Həm adət-ənənələrimiz, həm dini faktor, həm də bioloji faktor müdafiə məqsədilə sövqi-təbii qadını kişidən bir addım geri çəkir
Milli Məclisin deputatı Mübariz Qurbanlı "Konstitusiya və suverenlik ili" çərçivəsində keçirilən "Qadın iştirakçılığının təbliği” adlı konfransın "Bərabərlikdə dayanıqlılıq - Konstitusiyamızın keçdiyi inkişaf yolunun əsas hədəfi kimi” mövzusuna həsr edilmiş panel sessiyasında deyib ki, elə kişilər var, ailə quranda qadına işləməyə icazə vermirlər:
"Bu kimi hallar təqaüd məsələsinə də təsir göstərə bilər. Belə hallarda kişinin əmək haqqının bir hissəsi qadının pensiya fonduna keçirilə bilər. Məsələni bu yolla qanuniləşdirmək olar. Buna heç kim etiraz etməməlidir, çünki kişinin özü qadını işləməyə qoymayıb”.
Bəzən biz qadın-kişi bərabərliyini mexaniki qəbul edirik. Bəzən elə düşünürük ki, kişinin sahibləndiyi bütün imkanlara mütləq qadın da da sahiblənməlidir.
Birincisi, bu bioloji fərqlər baxımından qeyri-mümkündür. Axı real həyatda vəziyyət başqadır. Siz görmüsünüzmü ki, qadın daş daşıyır, beton qarışdırır, çətin şəraitdə əsgəri xidmət keçir və s.? Əlbəttə yox, çox nadir hallarda belə hadisələrin şahidi ola bilərsiniz.
Yəni həm adət-ənənələrimiz, həm dini faktor, həm də bioloji faktor müdafiə məqsədilə sövqi-təbii olaraq qadını kişidən bir addım geri çəkib. Çünki insan genofindunun davam etdirilməsi üçün qadının - zərif cinsin müdafiəsinə ehtiyac var.
Dünyada gender bərabərliyi şüarları ilə cəmiyyətə hayqıran təşkilatların hamısı cəmiyyətdə ailə institutunun dağıdılmasını, insanların mənəvi-mədəni baxımdan kökündən qoparılmasını hədəfləyir. Bunun nəyə xidmət etməsi artıq başqa mövzudur. Bəzilərimiz hisslərə qapılaraq, müəyyən qüvvələrin təsiri altında özümüzdən asılı olmayaraq humanistlik nümayiş etdirmək xatirinə "qadın-kişi bərabərliyi" fəlsəfəsinə "inanırıq". Axı belə deyil... Qadınla kişini Allah böyük fərqlərlə yaradıb, onlara fərqli instinktlər verib. Bu, münasibətlər sistemində nəzərə alınmaya bilməz. Qapı çalınanda kişi evdədirsə, qapıya cavab vermək üçun qadın yaxınlaşırmı? Əlbəttə, yox. Bu adi mentalitet deyil, yuxarıda qeyd etdiyimiz doğal fərqlərin oturuşdurdüğü ənənədir. Bu bütün millətlərdə belədir. Ona görə də, bu məsələyə bir qədər təmkinlə yanaşıb, Allahın qoyduğu nizamı pozmağa çalışmayaq. Bu çalışmalar insanlığı "üçüncü cins"in yaranmasına yönəldir, amma Allah "üçüncü cins" yaratmayıb. Bu bəzi "demokratkarın" yaratdığı dəyərdir və cəmiyyətdə mənəvi dəyərlərin aşınmasına xidmət edir.
Qadınla kişinin əksər hüquqları bərabərdir, amma onlar bütövlükdə bərabər deyil, böyük fərqlərə malikdirlər və hər cinsin doğal funksiyaları var. Bu doğal funksiyalar insan genofondunun davamlı inkişafına xidmət edir.
Bu baxımdan Mübariz Qurbanlının təklifi ailə - ər və arvad arasındakı münasibətlər sistemində ziddiyyətlərin artmasını stimullaşdıran daha bir elementin yaranmasına gətirib çıxara bilər. Ona görə də bu çox zərərli təklif kimi qeyd edilməlidir.
Digər tərəfdən, həm insani mənəvi dəyərlər, həm dini, həm fizioloji, həm də milli baxımdan kişinin öz qadını üzərində haqqı var. Yuxarıda qeyd etdiyimiz kimi, o, bu haqqın bədəlini ağır işlərdə işləməklə, qadının yükünü çəkməklə, onu müdafiə etməklə, cəbhədə şəhid olmaqla ödəyir. Əvəzində isə öz qadıni üzərində haqqa sahiblənir. Siz təsəvvür edin ki, kişi bu haqqı qazanmaq üçün bütün qadınların yükünü çəkir. Bir qadın ağır yük daşıyanda və kişilər buna biganə yanaşanda niyə kişilər həqarətə hədəf olur? Axı biz "bərabərik"...
Bu, ilahi qanundur, bu qanunu dəyişməyə heç kimin, hətta deputatın belə haqqı yoxdur.
Keçək məsələnin iqtisadi və maddi tərəfinə... Bir fərd öz əməyi ilə yalnız özünün gələcək həyatını sığortalaya bilər. Bu gəlirdən digər şəxsin sığortası üçün ayırmalar etmək nəzəri baxımdan belə düzgün deyil.
Digər tərəfdən, Azərbaycan qanunvericiliyinə görə, əmək qabiliyyətli əhalidən toplanan sığorta haqqı heç də kapital olaraq şəxsi hesablarda toplanmır. Həmin vəsait hazırda pensiyaçıların müavinətlərinin ödənilməsinə yönəldilir. Yəni səhvən "pensiya kapitalı" adlandırılan sığorta kapitalı yalnız vətəndaşa kəsilən pensiyanın həcmini müəyyənləşdirmək üçun lazım olan rəqəmdir - onun altında kapital yatmır. Yəqin Mübariz Qurbanlının bundan xəbəri yoxdur. Belə olan halda o rəqəmi hökumət əmsallaşdıraraq qadınların pensiya təminatını gücləndirə bilər. Qadının evdə qalması, rəsmən işləməməsi əksər hallarda kişinin məkr və kompleksindən irəli gəlmir. Evdə körpə uşaq varsa, qadın başqa işdə necə işləyə bilər? Arvad evdə işləyir - o, uşaqlarını böyüdür. Böyüyən uşaqlar isə dövlətin və cəmiyyətin gələcəyidir - şəhid olan əsgərdi, daş daşıyan fəhlədi, üşaq dünyaya gətirən anadır. Bu halda evdə uşaq bəsləyən, böyüdən ananın sosial sığortasını kim ödəməlidir? Əlbəttə, dövlət! Analar əksər hallarda, ailə-uşağa sahiblənənə qədər və uşaqlar böyüdükdən sonra işləyir, az da olsa sığorta kapitalı yığır. Məsələn, ananın yığdığı sığorta kapitalı hər uşağa görə bir misil artırıla bilər. Tutaq ki, 20 min sığorta kapitalı olan ana bir uşaq böyüdübsə, onun sıgorta kapitalı 40 minə, iki uşaq böyüdübsə onun sığorta kapitalı 60 minə, 3 uşaq böyüdübsə, onun sığorta kapitalı 80 minə tamamlana bilər. Fikrimizcə, bu, uşaq böyüdən anaların pensiya təminatının gücləndirilməsində ən ədalətli üsul olardı.
Akif NƏSİRLİ
