Azərbaycanda icbari avtomobil sığortasında Bonus-Malus sistemi...

Tarix: 19.07.2016 / 02:03
Bölmə: İqtisadiyyat

"Bizdə sığorta sahəsində ABŞ təcrübəsindən yararlanmaq olar"

İldırım Qurbanov: "Belə bir təcrübə Azərbaycanda faktiki olaraq yoxdur"

Azərbaycanda bir sıra icbari sığorta növü var. Onlardan biri də avtomobillərin icbari sığortasıdır. Bu ilin iyun ayı ərzində Azərbaycan İcbari Sığorta Bürosunun (İSB) informasiya sistemində avtonəqliyyat vasitəsi sahiblərinin mülki məsuliyyətinin icbari sığortası üzrə 84 292 müqavilə qeydiyyata alınıb.

Bunların 12 707-si xarici ölkədə qeydiyyata alınan və Azərbaycana tranzit məqsədilə daxil olan avtonəqliyyat vasitələridir. 2016-cı ilin iyun ayı ərzində standart və sərhəd sığorta müqavilələri üzrə daxil olan sığorta haqlarının məbləği 6,7 mln. manat təşkil edib.

Ötən ilin iyun ayı ilə müqayisədə sığorta müqavilələrinin sayında 7,5 %, sığorta haqlarının məbləğində isə 5,6 % artım müşahidə edilib.

İyun ayında avtonəqliyyat vasitəsi sahiblərinin mülki məsuliyyətinin icbari sığortası üzrə orta sığorta haqqı məbləği bu ilin mayı ilə müqayisədə 5,1 % artaraq 79,5 manat təşkil edib.

O da məlumdur ki, əmlakını icbari şəkildə sığorta edənlərin heç də hamısı sığorta hadisəsi törətmir. Bir sıra nümunəvi sığorta edənlər var ki, ümumiyyətlə, hər hansı sığorta hadisəsinin baş verməsinə gətirib çıxaracaq addım atmır. Ümumilikdə belələri üçün hansısa sığorta güzəştləri varmı? Bu məsələ qanunda necə tənzimlənir?

Məsələyə münasibət bildirən iqtisadçı-ekspert İldırım Qurbanovun sözlərinə görə, dünya təcrübəsində nümunəvi sığorta ödəyiciləri ilə bağlı güzəştlər var: "Məsələn, Avropa ölkələrində və ABŞ-da avtomobil sığortalanarkən sürücünün yaşı, sürücülük təcrübəsi, avtomobilin texniki vəziyyəti ilə yanaşı, sürücünün intizam tarixçəsi də nəzərə alınır. Yəni yol hərəkəti qaydalarını pozan sürücülər, hətta qəzaya yol verməsə də, daha çox sığorta pulu ödəyir. Belə bir təcrübə bizdə faktiki olaraq yoxdur. Bizdə də olsa, yaxşı olar. Azərbaycanda sürücülərin intizamlığının sığorta haqqına təsiri ilə bağlı sistem var. Söhbət avtomobillərin icbari sığortasında tətbiq olunan Bonus-Malus sistemindən gedir. Sistemin mahiyyəti ondan ibarətdir ki, avtomobil sahibi il ərzində bir neçə dəfə qəza törədərsə, risqli sürücü hesab edilir və buna görə də daha çox sığorta haqqı ödəyir. Əksinə, il ərzində heç bir qəza törətməyən sürücülər isə avtomobilini yenidən sığortalayarkən daha az sığorta haqqı ödəyir. Sadəcə, bu sahənin islahata ehtiyacı var. Burada bir sıra meyar var. Bu sahədə ABŞ təcrübəsindən yararlanmaq olar. Ümumiyyətlə, həyat göstərir ki, sığorta işində yeni, müasir baxışlarla zənginləşmiş kadrlara ehtiyac var. Belə kadrların hazırlanması isə vahid metodoloji yanaşmalar, xarici təcrübənin peşəkarcasına mənimsənilməsi, sığortanın nəzəri və praktiki əsaslarına yiyələnmək yolu ilə əldə edilə bilər. Sığorta işi iqtisadi fəaliyyətin xüsusi növü olub, ixtisaslaşmış təşkilatlar tərəfindən (sığortaçı) sığorta iştirakçılarının (sığorta etdirən və olunanlar) iqtisadi maraqlarına dəyə biləcək zərərlər üzrə risqlərin yenidən bölgüsünü xarakterizə edir. Bu zaman sığorta olunanlar arasında risqlərin bölgüsü dedikdə, faktiki olaraq, sığorta fondunun yaradılması yolu ilə dəymiş zərərlərin ödənilməsində həmrəy (birgə) iştirak başa düşülməlidir. Bu bölgüdə həlledici şərt kimi sığortaçıya sığorta etdirən tərəfindən vaxtlı-vaxtında sığorta haqlarının köçürülməsi çıxış etməlidir. Bunsuz yenidən bölgü prosesini təşkil etmək qeyri-mümkün olardı".

Vidadi ORDAHALLI

DİGƏR XƏBƏRLƏR

Tarix: 08.07.2026 / 15:30

"Avropa Yaşıl Enerji Dəhlizi" layihəsi icra mərhələsinə keçdi

Tarix: 08.07.2026 / 10:53

Beyləqanda şəkər çuğunduru fiaskosu...

Tarix: 07.07.2026 / 20:28

Sahibkarlara böyük şans açılır - üstəlik “qapı-qapı gəzməyə” son veriləcək...

Tarix: 07.07.2026 / 20:11

İran müharibəsi qlobal enerji təminatında yeni böhran yaradıb...

Tarix: 07.07.2026 / 12:56

Azərbaycanda vençur kapitalı fondları yaradılacaq...

Tarix: 06.07.2026 / 21:45

Ermənistan Azərbaycanla Türkiyənin elektrik şəbəkəsinə qoşulmaq istəyir...

Tarix: 06.07.2026 / 21:05

Avropanın daha bir dövləti Azərbaycanın Orta Dəhliz layihəsinə qoşulur...

Tarix: 06.07.2026 / 19:25

Ermənistan məhsullarının Avropaya çatdlrılmasında ağır problemlər yarandı...

Tarix: 06.07.2026 / 17:09

Rusiya Azərbaycan vasitəsilə Ermənistana 30 vaqon propan göndərdi

Tarix: 06.07.2026 / 15:08

Ermənistan Rusiya qazını Avropa qiymətinə alacaq...

Tarix: 06.07.2026 / 14:06

Rusiya dronla Ukraynada SOCAR-ın yanacaqdoldurma məntəqəsini vurdu...

Tarix: 05.07.2026 / 19:40

"Yeni dəmir yolu Türkiyə, Ermənistan və Azərbaycan arasında nəqliyyat əlaqələrini gücləndirəcək" - Uraloğlu

VİDEO

Tarix: 27.11.2025 / 11:10

Biri ermənini öpür, biri sovet bayrağı qaldırır... Günümüzə baxın! - VİDEO

Tarix: 12.11.2025 / 11:05

Lavrov işdən kənarlaşdırılır, yoxsa oyun qurulur? - VİDEO

Tarix: 21.06.2025 / 08:15

Dünyada xaos böyüyür, Azərbaycana təhlükə də artır... - VİDEO

Tarix: 02.07.2026 / 20:10

Dövlət qurumlarının portal və mobil tətbiqləri birləşdirilir - Mehriban Əliyevanın rəhbərlik etdiyi Şura böyük islahatlar mesajını verdi...

Tarix: 02.07.2026 / 15:16

Xırdalan Xəstəxanasına qarşı kəskin iddia - orqan köçürülmüş xəstələr ölüm təhlükəsində?...

Tarix: 25.06.2026 / 20:33

Əmək pensiyası yaşına görə qonşular bizi bir neçə il qabaqlayır...

Rəqəmsal İnkişaf Şurası ilə süni zəka və kibertəhlükəsizliyin yüksəliş yoluna çıxdıq...