Məlumdur ki, Azərbaycanda minimum aylıq əməkhaqqı cari il yanvarın 1-dən 345 manat müəyyən edilib. Prezident İlham Əliyev bununla bağlı "Əhalinin sosial rifahının yaxşılaşdırılması sahəsində əlavə tədbirlər haqqında" sərəncam imzalayıb.
Sərəncamda bildirilir ki, ölkə əhalisinin sosial müdafiəsinin gücləndirilməsi aparılan sosial-iqtisadi siyasətin mühüm prioritetlərindən biridir. Son illərdə bu istiqamətdə ciddi irəliləyişlərə nail olunub, əhalinin sosial müdafiəsinin gücləndirilməsi, sosial ödənişlərin, əməkhaqlarının artırılması istiqamətində ardıcıl addımlar atılıb.
O da məlumdur ki, son zamanlar qlobal dünyada artan inflyasiya fonunda ərzaq məhsullarının və digər xidmətlərin qiyməti artıb. Belə bir şəraitdə minimal maaş və pensiya artımı inflyasiyanı kompensasiya edə biləcəkmi?
“Sərəncam əhalinin sosial müdafiəsinin daha da gücləndirilməsi baxımından 2019-cu ildən həyata keçirilməyə başlanmış islahatların davamı olaraq qiymətləndirilməlidir”
Iqtisadçı ekspert Pərviz Heydərov bildirdi ki, ölkə başçısı İlham Əliyevin yanvarın 5-də imzaladığı “Əhalinin sosial rifahının yaxşılaşdırılması sahəsində əlavə tədbirlər haqqında” Sərəncam ilk növbədə ölkə iqtisadiyyatının idarəolunması, əhalinin sosial müdafiəsini daha da gücləndirilməsi baxımından 2019-cu ildən həyata keçirilməyə başlanmış islahatların davamı olaraq qiymətləndirilməlidir: “Məlumat üçün bildirim ki, Prezidentin 5 yanvar 2023-cü ili Sərəncamı sayca 4-cü sosial paketdir. Sərəncamla minimum əməkhaqqı yanvarın 1-dən 15% artırılaraq 300 manatdan 345 manata çatdırılıb, minimum pensiya məbləğinin isə 40 manat artırılaraq 240 manatdan 280 manata çatdırılması, müavinət və təqaüdlərin artırılması haqqında təkliflərin yanvar ayının 15-dək Nazirlər Kabineti tərəfindən hazırlanaraq dövlət başçısına təqdim olunması tapşırılıb.
Hazırda ortada olan sual sırf bundan ibarətdir ki, ötən son dörd il ərzində sayca 4-cü sosial paketdən ibarət bu artımlar əhalinin aztəminatlı, yəni azgəlirli təbəqəsini 2021-ci ildən start götürən və ötən il, yəni 2022-ci il ərzində də davam edən inflyasiya və bahalaşma tendensiyasının məruz qoyduğu təsir və təzyiqlərdən xilas edə biləcəkmi? Çünki bu tendensiya hələ də mövcud olaraq qalır. Belə ki, məlum olduğu kimi, ötən il ən böyük bahalaşma ili olaraq yadda qaldı. Hətta bu artım tendensiyası heç bir ay ərzində belə səngimədi, əksinə, yeni vüsət aldı. Hələ ilin yekunlarına dair rəsmi rəqəmlər açıqlanmayıb. Lakin bəllidir ki, istehlak qiymətləri indeksi təqribən 14%, ərzaq məhsulları üzrə isə 20%-dən çox artıb. Əslində bu çox ciddi rəqəmlərdir. Məsələ burasındadır ki, yeni ilin ilk günlərindən də artıq bir çox qiymətlərdə artım baş verdiyi və beləliklə də bahalaşma prosesində sanki yeni mərhələnin start götürdüyü nəzərə çarpır. Buna səbəb, təbii ki, cari ildə maaş və pensiyaların artırılacağı xəbəri idi. Hələ artımın məbləği və hansı istiqamətdə olacağı məlum olmadığı halda bazarda qiymətlərdə artıq hərəkətlənmə başladı”.
Ekspertin sözlərinə görə, yanvar ayının 1-dən tətbiq ediləcək artımlar keçənilki bahalaşma və inflyasiya səviyyəsindən yüksəkdir. Ötən ilin əvvəlində isə minimum əməkhaqqı və pensiya məbləği eyni faiz həddində - 20 faiz artdı: “Builki artım səviyyəsi isə ümumi inflyasiya həddini üstələsə də, bilavasitə ərzaq inflyasiyasını tam olaraq kompensasiya edə bilmir. Hesab edirəm ki, hazırkı artımlar ilin birinci yarısı üçün əhalinin sosial müdafiəsinin təşkilində yararlı olacaq. Ancaq bahalaşma prosesi dayanmasa, il ərzində daha bir belə addım atmağa ciddi ehtiyac yaranacaq”.
Günel CƏLİLOVA
