Yaxın Şərqdəki münaqişənin son eskalasiyası fonunda neft qiymətləri son altı həftənin ən yüksək səviyyəsinə yüksəlib. Bu yüksəliş ABŞ və İran arasında döyüşlərin qızışması, Hörmüz boğazından xam neft tədarükünün pozula biləcəyi sarıdan narahatlıqlar fonunda baş verir.
"Brent" markalı neftin barelinin qiyməti qısa müddətə 97 dolları ötərək son altı həftənin ən yüksək səviyyəsinə yüksəlib. ABŞ-ın "Qərbi Texas" nefti də həftənin əvvəlində kəskin bahalaşıb, sentyabrın 3-də isə bir bareli təxminən 91 dollara satılıb. ABŞ prezidenti Donald Tramp deyib ki, Birləşmiş Ştatlar İrana istədiyi vaxt yeni zərbə endirməyə hazırdır. O, ABŞ-ın yeni zərbələrinin çox çəkməyəcəyini də əlavə edib. İran isə cavabında Körfəzdəki ABŞ mövqelərinə hücumlar edib. SEPAH və İran hərbi qurumları sentyabrın 3-də Küveyt və BƏƏ-dəki ABŞ obyektlərini hədəfə aldıqlarını bildiriblər. Bu fonda Tramp İranı yeni zərbələrlə hədələyib. PVM şirkətinin analitiki Con Evansın fikrincə, bu zərbələr münaqişənin, "əbədi müharibə" olmasa belə, uzun müddət davam edəcəyi ilə bağlı fikirləri gücləndirir. Bu durumda Qətər və Omanın Hörmüz boğazının yenidən açılması ilə bağlı səyləri indiyədək nəticə verməyib. Fevralın sonunda ABŞ və İsrail İranla müharibəyə başlamazdan əvvəl dünya üzrə neft tədarükünün beşdə biri bu boğazdan keçirdi. "Reuters"in avqustda keçirdiyi sorğuya qatılan təhlilçilər 2026-cı ildə neftin bir barelinin qiymətinin 80 dollardan aşağı düşməyəcəyini gözləyirlər.
“Reuters” agentliyinin məlumatına görə, treyderlər ABŞ-ın İrana qarşı yenilənmiş hücumlarına, eləcə də Təl-Əvivdən Tehrana yeni təhdidlərə reaksiya verirlər. “The Times of Israel” qəzetinin məlumatına görə, İsrailin müdafiə naziri İsrael Katz Roş Haşana – Yəhudi Yeni ili münasibətilə hərbi rəsmilərə badə qaldırarkən bir daha xəbərdarlıq edib ki, Tehran yenidən hücum edərsə, İsrail, enerji obyektləri də daxil olmaqla, İranın hərbi və mülki infrastrukturunu “iflic” edəcək. “Saxo Bank” analitiki Ole Hansen bildirib ki, Katzın şərhləri neft qiymətlərinin son artımına təkan verib. UBS-in enerji analitiki Giovanni Staunovo da eyni fikirdədir: "Neft bazarı gərgin olaraq qalır. Qlobal neft ehtiyatları azalmağa davam edir ki, bu da qiymətlərin artmasına səbəb olur. Yaxın Şərqdə davam edən gərginlik də qiymət artımına müəyyən dəstək verə bilər".
Samirə SƏFƏROVA
