(Yeddinci yazı)
Deyilənlərdən bəlli olur ki, Vüsal şən-nikbin ovqatda olub. Kim bilir, bəlkə o da çoxları kimi doğulandan qəlb rahatlığı nədir, bilməyib, yaxud bu rahatlığı axtara-axtara qalıb; hər halda, onun axtardığı (hər) nə olubsa, sonda Vətən sevgisi ilə qayə tapıb. Buna görə ruha bu qədər təsir edir. Bəlkə də Vüsalın Vətən sevgisi həyatı üçün istinad yeridir... Kim bilir...
Bu fikir dahi Nəsiminin aşağıdakı beytində zahir olan mənanı açır:
...Oynaram rəqqas olub cəngü dəfü tənbur ilən,
Çünki bəndə şeş cəhət var, dönməzəm çarparədən.
Bu beytdə (Vüsalın ömür və döyüş yolu kimi) məna bir deyil, bir neçədir. Necə ki, Nəsimi deyir, dəf və tənbur – nəfəs aləti altında cəng edər, oynaram, elə bilərəm, (şeş) altı səmtin hamısı - qabaq-dal, irəli-geri, yuxarı-aşağı, sağ-sol və s. mənimdir, eləcə də, Vüsal Tahirovun şəhid adı bu tərzi-hala mübtəladır...
Maraqlıdır ki, Nəsimi şeirində cərəyan edən çoxistiqamətli səmtlər Vüsalın da həyat tərzinə, yaşam və taleyinə, yaxud, şərəfli döyüş yoluna elmi-ədəbi və ictimai aspektdən nüfuz edir.
***
Əlbəttə, bütün sözlərin bir kod açılışı var. Bu mənada, “Vüsal” sözü də öz şifrə və kodunu bir mənbə içində zahir edir. Buna əsasən biz bu yəqinliyi Sanskrit əlifbası ilə isbat etməyə çalışaq.
“Vüsal” sözünün Sanskrit əlifbası üzrə rəqəmsal təhlili belədir:
V (va, ba) - 4
Ü (u, o) - 3
S (sav, sao) - 7
A (a, ay) - 1
L (la, lau) - 8
Burada 4+3+7+1+8=23 cəmi sözün ümumi aralıq həddi, Vüsalın 23 yaşda şəhid olma faktıdır. 23=2+3=5 zərurətində də yuxarıda dediyimiz nüanslar öz sabit vəziyyətini qoruyur.
Deməli, bütün hallarda aidiyyəti sözün konsentrallığı (bir zəmin kimi) eyni ovqat ilə uzlaşır, buradakı nisbət və paralellər ciddi zəminlər doğurur.
Vüsalın həyat rəqəmini bəlli edək. Bunun üçün onun doğum tarixini incələmək lazımdır. Vüsal 01 may 1997-ci ildə doğulub. Bu da o deməkdir ki, 0+1+5+1+9+9+7 anlamında əsas cəhd 32, daha doğru mənada 3+2=5-dir. Deməli, Vüsalın həyat rəqəmi 5-dir və bu rəqəm onun (yuxarıda dediyimiz kimi) doğulduğu ayın, öz adının, rütbəsinin, doğulduğu rayonun, ucaldığı məqamın və s. beş hərf və ya səsdən ibarət olduğunu diqtə edir.
Bəllidir ki, hər söz özündə bir genezis (gendəngəlmə kodeksi, genetik çəkmə və s.) ifadə edir. “Vüsal” sözünün də genezis açlışı samit hərflər (səslər) üzrə maraqlı quruluşdadır. Diqqət yetirək: V, S, L.
Burada birinci hərf V - kommunikativ hərf-rəqəm nisbəti kəsbidir, belə deyək, göy qatından yerə - torpağa iti bucaq şəklində nüfuz edən iki şəxsin (Adəm və Həvvanın) qəm-kədər dolu hal-səbəbidir. Yaxud, V hərfi günaha zəmin yaratdığı üçün birinci şəxsin – Adəmin qollarını açıb Allaha yalvarmaq şərtidir.
Sözdəki S hərfi insanın var və yoxolma faktıdır, bətnə düşdüyü və torpağa qarışdığı an kəsbidir. Bu halda insan günahlı bədən daşıdığı üçün hər dəfə göyə baxanda, başı üzərində bir sədd, bir maneə görür. O səbəbdən deformasiyaya uğramaq acısı yaşayır.
L hərfi isə yaşam anından müti şəkil almış fərdin (insanın) sabit vəziyyətidir. Yerə perpendikulyar enmiş şəxsin sabitləşmə şəklidir, yarımkeçirici xassə yaratmaq ehtimalı çoxdur.
“Vüsal” sözündəki sait hərflər (səslər) ü və a da məntiqi nəticə ilə süslənir. Ü - latın qrafikalı Azərbaycan əlifbasında 28, əbcəd hesabında 11, sanskrit əlifbasında 3-lə, a isə bütün əlifbalarda yalnız 1-lə təzahür edir. Hesab aparsaq, 28+11+3+1 çək-çevirində nizamsız cəm 2+8+1+1+3+1=16-dır. Burada 16 Vüsalın ayın 16-da şəhid olmasına bir işarədir.
Bu mənaların açdığı qənaət fəlsəfi-mistik yönün təzahürü kimi səciyyə tapır...
“Vüsal” sözündəki söz və hissəciklər də öz şəkli forması ilə maraqlı təsir verir: Vü, sal. Burada vü – eyni hadisəni nə vaxtsa yaşamaq hissinə qapılma tərzi, sal – su üzərində hərəkət edən sadə üzmə vasitəsidir.
“Vüsal” sözünün güzgü əksi də maraqlı tərzdədir: “Lasüv”. Sözdəki la və süv hissələri də öz məcrasında uyğun tərzlər qurur. Məsələn, la feil düzəldən şəkilçi, sözönü, fransız və ispan dillərində qadın cinsli artikl kimi diqqət çəkir. Süv isə səməni halvası kimi tanınır, söz özündə bahar ətri, yeni çağ mənaları diqtə edir və s.
Bəllidir ki, həyat bir yaşam kodudur. İnsan oradakı şifrələri bir ömür aça bilmir; ya buna cəhd etmir, ya da (cəhd edir), fərqinə varmağı bacarmır. Çünki sözün həqiqət aynasında zəruri olanı yalnız Allah görür...
Vüsal Tahirovun qəhrəmanlığı ideoloji məna kəsb edir. O, Vətənə sevgi israrında qətidir, boş (yerə) nəsə düşünməz. Onun haqqa ünvan verən hisləri Lövhi-Məhfuzda qərar tutur. O, Vətən sevdalarını “Tövrat”, “Zəbur”, “İncil” və “Qurani-Kərim” sərtliyi ilə cilalayıb. Bu sərtliyin fövqündə həm də Vüsalın öz portreti, öz xarakteri əks edir...
Vüsal yaxşı bilirdi ki, Uca Allahın vəchindən başqa hər şey ölümə məhkumdur. Ancaq bilmirdi ki, əbədi olan Allah ona Cənnət əta edəcək...
Vüsalın Vətən sevgisində vəch üstün meyar idi. Bu söz əbcədlə v-6; c-3; h-5=14 cəmini verir. 14=1+4=5 hesab zəmini nələrə işarə edir, artıq bilirik...
Vüsalın 23 illik ömrü vətənin ucalıq fövqündə izhar idi. O, aid olduğu paklığın batini və zahiri qatına yüksələ bildi. Onun qəhrəman vücudunda kəskin bir fəhm qərar tutmuşdu...
Vüsal üçün həyat sanki cəmi 23 kəlmədən ibarət idi. O, (zənnimizcə, heç özü də bilmədən) həyatını bu rəqəmə sığışdırmışdı. O, bu 23 rəqəminin içində çox rəmzlər, işarələr, gizli sirlər, məxfi ştrixlər yerləşdirmişdi. Bunları da yalnız Vətən uğrunda ölümü ilə aça bilərdi...
O, şəhid olacaqdı deyə, Qeybi dərk edirdi...
Ümumiyyətlə, biz Vüsal Tahirovun Vətən uğrundakı ideyasını aça bilməsək, onu zərrə başa düşə bilmərik.
Bu ideyanın da çox gizli hücrəsi var...
Allahdan qəhrəman şəhidimiz Vüsal Tahirova rəhmət diləyir, ailəsinə səbr arzulayırıq.
(Ardı var)
Hikmət Məlikzadə