Gəncə şəhərinin sosial-iqtisadi inkişafı: real vəziyyət və perspektivlər

Tarix: 15.06.2016 / 01:44
Bölmə: İqtisadiyyat

Ulu Gəncə! Tarix boyu sinəndə boy atanlar da, adını eşidib üzünü görməyənlər də səndən danışıb, səni anıb, başqa şəhərlərlə müqayisə ediblər. Fəxr olunası şəhərsən. Çünki qəhrəman övladların, Nizami, Məhsəti kimi şairlərin, Cavadxan kimi rəhbərin olub. İgidliyin, gözəlliyin, mərdliyin, ürəyigenişliyin daim qoşa addımlayıb. Təbiətin -başının üstündəki Göygölün, Maralgölün, Kəpəzin görəni heyran edib.

Adını eşidib, səni görmək istəyənlərin sayı ilbəil artıb, minləri, milyonları keçib.

Qədim Gəncə son dövrlər daha sürətli inkişaf, çiçəklənmə dövrünü yaşayır. Məsələ ondadır ki, şəhərdə abadlıq-quruculuq işləri hər keçən gün daha da genişlənir. Bu da şəhərin simasını daha da gözəlləşdirir. Regionların sosial-iqtisadi inkişafına dair Dövlət Proqramında Gəncə ilə bağlı nəzərdə tutulan tədbirlərin uğurlu icrası şəhər əhalisinin sosial rifahının yaxşılaşmasına da təsir edir. Prezident İlham Əliyevin rayon rəhbərliyi qarşısında qoyduğu vəzifələr, onları ilboyu nəzərdə tutulan işləri daha məsuliyyətlə və eyni zamanda vaxtında yerinə yetirmələrinə stimul verir. Bununla yanaşı, ölkə başçısı İlham Əliyev son beş ildə Gəncəyə 5 dəfə səfər edib. Prezidentin hər gəlişi gəncəlilərə yeni stimul verib, mühüm layihələrin həyata keçirilməsinə və genişmiqyaslı quruculuq işlərinin aparılmasına zəmin yaradıb, şəhərin görkəmi başdan-başa dəyişib. Prezident İlham Əliyevin 2014-cü ili "Sənaye ili" elan etməsi ölkənin iri sənaye şəhərlərindən biri olan Gəncənin də qarşısında duran vəzifələrin intensivliyini artırdı. Bunun nəticəsində şəhərin sosial-iqtisadi göstəriciləri əvvəlki illə müqayisədə xeyli yüksək oldu. 2015-ci il dünyada iqtisadi böhranla müşayiət olunsa da, Azərbaycan üçün ötən ili bütün sahələrdə hərtərəfli inkişaf və tərəqqi, eyni zamanda, vətəndaşlara qayğı və diqqətin daha da artırılması ili kimi dəyərləndirmək olar. Bunu Gəncənin də timsalında görmək mümkündür. Belə ki, əvvəllər olduğu kimi, 2015-ci ildə də bütün sahələr üzrə göstəricilər yüksəlib, infrastruktur layihələri uğurla davam etdirilib. Gəncə şəhərinin də sosial-iqtisadi həyatını xeyli canlandırıb. Daxili məhsul istehsalı 2,7 faiz, yəni 22,6 milyon manat artaraq 846,6 milyon manata çatıb. İstehsal olunan məhsulun 74 faizi qeyri-dövlət bölməsinin payına düşüb və 2014-cü illə müqayisədə 5,5 faiz artıb. Məhsulun 36,3 faizi Rusiya, Türkiyə, Ukrayna və digər ölkələrə ixrac olunub. 2016-cı il Avropa Gənclər Paytaxtı seçilmiş Nizami yurdunda bir sıra layihələrin icrası nəzərdə tutulur. Artıq həmin layihələr həyata keçirilir. Şübhəsiz, hər bir uğurun arxasında dövlətin, dövlət başçısı İlham Əliyevin yüksək qayğısı və diqqəti dayanır. Bu qayğını yüksək qiymətləndirən gəncəlilər doğma şəhərlərinin abadlaşması və gözəlləşməsi üçün daha məsuliyyətlə və daha əzmkarlıqla çalışmağı başlıca məqsədləri hesab edirlər. Təqdirəlayiq haldır ki, Gəncənin inkişafı ilə bağlı şəhər rəhbərliyinin həyata keçirdiyi tədbirlər əhali tərəfindən böyük razılıq və dəstəklə qarşılanır. Şəhər ictimaiyyəti görülən işləri dəstəkləyir. Tikinti-quruculuq, abadlıq işləri sayəsində Gəncə gözəlləşir və müasirləşir. Onu da qeyd edək ki, heç bir yeni layihə Gəncənin milli memarlıq özəlliyini kölgədə qoymur, əksinə, millilik və müasirlik bütün görülən işlərdə vəhdətdə təqdim olunur. Məqsəd bütün milli xüsusiyyətləri, milli ruhu qorumaqla Gəncəni ən müasir şəhərə çevirməkdir. Bu istiqamətdə görülən işlər öz bəhrəsini vrməkdədir. Gəncədə həyata keçirilən yenidənqurma layihələri tikinti-quruculuq, abadlıq işləri ilə yekunlaşmır. Şəhər əhalisinin həyat səviyyəsinin yüksəldilməsinə, infrastruktur və kommunal xidmətlərin inkişaf etdirilməsinə diqqət artırılır. Elektrik enerjisi, təbii qaz və içməli su təminatının yaxşılaşdırılması üçün gərəkli tədbirlər görülür və bütün bunlar sistemli şəkildə həyata keçirilir. Bu tədbirlər sırasında əhali abonentlərinin və digər istehlakçıların normal və təhlükəsiz qaz təchizatı ilə təmin edilməsini, yeni salınmış qəsəbələrin qazlaşdırılmasını, qaz təchizatı şəbəkəsinin əsaslı təmir işlərini də qeyd etmək olar.

Digər tərəfdən, şəhər rəhbərliyi Gəncədə sahibkarlığın inkişafı üçün hər cür şərait yaratmağa çalışır, iş adamlarına lazımi dövlət dəstəyi göstərilir. Dövlətin yüksək qayğısı və başda icra başçısı Elmar Vəliyev olmaqla şəhər rəhbərliyinin səriştəli fəaliyyəti sayəsində Gəncənin sənaye şəhəri kimi inkişafı getdikcə sürətlənir. Yeni sənaye istehsalı müəssisələri fəaliyyətə başlayandan sonra Gəncə bu sahədə daha yüksək göstəricilərə nail olacaq. Son dövrlər Gəncədə yol-nəqliyyat infrastrukturunun yenilənməsi istiqamətində də mühüm işlər görülüb. Şəhərdaxili avtomobil yolları genişləndirilib, yol kənarındakı tikililərin dam örtükləri dəyişdirilib, binaların fasadları klassik memarlıq üslubunda yenidən işlənib.

2016-cı ilin birinci rübü ərzində şəhər sənayesinin təsərrüfat subyektləri tərəfindən 68 milyon 874 min manatlıq sənaye məhsulu istehsal olunub və xidmətlər göstərib. Özəl bölmədə istehsalın həcmi sənaye məhsulunun 62,2 faizini təşkil edib. Üümumi istehsalın 91,2 faizi sənaye mallarının istehsalı, 8,8 faizi isə sənaye xarakterli xidmətlərin göstərilməsi hesabına yaranıb. Özəl sektorda ümumi daxili məhsul buraxılışının xüsusi çəkisi 2015-ci ilin müvafiq dövrü ilə müqayisədə 13,4 faiz artaraq 34,8 faizədək yüksəlib. Sənaye məhsulunun 92,2 faizi emal, 6,4 faizi elektrik enerjisi, qaz, buxar istehsalı, bölüşdürülməsi və təchizatı, 1,4 faizi isə su təchizatı, çirkli suların və tullantıların təmizlənməsi bölmələrində istehsal olunub. Emal sənayesində, kompyuter, elektron və optik məhsulları, qida məhsulları, tikinti materialları, kağız və karton, nəzarət ölçü cihazları, maşın və avadanlıqlardan başqa hazır metal məmulatları, avtomobil, qoşqu və yarımqoşquların istehsalı, maşın və avadanlıqların quraşdırılması və təmiri bölmələrində və metallurgiya sənayesində artım müşahidə edilib. Şəhərin nəqliyyat, rabitə və informasiya xidməti təsərrüfat subyektlərinin fəaliyyəti şəhər İcra Hakimiyyətinin daim diqqət mərkəzində saxlanıb. Bu sahəyə investisiyaların yönəldilməsi, avtomobil yollarının yenidən qurulması, genişləndirilməsi, təmir və bərpası istiqamətində mühüm işlərin görülməsi davam etdirilib. Dövlət başçısının tapşırığına əsasən, 2015-ci ildə başlanmış Zazalı-"İmamzadə" kompleksi - Gəncə avtomobil yolunun tikintisi cari ildə də davam etdiriləcək.

Bundan başqa, "Qərb" Regional Enerji Təchizatı və Satışı İdarəsinin Gəncə Paylayıcı Şəbəkəsi şəhərin sosial-iqtisadi inkişafını nəzərə almaqla əhalinin və iqtisadiyyatın dayanıqlı, fasiləsiz, sabit elektrik enerjisi ilə təmin olunması məqsədilə hesabat dövrü ərzində mərhələli şəkildə müəyyən tədbirlər həyata keçirib. Gəncə Qaz İstismarı Sahəsi 2016-cı ilin birinci rübü ərzində əhalinin və digər istehlakçıların normal və təhlükəsiz qaz təchizatının təmin olunması, ayrı-ayrı ərazilərdə yeni inşa edilmiş evlərin qazlaşdırılması və qaz təminatının bərpası istiqamətində müəyyən işlər görüblər. Şəhərin 28 May, Təbriz, V.Xuluflu, Qızıl Hacılı və digər küçələrində, həmçinin Cavad xan qəsəbəsində əhalinin həyətyanı sahələrindən keçən qaz xəttləri kəməri təhlükəsiz yerə çıxarılıb. Mənzilləri qidalandıran mövcud qaz xətləri qaz tənzimləyici şkaflara birləşdirilib. İfrastrukturun vacib sahələrindən olan su təchizatı və kanalizasiya sisteminin yaxşılaşdırılması dövlət qayğısı ilə əhatə olunub. Bu sahədə aparılan islahatların və müəyyən olunmuş proqramların reallaşmasına geniş imkan yaradılıb. Şəhərin suya olan tələbatının ödənilməsi, mövcud su təchizatı və kanalizasiya sisteminin perspektivə uyğun təkmilləşdirilməsi və inkişaf etdirilməsi ilə bağlı hesabat dövründə də icra olunan layihə uğurla davam etdirilir. Prezident İlham Əliyevin diqqət və qayğısı sayəsində Azərbaycan təhsil sisteminin milli dəyərləri saxlanılmaqla dünya təhsil sisteminin prinsiplərinə uyğunlaşdırılması, təhsil islahatlarının uğurla davam etdirilməsi təhsilin bütün pillələrində müsbət nəticələrin əldə olunmasına geniş imkanlar yaradıb. Təhsilin məzmunca yeniləşməsi, məktəblərdə müasir tələblər səviyyəsində təhsil mühitinin formalaşması, şəhər təhsil müəssisələrinin maddi-texniki bazasının möhkəmləndirilməsi, tədris binalarının təmiri, yeni məktəb binalarının tikintisi Gəncə şəhər İcra Hakimiyyətinin daim diqqət mərkəzində olmaqla, bu sahədə davamlı işlər aparılır. Şəhərdə Mir Cəlal Paşayev adına 39 nömrəli tam orta məktəbdə yeni inşa edilmiş 1 min 200 şagird yerlik əlavə tədris korpusu istifadəyə verilib.

Gəncə şəhərində səhiyyə sisteminin yeni dövrün tələblərinə uyğunlaşdırılması, əhalinin sağlamlığına etibarlı təminat verən müasir infrastrukturun yaradılması şəhər İcra Hakimiyyətinin xüsusi diqqət mərkəzindədir.

Bir sözlə, Gəncə sosial-iqtisadi, mədəni cəhətdən hər keçən gün inkişaf edir. Bütün bu inkişaf çoxşaxəli olmaqla yanaşı, daha qabarıq formada özünü göstərir.

Vidadi XUDAŞOV

Yazı Gəncə Şəhər İcra Hakimiyyəti və Azərbaycan Respublikasının Prezidenti yanında Kütləvi İnformasiya Vasitələrinin İnkişafına Dövlət Dəstəyi Fondunun birgə keçirdiyi müsabiqəyə təqdim edilir.