Benzinin və dizelin qiymət artımından sonra bir çox sahədə bahalaşma hiss olundu. Eyni zamanda, ölkədə dollara tələbatda çoxalma müşahidə edildi. Hətta bəzi banklarda dollar satışına qadağa qoyulmasına dair məlumatlar da yayıldı. Bu onunla əlaqələndirilir ki, cəmiyyət xarici valyutanın bahalaşacağını düşünür, beləcə, dollara tələbat artır.
Onu da qeyd edək ki, cari ilin ilk günündən etibarən əhali yenidən nağd dollar alışını artırıb. Bu ayda valyuta hərraclarının sayının artması və hərraclarda 400 milyon dollardan artıq valyutanın satılması da dollara tələbin artdığını təsdiqləyir.
Bildirək ki, yanvarda dollara tələb artsa da, bank filiallarından dollar almaq çətinləşib. Bunun səbəbi dollar satışının gün ərzində deyil, yalnız günortaya qədər reallaşmasıdır. Bankların əksəriyyəti nağd dollar satışını səhər 09:00-dan 14:00-a qədər həyata keçirir. Satış müddətinin qısaldılması hər gün bank filiallarının qarşısında insan sıxlığının yaranması ilə nəticələnir və əksəriyyət istədiyi qədər dollar ala bilmir.
Maraqlıdır, banklar niyə iş günü ərzində deyil, yalnız 4-5 saat ərzində dollar satışı aparır?
“Vaxt məhdudiyyəti dollar satışını azaltmaq üçün edilirsə, o halda vaxta yox, satış miqdarına...”
Bank sahəsi üzrə ekspert Əkrəm Həsənov bildirdi ki, dollar satışının saat 14:00-a qədər aparılması karantin qaydaları ilə bağlıdır. O qeyd etdi ki, banklar bütün əməkdaşlarını işə cəlb etmir, bəzi işçilər yarım gün işləyir: “Karantinlə bərabər, az sayda işçinin işə çıxması bankların xərclərinə qənaət etməyə imkan verir. İşçi dedikdə yalnız bankın kassasında əyləşən işçiləri nəzərdə tutmuram. Bank gün ərzində nə qədər dolların lazım olduğunu bilmir. Dollar qurtardıqda onu xərc çəkib Mərkəzi Bankdan və ya digər bankdan alıb gətirməlidir. Yarım gün satış olduqda banklar əlavə xərc çəkmədən işlərini tamamlayırlar. Banklar günün birinci yarısında aldıqları qədər də dollar satırlar”.
Həmsöhbətimiz onu da əlavə etdi ki, vaxt məhdudiyyəti dollar satışını azaltmaq üçün edilirsə, o halda vaxta yox, satış miqdarına məhdudiyyət tətbiq edilərdi: “Gün ərzində də satış olarsa, dollar alışında ciddi fərq olmayacaq. Onsuz da kimə nə qədər dollar lazımdırsa, o qədər də ala bilir. Böyük məbləğdə, məsələn, yüzminlərlə, milyonlarla ölçülən məbləğdə dollar lazımdırsa, həmin valyutanı birbaşa bank rəhbərliyinə müraciət edərək alırlar. Xırda alışlar üçünsə kifayət qədər dollar var”.
Günel CƏLİLOVA
