Təəssüf ki, ABŞ Senatı 2023-cü il büdcəsində “minaların təmizlənməsi” adı ilə Qarabağa 2 milyon dolların ayrılması haqda qanun layihəsini təsdiqləyib. Belə ki, Senatın Komitəsi ərazilərin minalardan təmizlənməsi məqsədilə "Dağlıq Qarabağ"a 2 milyon dollar yardım ayrılması haqqında qanun layihəsini təsdiqləyib:
“Komitə Dağlıq Qarabağ münaqişəsində döyüşlərdən zərər çəkmiş ərazilərdə humanitar fəaliyyətlərin icrası, minatəmizləmə və partlamamış hərbi sursatların təmizlənməsi fəaliyyətləri üçün əvvəlcədən məsləhətləşmələr aparmaq şərti ilə 2.000.000 ABŞ dollarına qədər vəsait ayrılmasını tövsiyə edir”.
Ümumilikdə, 2022-ci il büdcəsində Qarabağa maliyyə yardımı ayrılsa da, 2023-cü il dövlət büdcəsində bunun olmayacağı gözlənilirdi. Əfsuslar olsun ki, bunun əksi oldu. Ola bilsin ki, bəlli mərhələdən sonra Bayden bunu təsdiqləməsin. Məsələnin ən pis tərəfi odur ki, bu kimi istənilən yardım, qərar separatçı rejimin de-fakto qəbul edilməsi görüntüsünü yaradır. Bundan da qarşı tərəf təbliğat məqsədilə istifadə etməyə əsas əldə etmiş olur. Digər başlıca məqam 2 milyon dolların kimə veriləcəyi ilə bağlıdır. Qarabağın ermənilər olan hissəsinə Rusiya sülhməramlıları nəzarət etir. Bununla belə, Qarabağda minalar əsasən işğaldan azad edilmiş ətraf 7 rayonda basdırılıb. Həmin əraziləri də minbir çətinliklə Azərbaycan tərəfi təmizləyir. Erməni separatçıların və Rusiya sülhməramlılarının nəzarətində olan ərazilər minalanmayıb. O zaman bir belə vəsaitin bu məqsədlə ayrılmasına nə ehtiyac var?
Məsələyə münasibət bildirən hərbi ekspert İbrahim Rüstəmli hesab edir ki, ABŞ Senatının qərarı ədalətsiz olmaqla yanaşı, Azərbaycanın daxili işinə müdaxilə etmək anlamına gəlir: “Qarabağ problemi 44 günlük Vətən müharibəsi zamanı həll olunub. Nəyə əsasən Senat Azərbaycanın icazəsi olmadan belə bir qərar qəbul edir? Bu, Azərbaycanın daxili işinə müdaxilə anlamına gəlir. Ötən illər ərzində Birləşmiş Ştatların Qarabağ separatçılarına ayrıca yardım etməsi azmış kimi, indi də “minaların təmizlənməsi” adı ilə vəsait ayırırlar. Erməni separatçıları və rus sülhməramlıların müvəqqəti nəzarətində olan ərazilərdə mina təhlükəsi yoxdur. Minalarla əsas çirkləndirilən ərazilər Ağdam, Füzuli, Cəbrayıl rayonlarıdır. Digər ətraf rayonlarda da minalar basdırılıb. Ancaq sadaladığım rayonlar keçmiş təmas xəttində yerləşdiyi üçün orada çoxsaylı minalar var. Ermənistan həqiqi mina xəritələrini vermədiyi üçün ərazilərin minalardan təmizlənməsi böyük vaxt və vəsait tələb edir. Yaxşı olardı ABŞ bununla bağlı Azərbaycana yardım etsin. Nəticədə həm minatəmizləmə işi sürətlənər, həm də məcburi köçkünlərin öz yurdlarına qayıdışı tezləşəcək”.
Vidadi ORDAHALLI
