Qızıl bazarına gözlənilməz bahalaşma dalğası gəldi...

Tarix: 05.07.2016 / 02:25
Bölmə: İqtisadiyyat

Dünya qızıl bazarında son günlərdə ciddi dəyişikliklər baş verməkdə və bu hal dövlətlərin valyuta siyasətinə də əsaslı təsir göstərməkdədir. Səngiyən qlobal iqtisadi artım, ABŞ Federal Ehtiyatlar Sisteminin dollarla bağlı uçot dərəcələrini artırmaması, İngiltərənin Avropa Birliyindən çıxması investorların qızıla marağını sürətlə artırır. Bu səbəbdən dünya bazarlarında qızıla tələbdə 500 tondan çox artım qeyd edilib.

Artıq qızılın unsiyası 1%-dən çox artımla 1350,26 dollara qalxıb. Dünya dövlətlərinin bir çoxu bu fonda qızıl alışına xüsusi diqqət yetirməyə başlayıb.

Ölkəmizə gəlincə, Azərbaycan hələlik neytral mövqe tutmağa üstünlük verir. Belə ki, Dövlət Neft Fondu alınmış qızılın satılaraq digər aktivlərlə əvəzlənməsi, eləcə də əlavə qızılın alışını nəzərdə tutmur. Qızıl investisiyaları ilə bağlı strategiyaya gəldikdə isə, Fonddan bildirilib ki, bu yatırımlar qısamüddətli spekulyativ hədəflər üçün deyil, məhz strateji məqsədlə həyata keçirilib: "Neft Fondunun investisiya siyasətinə əsasən, investisiya portfelinin məcmu dəyərinin 5%-ə qədəri qızıla investisiya edilə bilər ki, hazırda da investisiya portfelinə daxil edilmiş qızılın miqdarı 30175 kq təşkil edir. Qızıla investisiyalar, əsasən, iqtisadi tənəzzül, məzənnə risqləri və inflyasiya kimi amillərə qarşı sığorta vasitəsi olaraq xüsusi önəmə malik olmaqla, investisiya portfelinin diversifikasiya olunması istiqamətində böyük əhəmiyyət kəsb edir".

Hələlik isə dünya bazarında qızıl bahalaşmaqda davam edir. Qiymət artımının əsas səbəbi son günlərdə dünya bazarlarında dolların ucuzlaşmasıdır. Belə ki, dolların ucuzlaşması fonunda investorların bir qismi valyuta bazarında olan vəsaitlərini qızıl bazarına yönəltməyə çalışır. Təbii ki, bu da tələbatın artmasına, qızılın bahalaşmasına səbəb olur. Digər bir səbəb isə odur ki, qızıl əsasən dünya bazarında dollarla alınıb-satılır və dollar ucuzlaşdıqca, qızılın qiyməti də aşağı düşür. Qızılın bahalaşmasına neft bazarındakı qeyri-müəyyənlik də təsir edir. Çünki investorlar üçün yığım imkanları məhdudlaşır. Valyuta bazarında risqlər var və bu da həm iş adamlarının, həm də dövlətlərin qızıla tələbatını artırır.

Bu prosesin Azərbaycana təsirinə gəlincə, yuxarıda qeyd olunduğu kimi, Azərbaycan valyuta ehtiyatlarında qızılın payı baxımından hələlik neytral mövqe tutur. Bununla belə, istənilən halda Dövlət Neft Fondunun ehtiyatlarının 5 faizinin qızılda saxlanmasını nəzərə alsaq, qızılın bahalaşması dövlət rezervlərinin dəyər ifadəsində artmasına gətirib çıxarır. Sözügedən qiymət artımı isə zinət məqsədilə istifadə olunan qızılın bahalaşmasına səbəb olur. Çünki Azərbaycan istehlak etdiyi qızılın əhəmiyyətli hissəsini xaricdən idxal edir. Rusiya, İtaliya, Birləşmiş Ərəb Əmirlikləri və Türkiyədən qızıl idxal olunur. Dünya bazarında qızıl bahalaşdıqca, ölkənin qızıl bazarında da artımlar müşahidə edilir. Bir ay bundan öncəyə nisbətən hazırda qızıl əşyalarının qiyməti 3-4 faizə qədər qalxıb. Halbuki, Ramazan ayında qızıl zinət əşyalarının qiymətində az da olsa ucuzlaşma müşahidə olunurdu. Lakin indi vəziyyət dəyişir.

Məlumdur ki, qızıl zinət əşyalarının alqı-satqısı daha çox toy mövsümündə həyata keçirilir. Ramazan ayının başa çatması və gözlənilən toy mövsümünün başlamaq üzrə olması da bəzi sahibkarları yenidən qiymətləri bahalaşdırmağa sövq edib. Çünki qızıla yenidən tələbat artıb.

Bundan başqa, qızılın satışı ilə məşğul olan satıcılar qızılın bahalaşmasına səbəb kimi bu qiymətli metala tətbiq olunan aksiz vergisini göstərir. Qeyd edək ki, ötən il Vergilər Məcəlləsinə edilən dəyişikliyə görə, qızılın, ondan hazırlanmış zərgərlik məmulatlarının min çəki vahidindəki miqdarı 375 olduqda hər qramına görə 0,8 manat, 500 olduqda 1 manat, 585 olduqda 1,2 manat, 750 olduqda 1,5 manat, 958 olduqda 1,8 manat, 999 olduqda hər qramına görə 2 manat aksiz dərəcəsi tətbiq edilir.

Bu da qiymət artımında müəyyən rol oynayır və hadisələrin indiki inkişaf axarı qızılın hələ bir müddət bahalaşmaqda davam edəcəyini göstərir. Hətta bu fonda qiymətlərin gözlənildiyindən də yüksək ola biləcəyini istisna etməyənlər də var.

Tahir TAĞIYEV

DİGƏR XƏBƏRLƏR

Tarix: 08.07.2026 / 15:30

"Avropa Yaşıl Enerji Dəhlizi" layihəsi icra mərhələsinə keçdi

Tarix: 08.07.2026 / 10:53

Beyləqanda şəkər çuğunduru fiaskosu...

Tarix: 07.07.2026 / 20:28

Sahibkarlara böyük şans açılır - üstəlik “qapı-qapı gəzməyə” son veriləcək...

Tarix: 07.07.2026 / 20:11

İran müharibəsi qlobal enerji təminatında yeni böhran yaradıb...

Tarix: 07.07.2026 / 12:56

Azərbaycanda vençur kapitalı fondları yaradılacaq...

Tarix: 06.07.2026 / 21:45

Ermənistan Azərbaycanla Türkiyənin elektrik şəbəkəsinə qoşulmaq istəyir...

Tarix: 06.07.2026 / 21:05

Avropanın daha bir dövləti Azərbaycanın Orta Dəhliz layihəsinə qoşulur...

Tarix: 06.07.2026 / 19:25

Ermənistan məhsullarının Avropaya çatdlrılmasında ağır problemlər yarandı...

Tarix: 06.07.2026 / 17:09

Rusiya Azərbaycan vasitəsilə Ermənistana 30 vaqon propan göndərdi

Tarix: 06.07.2026 / 15:08

Ermənistan Rusiya qazını Avropa qiymətinə alacaq...

Tarix: 06.07.2026 / 14:06

Rusiya dronla Ukraynada SOCAR-ın yanacaqdoldurma məntəqəsini vurdu...

Tarix: 05.07.2026 / 19:40

"Yeni dəmir yolu Türkiyə, Ermənistan və Azərbaycan arasında nəqliyyat əlaqələrini gücləndirəcək" - Uraloğlu

VİDEO

Tarix: 27.11.2025 / 11:10

Biri ermənini öpür, biri sovet bayrağı qaldırır... Günümüzə baxın! - VİDEO

Tarix: 12.11.2025 / 11:05

Lavrov işdən kənarlaşdırılır, yoxsa oyun qurulur? - VİDEO

Tarix: 21.06.2025 / 08:15

Dünyada xaos böyüyür, Azərbaycana təhlükə də artır... - VİDEO

Tarix: 02.07.2026 / 20:10

Dövlət qurumlarının portal və mobil tətbiqləri birləşdirilir - Mehriban Əliyevanın rəhbərlik etdiyi Şura böyük islahatlar mesajını verdi...

Tarix: 02.07.2026 / 15:16

Xırdalan Xəstəxanasına qarşı kəskin iddia - orqan köçürülmüş xəstələr ölüm təhlükəsində?...

Tarix: 25.06.2026 / 20:33

Əmək pensiyası yaşına görə qonşular bizi bir neçə il qabaqlayır...

Rəqəmsal İnkişaf Şurası ilə süni zəka və kibertəhlükəsizliyin yüksəliş yoluna çıxdıq...