Vüqar Bayramov: “2018-ci ildə büdcədən xarici borcların qaytarılması üçün 1,2 milyard dollar vəsaitin ayrılması nəzərdə tutulubsa, bu rəqəm növbəti illərdə...”
Azərbaycan növbəti illər üçün dövlət borcunun ödənilməsində yeni strategiyadan istifadə edəcək. Məlum olduğu kimi, Prezident İlham Əliyev “Dövlət borcunun idarə edilməsinə dair orta və uzun müddət üçün Strategiya”nın təsdiq edilməsi haqqında Sərəncam imzalayıb.
Sənədə əsasən, qarşıdakı hədəflər müəyyən edilib və risqlər qruplaşdırılıb. Sənəd ortamüddətli və uzunmüddətli dövrləri əhatə etməklə, 2020-ci ilədək dövlət borcalmaları sahəsində yeni strategiya və tədbirlər planından, 2025-ci ilədək olan dövr üçün uzunmüddətli baxışdan ibarətdir. Strategiyada müəyyən edilmiş hədəflərə nail olmaq üçün 3 strateji məqsədin və 5 prioritet tədbirin həyata keçirilməsi planlaşdırılır.
Görünən odur ki, strategiyanın qəbul edilməsi xarici və ümumi dövlət borcunun ödənilməsi, dayanıqlı səviyyədə saxlanması baxımından əhəmiyyətli olacaq. Yeni strategiya son illər dünyada və qonşu dövlətlərin iqtisadiyyatında hökm sürən qeyri-sabit vəziyyət fonunda Azərbaycanı xarici faktorların təsirindən qorumağa imkan verəcək. Strategiya qlobal iqtisadiyyatda və maliyyə bazarlarında baş verən proseslər fonunda ölkənin maliyyə dayanıqlığının daha da gücləndirilməsi, dövlət borcalmalarında səmərəliliyin artırılması, yeni çağırışlar və imkanlar nəzərə alınmaqla bu sahədə risqlərin effektiv idarə edilməsi və nəzarət mexanizmlərinin təkmilləşdirilməsi, dövlətin maliyyə ehtiyaclarının ən az xərclə təmin edilməsi məqsədilə hazırlanıb.
Maraqlıdır, bəs ekspertlər sözügedən strategiyanı necə dəyərləndirirlər?
Məsələyə münasibət bildirən iqtisadçı-ekspert Vüqar Bayramovun sözlərinə görə, strategiyaya uyğun olaraq, növbəti dövrdə xarici borcun ümumdaxili məhsulda payının azaldılması nəzərdə tutulub: “Nəzərə alsaq ki, 2018-ci ildə Azərbaycanın xarici borcu 9,3 milyard dollardır, bu, ölkə ÜDM-inin 22,5 faizi deməkdir. 2025-ci ilədək Azərbaycanın xarici borcunun 6,5 milyard dollara qədər azaldılması nəzərdə tutulub. Bu zaman artıq xarici borcun ÜDM-də payı 12 faizədək azalacaq. Məsələ ondadır ki, 2018-ci ildə büdcədən xarici borcların qaytarılması üçün 1,2 milyard dollar vəsaitin ayrılması nəzərdə tutulubsa, bu rəqəm növbəti illərdə 800 milyon dollara qədər azalacaq. Bu da, nəticə etibarilə il ərzində xarici borcun qaytarılması ilə bağlı büdcədən ayrılan vəsaitin azalması deməkdir. Bu həm də onun büdcə gəlirlərində payının azalmasına gətirib çıxaracaq. Bütün bunlar, öz növbəsində, büdcədən xarici borcların qaytarılması ilə bağlı daha az vəsait ayrılması ilə nəticələnəcək. Ümumilikdə, strategiya Azərbaycanda xarici borcun tənzimlənməsi və idarə edilməsi baxımından ciddi bir baza formalaşdırır. Strategiyanın qəbul edilməsi və icrası imkan verəcək ki, Azərbaycan növbəti illərdə xarici borcun tənzimlənməsi və xarici borcun idarəolunan səviyyədə qorunub saxlanmasına nail ola bilsin. Bu da, təbii ki, dayanıqlı inkişafın qorunub saxlanması baxımından vacibdir. Bu xüsusən də ortamüddətli dövrdə Azərbaycana dayanıqlı, idarəolunan xarici borca sahib olmaqla, xarici risqləri ciddə şəkildə minimumlaşdırma imkanı verəcək”.
Vidadi ORDAHALLI