Bir sıra xarici ölkə muzeylərində, o cümlədən də Rusiya Federasiyasının Sankt-Peterburq şəhərindəki Şərq Muzeyində Azərbaycanın ərazi bütövlüyünə qarşı təxribatlar hələ də davam etdirilir. Belə ki, məlumatlara görə, Sankt-Peterburqdakı Şərq Muzeyinin ekspozisiyaları arasında nümayiş olunan "Qafqazın Dekorativ və Tətbiqi Sənəti" guşəsində Azərbaycan torpaqları, yəni Dağlıq Qarabağ xəritədə ayrı bir "dövlət" olaraq təqdim olunub.
Çox təəssüflər olsun ki, Rusiya muzeyləri arasında hələ də həqiqəti təhrif edənlər, səhvlərini düzəltmək istəməyənlər var.
Bu da faktdır ki, bizim ölkə Beynəlxalq Muzeylər Şurasının və başqa aidiyyəti təşkilatların üzvüdür. Dünya muzeylərinə müraciətlər edərək həqiqətin bərpa olunması istiqamətində işlər görmək, Qarabağın Azərbaycan ərazisi olduğunu bir daha çatdırmaq lazımdır.
“Rəsmi qurumlar bu məlumatı araşdırmalı və onun aradan qaldırılması istiqamətində konkret addımlar atmalıdırlar”
Beynəlxalq Memarlar Akademiyası Moskva şöbəsinin professoru, Azərbaycan Memarlar İttifaqı İdarə Heyətinin üzvü, mədəni irsin araşdırılması üzrə ekspert Faiq İsmayılov bizimlə söhbətində bildirdi ki, Azərbaycanda Qarabağ problemini yaradan Rusiyadır, bu ölkəyə Azərbaycana və Ermənistana təsir imkanlarını saxlamaq, Cənubi Qafqaza nəzarət etmək üçün Qarabağ münaqişəsi lazım idi. “1923-cü ildə Dağlıq Qarabağ Muxtar Vilayətinin yaradılmasında da Rusiyanın təşəbbüsü olmuşdu. Bu vilayətə birbaşa təsir mexanizmi də Sov.KP MK-nın əlində olmuşdu.
Sovetlər Birliyi dönəmində də, o süqut etdikdən sonra da ermənilərə Rusiya böyük dəstək göstərib, onların silahlandırılmasında mühüm rol oynayıb. Bunu biz yaxın tariximizdən və şahidi olduqlarımızdan çox yaxşı bilirik. Faktiki olaraq, 44 günlük müharibə dövründə qələbə çaldıq və torpaqlarımızı işğaldan azad etdik. Qələbəyə qədər bizim Qarabağ üzərində nəzarətimiz bu şəkildə deyildi. Qarabağ ermənilərinə heç bir status olmayacağı məlum olduğu, separatçıların qondarma rejimi məhv edildiyi faktdır, amma Rusiyanın Qarabağa yığdığı ermənilər hələ də “müstəqil” olduqlarını güman edirlər. Bu istiqamətdə indiyə qədər ermənilər təxribatlarını davam etdirirlər. Bu ilin yanvar ayından Xocavənddəki alban monastırı Amarasda və Xocalıdakı Əsgəran qalasında “təmir-bərpa işləri” aparırlar. Onlar bu əməlləri Azərbaycanın icazəsi olmadan aparırlar. Eyni zamanda, separatçılar Rusiya sülhməramlılarının nəzarətində olan meşələrdə saxta xaç daşlarının yerləşdirilməsi, onların adlarının “erməni tarixi abidələri” olaraq siyahıya alınması kimi təhlükəli iş aparırlar. Sülhməramlılar isə şərait yaradırlar. Rusiya muzeyində Qarabağ “müstəqil dövlət” kimi qələmə verilirsə, bu təxribatçı xəritə indiyə qədər qalırsa, demək, bu, Rusiya dövlətinin təşəbbüsüdür. Buna Azərbaycanın rəsmi dövlət strukturları tərəfindən etiraz bildirilməlidir. O saxta xəritənin dəyişdirilməsi üçün ictimaiyyət nümayəndələrinin təsir imkanları yoxdur, yalnız dövlət qurumları bunu edə bilərlər”.
F.İsmayılov hesab edir ki, Rusiya rəsmi şəkildə hələ də Qarabağa müstəqillik statusunun verilməyəcəyi faktı ilə barışmır və Qarabağı “müstəqil dövlət” kimi qələmə verməkdə maraqlıdır: “Lavrovun da son çıxışlarından birindən aydın oldu ki, Rusiya Qarabağda yaşayan erməniləri “müstəqil” görməkdə maraqlıdır. Belə olmasaydı, Rusiya muzeyində Azərbaycanın ərazi bütövlüyünə qarşı bu cür təxribata yol verilməzdi. Hesab edirəm ki, rəsmi qurumlar bu məlumatı araşdırmalı və onun aradan qaldırılması istiqamətində konkret addımlar atmalıdırlar” - deyə F.İsmayılov bildirdi.
İradə SARIYEVA