Əl-üz sabunlarının keyfiyyətinə böyük şübhələr qalxıb

Tarix: 05.11.2015 / 01:33
Bölmə: Sosial

Sevinc Ələkbərova: "Maye sabunlardan istifadənin bir çox fəsadları var"

"Mikroba qarşı daha güclü olduğunu düşünüb istifadə etdiyimiz sabunlar sağlamlığımız üçün heç də faydalı deyil"

"Bizim Cəbiş müəllim" filminə çoxları baxıb. O filmdə belə bir dialoq var:

-Hardan tapmısan bunu? Ay allah, iyinə bir bax!

-Özüm düzəltmişəm.

-Axı necə düzəltdin?

-Sabunu düzəltməyə nə var ki? Boş şeydir. Bir az kaustik soda, bir az əlif, bir az da ondan-bundan, vəssalam, sabun hazırdır".

O zaman insanlar sabunun nə olduğunu tam bilmirdilər. Amma indi sabun boldur, növbənöv, cürbəcür, rəngbərəng. Amma Cəbiş müəllimin bişirdiyi sabunlar daha yoxdur, təbii sabunlar...

Məlumat üçün bildirək ki, sabunun istehsalına XII əsrdə başlanıb. İngiltərədə 1622-ci ildə sabun istehsalı ilə məşğul olmaq istəyən sahibkar krala müasir pulla təxminən ildə 100 min dollar vergi ödəməli idi. Sabun zadəganlar üçün nəzərdə tutulmuşdu, yoxsullar ondan istifadə edə bilməzdi.

Qeyd edək ki, sabunun keyfiyyəti istehsalında istifadə edilən yağlardan, istehsal üsulunun peşəkarlığından irəli gəlir. İstehsalçı istənilən sabunu gözəl qablaşdırıb "ən təbii sabun" adı ilə reklam edə bilər, amma onun dəri ilə təması böyük fəsadlara yol açır. Normal qaydada hazırlanan sabun yağ turşusunun duzudur. Onu yağ turşularının kaustik soda və potaş kimi qələvilərinin suda qaynadılması nəticəsində əldə edirlər. Eynilə Cəbiş müəllimin hazırladığı sabunlar kimi. Amma indi dükan-bazarda istehlakçıya təklif edilən sabunların keyfiyyət göstəriciləri təbiiliyi ilə yox, daha çox bakteriya öldürə bilməsi bacarığı ilə, ətrinin qalıcılığı ilə ölçülür. Sabunların tərkibində istifadə edilən saysız-hesabsız kimyəvi maddələr dəriyə verdiyi xeyir və zərərlər qədər çoxçeşidlidir.

Hazırda dünyanın bir çox ölkəsində sabunlara qarşı ciddi narazılıqlar yaranıb, istehlakçılar sabundan gördükləri zərərləri məhkəmə salonlarına qədər çıxarır.

Bir neçə ay öncə Çin istehsalı olan bir sabunun Türkiyədə 17 yaşlı qızın dərisində çatlara, qızartı və səpkilərə, nəticədə isə sulu yaralara səbəb olması ölkədə ciddi narazılıq yaratdı. Gənc qızın son bir neçə gündə "dəri nəmləndirici" kimi reklam edilən sabundan istifadə etməsi məlum olduqdan sonra xəstəliyinin səbəbi aşkarlandı.

Analoji hadisə Almaniyada 30 yaşlı qadının başına gəlib. Qadın "dəridə çilləri və ləkələri yox edir" tanıtımı ilə məşhur supermarketlər qrupunun bir mağazasında reklam edilən sabunu alıb istifadə etdikdən sonra dərisində sulu yaralar əmələ gəldi. Qadın supermarketi və istehsalçı firmanı məhkəməyə verib təzminat alsa da, dərisində qalıcı ləkələrlə yaşamalı oldu.

Son zamanlar Azərbaycan istehlakçıları da sabunun keyfiyyətindən narazılıq edir. İstehlakçılar bildirir ki, onların istifadə etdiyi ətirli sabunlar müxtəlif növ infeksiyalara səbəb olur.

Həkim-kosmetoloq Sevinc Ələkbərova bizimlə söhbətində bildirdi ki, sabunlar gündəlik həyatımızda təmizliyin böyük bir parçası olan kimyəvi məhsullardır: "Başqa sözlə desək, sabun yağ turşusu ilə bir neçə qələvinin reaksiyası nəticəsində yaranan duza verilən addır. Sabun istehsalında istifadə edilən yağın miqdarının yaxşı nizamlanması vacibdir. Əks təqdirdə bu, dəriyə ziyan verə, həssas dərilərdə allergiyalara səbəb ola bilər. Çox zaman sabunlar dərimizi qurutduğuna görə nəmləndirici kremlərdən istifadə edirik. Əgər sabun özünü qurudursa, dərimizi necə qurutmaya bilər? Ona görə də sabun seçimində çox diqqətli olmaq lazımdır".

Həmsöhbətimiz bildirdi ki, maye sabunlardan istifadənin bir çox fəsadları var: "Satışda müxtəlif çeşidlərdə sabunlar var. Onlar markasına, rənginə, ətrinə, qablaşdırılmasına görə bir-birindən fərqlənir. Maye sabunlar daha az mikrob yaydığı düşünülərək daha çox istifadə edilməyə başlanıb. Lakin bu sabunların da bir sıra zərərləri aşkarlanıb. Araşdırmalara görə, maye sabunun əlimizdəki açıq yaralara təmas etməsi dəri xərçəngi risqini artırır".

Həkim-kosmetoloqun sözlərinə görə, hazırda ən çox istifadə edilən sabunlar antibakterioloji və bitki mənşəli olanlardır: "Mikroba qarşı daha güclü olduğunu düşünüb istifadə etdiyimiz sabunlar sağlamlığımız üçün heç də faydalı deyil. Mikrob yoluxması və ya çoxalmasının qarşısını almaq üçün antibakterial sabunların tərkibində triklosan adlı maddədən istifadə edilir. Bu kimyəvi maddə əzələ və skelet sistemində bir sıra problemlərin yaranmasına yol açır. Triklosan antibakterial sabunlar, diş məcunları, kosmetik vasitələr kimi bir çox məhsullarda istifadə edilən maddədir. Təxminən 40 ildir bilərək və ya bilməyərək istifadə etdiyimiz bu maddənin zərərləri uzun müddət aparılan araşdırmalar nəticəsində ortaya çıxıb. Həmin maddə xlorla birləşəndə kloroform kimi kanserogen maddənin əmələ gəlməsinə səbəb olur. Bundan başqa, bakteriyaların antibiotiklərə qarşı müqavimət qazanmasına səbəb olur və beləcə, müalicə müddəti uzanır. Triklosan hormonlara təsir edir. Bədənimizdə uzun müddət xaric olunmalı epitel hüceyrələrini vaxtından əvvəl yuyub aparır. Həmçinin bu maddə uşaqlarda allergiya və eqzemaya səbəb olur".

S.Ələkbərova onu da qeyd etdi ki, hazırda antibakterial sabundan, demək olar ki, bütün ailələrdə istifadə edilir. O bu sabunların körpə uşaqların yuyundurulması üçün istifadəsini yolverilməz hesab edir.

Günel CƏLİLOVA

DİGƏR XƏBƏRLƏR

Tarix: 11.07.2026 / 19:45

"Soyqırım və deportasiya qurbanlarına dəstək" adlı layihənin icrası davam edir

Tarix: 11.07.2026 / 19:03

Yazıçı-publisist Aydın Tağıyevin kitabının təqdimatı olub - FOTO

Tarix: 11.07.2026 / 09:44

Vətənə və xalqa xidmət edən ömür Doğum gününüz mübarək, hörmətli Rasim Məmmədov!

Tarix: 10.07.2026 / 19:55

Ermənilərin məhkəməsi çıxışlarla davam etdirilib FOTO

Tarix: 10.07.2026 / 18:40

Xaricdə təhsil şirkətləri ilə bağlı vətəndaşlara xəbərdarlıq edildi... - "özünü "təhsil ekspertləri" kimi təqdim edənlər..."

Tarix: 10.07.2026 / 17:35

Nazir Vilayət Eyvazovun göstərdiyi rəqəmlərlə bağlı müzakirə başladı - necə və hansı üsullarla?...

Tarix: 10.07.2026 / 17:19

Professor Məhərrəm Zülfüqarlının “ Atillanın yeni sərgüzəştləri” kitabı nəşr olundu - FOTO

Tarix: 10.07.2026 / 15:58

“XXI Əsrin Qadınları” İctimai Birliyinin layihəsinin yekun tədbiri Ağsuda keçirilib

Tarix: 10.07.2026 / 15:41

Marketlər yerli istehsalçılardan 100 min manat istəyir? – Deputatdan iddia...

Tarix: 10.07.2026 / 15:27

Ölkədə qulaqdibi xəstəliyinin artması iddiaları ilə bağlı rəsmi açıqlama...

Tarix: 10.07.2026 / 14:34

Kəlbəcərdə mina partladı...

Tarix: 10.07.2026 / 14:18

Bakıda sərnişinlərdən küsən avtobus sürücüsü ilə bağlı QƏRAR VERİLDİ...

VİDEO

Tarix: 27.11.2025 / 11:10

Biri ermənini öpür, biri sovet bayrağı qaldırır... Günümüzə baxın! - VİDEO

Tarix: 12.11.2025 / 11:05

Lavrov işdən kənarlaşdırılır, yoxsa oyun qurulur? - VİDEO

Tarix: 21.06.2025 / 08:15

Dünyada xaos böyüyür, Azərbaycana təhlükə də artır... - VİDEO

Tarix: 09.07.2026 / 21:52

İrandan Trampa “İrəvan mesajı” - sülh olmasa, TRIPP marşrutuna dözmərik...

Tarix: 09.07.2026 / 19:38

Vətəndaşın məmurlarla birbaşa ünsiyyətində sıfır hədd - rəqəmsallaşma dövrünün hədəfi...

Tarix: 09.07.2026 / 18:51

Çin və ABŞ-ın mübarizə apardığı Gürcüstan limanında Azərbaycan həlledici söz sahibinə çevrilir...

Diasporumuza Rusiyada problemlər yaradılandan sonra Avropa, Amerika istiqamətində fəallıq başladı...