Bu il ipoteka kreditləri düz 32 dəfə azalıb

Tarix: 18.06.2016 / 02:44
Bölmə: İqtisadiyyat

Ramil Osmanlı: "İpoteka kreditinin şərtləri bu gün üçün sərfəli deyil"

"Mənzil əlçatanlığı həddən artıq aşağı səviyyədədir"

Mərkəzi Bankın (AMB) məlumatına görə, 2016-cı ilin yanvar-aprel aylarında Azərbaycan İpoteka Fondunun (AİF) vəsaitləri hesabına ipoteka kreditləşməsinin həcmi 1,1 mln. manat təşkil edib. Bu, ötən ilin eyni dövrünün göstəricisindən 31,7 dəfə azdır.

AİF-in məlumatına görə, yanvar-aprel aylarında 730 mln. 702,42 min məbləğində 17 min 995 ipoteka krediti verilib.

AMB-nin məlumatına görə, AİF yanvar-aprel aylarında 21,6 mln. manat (mənfi 1,4 %) krediti təkrar maliyyələşdirib. Bu müddətdə fond dövlət büdcəsindən sosial ipoteka üçün 14,5 mln. manat alıb.

2015-ci ildə 97 mln. 273,98 min manat məbləğində 2 min 146 kredit, bir il əvvəl 99 mln. 927,74 min məbləğində 2 275 kredit verib.

AİF 2005-ci ilin dekabr ayında yaradılıb və 2006-cı ilin martında ipoteka kreditlərinin verilməsinə başlayıb. Azərbaycanda sosial ipotekanın verilməsinə 2007-ci ildən başlanıb və 6 ay davam edib. İpoteka kreditləri Azərbaycan vətəndaşlarına, 50 min manata qədər, 25 ilədək müddətə, illik 8%-dən çox olmamaqla verilir. Güzəştli kreditlər 50 min manatadək, 30 ilə qədər müddətə, illik 4%-dək dərəcə ilə verilir.

Yayılan məlumatdan belə görünür ki, ipoteka götürənlərin sayı əhəmiyyətli şəkildə azalıb. Aydın məsələdir ki, bunun kökündə bir neçə amil dayanır. Neft gəlirlərinin azalması, devalvasiya, bankların vəziyyətinin pisləşməsi və digər səbəblər kredit götürənlərin sayına öz təsirini göstərib.

Sözügedən məsələni dəyərləndirən əmlak məsələləri üzrə ekspert Ramil Osmanlının fikrincə, paytaxtın illik mənzil tələbatı təxminən 3,5 milyon kvadratmetr mənzil sahəsini əhatə edir: "2008-ci ilə qədər mənzillər çox tikilirdi. Amma son illər illik 1,7 milyon kvadratmetr sahəni əhatə edən mənzillər tikilib. Mənzil bazarında kreditlə alqı-satqının azalmasına gəldikdə, buna iki prizmadan yanaşmaq olar. 2014-cü ildə 130 milyon manat ipoteka krediti üçün vəsait ayrılmışdısa, bu rəqəm 2015-ci ildə təxminən 70 milyon manat səviyyəsinə endi. 2016-cı ildə isə bu məbləğ daha da azalıb. Onu da nəzərə alaq ki, AİF yaradılandan sonra inşa olunan yaşayış binalarının sayı çoxalıb. Ancaq bir kvadratmetr mənzilin orta qiyməti orta aylıq əməkhaqqıdan 3 dəfə çoxdur. Yəni orta aylıq əməkhaqqı alan vətəndaş təqribən 3 ay heç nə yemədən-içmədən gəlirini yığmalıdır ki, mənzilin bir kvadratmetrini ala bilsin. Mənzillərin satış qiyməti həddən artıq yüksək olduğundan, mənzil əlçatanlığı həddən artıq aşağı səviyyədədir. İpoteka kreditinin şərtləri bu gün üçün sərfəli deyil. Ümumi ipotekanın faiz dərəcəsi illik 8 faizdir, sosial ipotekanın isə 4 faiz. Bu o deməkdir ki, 50 min manat vəsaiti götürən istehlakçı ay ərzində 384 manat kredit ödəməlidir.

İndiki çətin iqtisadi şərtlər çərçivəsində daha bir statistikaya nəzər salaq. 2009-cu ildən bu günə kimi ipoteka krediti götürənlərin təxminən 50 faizi neft-qaz və bank-sığorta təşkilatlarında çalışan şəxslər olub. Nəzərə alaq ki, bu gün həmin təşkilatlarda həm əməkhaqqı göstəriciləri aşağı düşüb, həm də iş yerlərinin bağlanması və ixtisarlar olub. Bu o deməkdir ki, həmin təşkilatlarda çalışan şəxslərin ipoteka kreditinə əlçatanlığının səviyyəsi aşağı düşüb və eyni zamanda ipotekanın problemli kreditlər üzrə risqi artıb. Bütün bunlar kredit götürənlərin sayının azalmasına öz təsirini göstərir".

Vidadi ORDAHALLI

DİGƏR XƏBƏRLƏR

Tarix: 08.07.2026 / 15:30

"Avropa Yaşıl Enerji Dəhlizi" layihəsi icra mərhələsinə keçdi

Tarix: 08.07.2026 / 10:53

Beyləqanda şəkər çuğunduru fiaskosu...

Tarix: 07.07.2026 / 20:28

Sahibkarlara böyük şans açılır - üstəlik “qapı-qapı gəzməyə” son veriləcək...

Tarix: 07.07.2026 / 20:11

İran müharibəsi qlobal enerji təminatında yeni böhran yaradıb...

Tarix: 07.07.2026 / 12:56

Azərbaycanda vençur kapitalı fondları yaradılacaq...

Tarix: 06.07.2026 / 21:45

Ermənistan Azərbaycanla Türkiyənin elektrik şəbəkəsinə qoşulmaq istəyir...

Tarix: 06.07.2026 / 21:05

Avropanın daha bir dövləti Azərbaycanın Orta Dəhliz layihəsinə qoşulur...

Tarix: 06.07.2026 / 19:25

Ermənistan məhsullarının Avropaya çatdlrılmasında ağır problemlər yarandı...

Tarix: 06.07.2026 / 17:09

Rusiya Azərbaycan vasitəsilə Ermənistana 30 vaqon propan göndərdi

Tarix: 06.07.2026 / 15:08

Ermənistan Rusiya qazını Avropa qiymətinə alacaq...

Tarix: 06.07.2026 / 14:06

Rusiya dronla Ukraynada SOCAR-ın yanacaqdoldurma məntəqəsini vurdu...

Tarix: 05.07.2026 / 19:40

"Yeni dəmir yolu Türkiyə, Ermənistan və Azərbaycan arasında nəqliyyat əlaqələrini gücləndirəcək" - Uraloğlu

VİDEO

Tarix: 27.11.2025 / 11:10

Biri ermənini öpür, biri sovet bayrağı qaldırır... Günümüzə baxın! - VİDEO

Tarix: 12.11.2025 / 11:05

Lavrov işdən kənarlaşdırılır, yoxsa oyun qurulur? - VİDEO

Tarix: 21.06.2025 / 08:15

Dünyada xaos böyüyür, Azərbaycana təhlükə də artır... - VİDEO

Tarix: 02.07.2026 / 20:10

Dövlət qurumlarının portal və mobil tətbiqləri birləşdirilir - Mehriban Əliyevanın rəhbərlik etdiyi Şura böyük islahatlar mesajını verdi...

Tarix: 02.07.2026 / 15:16

Xırdalan Xəstəxanasına qarşı kəskin iddia - orqan köçürülmüş xəstələr ölüm təhlükəsində?...

Tarix: 25.06.2026 / 20:33

Əmək pensiyası yaşına görə qonşular bizi bir neçə il qabaqlayır...

Rəqəmsal İnkişaf Şurası ilə süni zəka və kibertəhlükəsizliyin yüksəliş yoluna çıxdıq...