Prezidentin illər öncəki çağırışları və... məsuliyyət daşıyanlar...

Tarix: 07.01.2016 / 02:58
Bölmə: Gündəm

Qulu İsmayılov: "Ona görə də islahatların aparılması dərinləşdirilməli və mövcud bürokratik əngəllər dərhal ortadan qaldırılmalıdır"

"Bunun da səbəbi sahibkarlığın bazasında azad sahibkarlığın deyil, inhisarçılıq mühitinin dayanmasıdır"

Hazırda dünyada neftin qiyməti kəskin şəkildə aşağı düşür. Təbii ki, neftin qiymətinin aşağı düşməsi bütün dünya ölkələrinə təsir etdiyi kimi, Azərbaycan iqtisadiyyatına da təsirsiz ötüşmür. Azərbaycanın dövlət büdcəsi də əsasən neft gəlirləri əsasında formalaşdığı üçün neftin qiyməti bizim üçün böyük əhəmiyyət kəsb edir.

Son illər, xüsusilə də 2011-ci ildən bu yana qeyri-neft sektorunun inkişaf etdirilməsi ilə əlaqədar müəyyən addımlar atılır. Dövlət büdcəsinə, ümumdaxili məhsulun strukturuna baxanda da görürük ki, artıq bu sahədə müəyyən irəliləyişlər var. 2011, 2012-ci illərdə qeyri-neft sektorunda hardasa 11-12 faiz inkişaf müşahidə olunub. Büdcə daxilolmalarında da qeyri-neft sektorunun payı artıb. Düzdür, bu daxilolmaların həcmi yüksək səviyyədə olmayıb. Azərbaycanda neftdən gələn gəlirləri əsasən qeyri-neft sektoruna yönəltməyin zəruriliyi son illər müntəzəm olaraq müxtəlif səviyyələrdə vurğulanıb. Bununla bağlı dövlət başçısı da lazımi siyasi iradə ortaya qoyub. Prezident tərəfindən aidiyyəti dövlət qurumları qarşısında bu istiqamətdə konkret tapşırıqlar qoyulub. Ancaq neftin qiymətinin kəskin aşağı düşməsi qeyri-neft sektorunun lazımı səviyyədə inkişaf etmədiyini ortaya qoydu. Prezident İlham Əliyevin 2007-ci ildən başlayaraq qeyri-neft sektorunun inkişafı üçün etdiyi çağırışların və verdiyi rəsmi qərarların arzuolunan səviyyədə həyata keçməməsinə görə hansı dövlət qurumları məsuliyyət daşıyır?

Məsələyə münasibət bildirən iqtisadçı Qulu İsmayılovun fikrincə, qeyri-neft sektorunun lazım olan şəkildə inkişaf etməməsində bir sıra səbəblər var: "Təbiidir ki, bunu dövlətin qayğısının az olması ilə əlaqələndirmək olmaz. Bu istiqamətdə lazım olan səviyyədə işlər görülüb, çağırışlar olunub, hətta möhkəm qanunvericilik bazası da formalaşıb. Bunun yaranmasında başlıca səbəb bəzi dövlət qurumlarının zəif fəaliyyəti olub. Əsasən də qeyri-neft sektorunun inkişafına inhisarçılıq mane olub. Belə olmasaydı, o zaman xarici sərmayə hesabına indiyə qədər bir sıra istehsal və emal sahələri fəaliyyət göstərərdi. Təəssüflər olsun ki, mövcud inhisarçılıq bunu əngəlləyir. Nəticədə Azərbaycan bir sıra məhsulları xaricdən idxal etməli olur ki, bu da çox baha başa gəlir. Bu səbəbdən ölkə valyutası xaricə axır. Halbuki, bir sıra ölkələr daxili istehsalı təşviq etmək üçün xarici sərmayə ilə bağlı bir sıra güzəştlər qəbul edir. Bura vergi güzəştlərindən tutmuş, azad iqtisadi zonaların yaradılmasına qədər bir sıra məsələlər daxildir. Ancaq inhisarçı dairələr buna mane olaraq Azərbaycanda çoxşaxəli qeyri-neft sektorunun inkişafına əngəllər yaradır. 2014-cü ildə sahibkarlıq mühitinin yaxşılaşdırılması üçün ayrı-ayrı istiqamətlərdə müvafiq tədbirlərin görülməsi ilə bağlı göstərişlər verilib. Lakin bütün bunlara baxmayaraq, biz vəziyyətin yaxşılaşdığını deyil, əksinə, pisləşdiyini görürük. Bunun da səbəbi sahibkarlığın bazasında azad sahibkarlığın deyil, inhisarçılıq mühitinin dayanmasıdır.

İnhisarçılığın başında duran isə bəzi məmurlardır. Nə qədər ki, ölkədə bəzi məmurlar müəyyən təsir rıçaqlarını əlində saxlayır, qeyri-neft sektoruna xarici sərmayə axınından söhbət gedə bilməz. Ona görə də islahatların aparılması dərinləşdirilməli və mövcud bürokratik əngəllər dərhal ortadan qaldırılmalıdır. Buna şərait yaradan əsas qurumlar kimi isə Gömrük Komitəsi və Vergilər Nazirliyinin bəzi strukturlarının adını çəkə bilərik".

Məhəmmədəli QƏRİBLİ

DİGƏR XƏBƏRLƏR

Tarix: 30.10.2026 / 06:41

Yəhudilər erməni monastırına tüpürdülər

Tarix: 29.10.2026 / 17:00

Bir Millət, İki Dövlət, Bir Ürək: Türkiyə Cümhuriyyətinin 103-cü ildönümü münasibətilə İctimai Nəzarət Təşkilatının Təbrik Bəyannaməsi

Tarix: 28.10.2026 / 12:51

ROZA TÖREKULOVNA AYTMATOVANIN ƏZİZ XATİRƏSİNƏ

Tarix: 28.10.2026 / 08:35

Türkiyədəki “sərmayə olayı” Pasifik Holding-i də vurdu - aktivləri donduruldu

Tarix: 28.10.2026 / 06:26

Türkiyədə səs-küylü “Starlink əməliyyatı” - 85 nəfər saxlandı

Tarix: 27.10.2026 / 13:54

"Bakı bu cür beynəlxalq forumlar vasitəsilə mədəniyyətlərarası dialoqa mühüm töhfə verə bilər" - Ozodbek Nazarbekov

Tarix: 27.10.2026 / 13:30

Penitensiar Xidmətə yeni rəis təyin edildi

Tarix: 27.10.2026 / 10:28

Dubay məhkəməsi Rusiya neftinin satışından 700 milyon dollardan çox vəsaiti dondurub - işin içində azərbaycanlılar da var…

Tarix: 26.10.2026 / 06:58

Vuçiç seçkidə məğlubiyyətini rəsmən bəyan etdi

Tarix: 24.10.2026 / 08:38

Serbiyada etirazlar pik həddə - gənclər Vuçiçi devirməyə qərarlıdır

Tarix: 22.10.2026 / 15:01

44 günün fövqündə: milli iradənin və tarixi yaddaşın təntənəsi

Tarix: 20.10.2026 / 22:19

İran XİN sözçüsü Azərbaycana tövsiyə verməyə qalxdı - həm də insan haqları mövzusunda…

VİDEO

Tarix: 17.10.2026 / 17:10

Aydın Quliyev Mətbuat Şurasında seçkilərə qatılmamasının səbəblərini qurultayda açdı... - VİDEO

Tarix: 27.11.2025 / 11:10

Biri ermənini öpür, biri sovet bayrağı qaldırır... Günümüzə baxın! - VİDEO

Tarix: 12.11.2025 / 11:05

Lavrov işdən kənarlaşdırılır, yoxsa oyun qurulur? - VİDEO

Tarix: 02.11.2026 / 23:02

Bunu səfir Birol Akgünə açıq məktubum kimi də oxuya bilərsiniz - Aydın QULİYEV yazır...

Tarix: 29.10.2026 / 17:35

Məhkəmə hakimlərinin yeni "Etik Qaydaları"nda bir vacib məqam unuduldu...

Tarix: 29.10.2026 / 17:05

Ramiz Mehdiyevin təltiflərdən məhrum edilməsinin hüquqi mexanizmləri var...

Turizm regionlarımızın inkişaf mənbələrindən birinə çevrilir...