilə dəymiş zərərlərin ödənilməsində həmrəy (birgə) iştirak başa düşülməlidir. Bu bölgüdə həlledici şərt kimi sığortaçıya sığorta etdirən tərəfindən vaxtlı-vaxtında sığorta haqlarının köçürülməsi çıxış etməlidir. Bunsuz yenidən bölgü prosesini təşkil etmək qeyri-mümkün olardı".

Vidadi ORDAHALLI

DİGƏR XƏBƏRLƏR

Tarix: 23.10.2026 / 16:05

Azərbaycanda islam maliyyəçiliyi nə deməkdir?..

Tarix: 23.10.2026 / 10:37

Sosial ödənişlərin artırılması üçün altıncı sosial islahat paketi hazırlanır...

Tarix: 23.10.2026 / 09:57

Gələn il şəhər və rayonlara dotasiya ayrılmayacaq - xərclərini öz gəlirləri hesabına ödəyəcəklər...

Tarix: 23.10.2026 / 09:26

Gələn ilin büdcəsi layihəsi Milli Məclisdə - gəlirlər və xərclər açıqlandı...

Tarix: 22.10.2026 / 19:54

Orta Dəhliz Avropa ilə Asiya arasında ən təhlükəsiz marşrut seçildi...

Tarix: 22.10.2026 / 19:30

Azərbaycanda şirin su ilə bağlı vəziyyət pisləşir - ümid Xəzərə qalıb…

Tarix: 22.10.2026 / 10:36

Sabahdan vint, bolt və qaykaların ixrac tarifi 20 DƏFƏ ARTIRILIR...

Tarix: 21.10.2026 / 17:06

Azərbaycan daha bir rekord vurdu - "tranzitlərin rekordu"...

Tarix: 21.10.2026 / 16:50

Neft Fondumuzun çox valyuta qazanmasına mane olan tək səbəb var...

Tarix: 21.10.2026 / 13:35

Azərbaycanda yeni bank yaradıla bilər - Aİ-dən TƏKLİF...

Tarix: 21.10.2026 / 10:23

Avropalı investorların Qarabağ, Şərqi Zəngəzur və Naxçıvana marağı artır - Aİ hesabatı

Tarix: 20.10.2026 / 22:07

Taxıl bazarında kəskin təzad: kəndlilər buğda əkinindən imtina edir...

VİDEO

Tarix: 17.10.2026 / 17:10

Aydın Quliyev Mətbuat Şurasında seçkilərə qatılmamasının səbəblərini qurultayda açdı... - VİDEO

Tarix: 27.11.2025 / 11:10

Biri ermənini öpür, biri sovet bayrağı qaldırır... Günümüzə baxın! - VİDEO

Tarix: 12.11.2025 / 11:05

Lavrov işdən kənarlaşdırılır, yoxsa oyun qurulur? - VİDEO

Tarix: 22.10.2026 / 19:54

Orta Dəhliz Avropa ilə Asiya arasında ən təhlükəsiz marşrut seçildi...

Tarix: 22.10.2026 / 19:30

Azərbaycanda şirin su ilə bağlı vəziyyət pisləşir - ümid Xəzərə qalıb…

Tarix: 22.10.2026 / 16:56

15 temmuz “FETÖ darbesində” bircə nəfər siyasətçi-deputatın adı çıxmadı...

Milli kimliyə bağlı gənclər uğurlu gələcəyin əsas təminatçılarıdır...