Rəşad Həsənov: "Əvvəlcədən sığortalanmaqla risqlərin qarşısını almaq, onu idarə etmək mümkündür"
Xəbər verildiyi kimi, Prezident İlham Əliyev kənd təsərrüfatının inkişafı ilə bağlı əlavə tədbirlər haqqında sərəncam imzalayıb.
Sərəncamda deyilir ki, Azərbaycan Respublikası Prezidentinin 2016-cı il 6 dekabr tarixli, 1138 nömrəli Fərmanı ilə təsdiq edilmiş "Azərbaycan Respublikasında kənd təsərrüfatı məhsullarının istehsalına və emalına dair Strateji Yol Xəritəsi"nin "Maliyyəyə çıxışın asanlaşdırılması" sərlövhəli 3-cü strateji hədəfində nəzərdə tutulmuş prioritetlərdə göstərilən tədbirlərin əhatə edildiyi daha təfsilatlı və geniş tədbirlər planı, icraçılar və icra müddətləri göstərilməklə, bir ay müddətində hazırlanaraq təsdiq edilsin və bu barədə Azərbaycan Respublikasının Prezidentinə məlumat verilsin. Bura kənd təsərrüfatı sahəsi üzrə maliyyələşdirmə mexanizmlərinin təkmilləşdirilməsi və digər tədbirlər daxildir. Nəzərdə tutulan tədbirlərdən biri də aqrar sığortanın inkişaf etdirilməsi ilə bağlıdır. Sərəncamda kənd təsərrüfatında sığorta sistemi ilə bağlı mövcud qanunvericiliyin təkmilləşdirilməsi, sığorta fondunun yaradılması imkanlarının dəyərləndirilməsi, Sığorta Hadisələri Reyestrinin hazırlanması nəzərdə tutulur. Həmçinin, karantin rejiminin tətbiqi ilə bağlı kənd təsərrüfatı istehsalçılarına dəymiş maddi zərərin ödənilməsi mexanizminin yaradılması, məhsul istehsalçılarının sığorta savadlılığının artırılması və digər məsələlər öz əksini tapıb.
Kənd təsərrüfatının inkişafında aqrar sığorta mühüm rola malikdir. Bunu bir sıra inkişaf etmiş ölkələrin təcrübəsi də sübut edir. O baxımdan bu istiqamətdə görülən işlərə ekspertlərin münasibəti necədir? İqtisadçı-ekspert Rəşad Həsənovun fikrincə, sözügedən sahədə görülən işlər aqrar sahədə təşəbbüskarlığın artmasına, sektorun inkişafına töhfə verə bilər: "İntensiv kənd təsərrüfatı sahəsinin mövcud olmasını, onun ixrac potensialının gücləndirilməsini istəyiriksə, bu zaman müxtəlif istiqamətlərdə işlər görülməsilə yanaşı, həmçinin, risqlərin sığortalanması amilini də diqqətdə saxlamalıyıq. Təəssüf ki, bu günə qədər Azərbaycanda aqrar sığorta məsələsi ləng inkişaf edib. Bunun obyektiv və subyektiv səbəbləri var. Beynəlxalq təcrübənin təhlili onu göstərir ki, əslində, sığorta sisteminin təkmilləşdirilməsi, normal inkişaf etdirilməsi aqrar sahədə inkişafı stimullaşdıran amillərdəndir. O baxımdan ki, azərbaycanlı sahibkar bir neçə il ardıcıl olaraq təsərrüfat fəaliyyətindən gəlir əldə etsin. Amma bəzən elə bir təbii fəlakət baş verir ki, on illərlə əldə olunan gəlirlər birdən-birə zərərlə əvəzlənir. Halbuki, əvvəlcədən sığortalanmaqla risqlərin qarşısını almaq, onu idarə etmək mümkündür. Bu baxımdan da azərbaycanlı fermerin fəaliyyətinin sığortalanması kənd təsərrüfatında inkişafın dinamikasını sürətləndirə bilər. Həmçinin bu addım kapital yığımına da müsbət təsir göstərəcək. Növbəti dövrlərdə zərərlərin kompensasiyasına sərf olunan vəsaitlər, əslində, təsərrüfat vasitələrinin alınmasına, yeni istiqamətlər üzrə investisiya həcminin artırılması, bu sferada fəaliyyət göstərən insanların fərdi yaşayış səviyyəsinin yüksəlməsinə təsirini göstərər. İlk növbədə risqlərdən qorunma, hər hansı bir forsmajor hallarda kompensasiya ödənilməsi bu istiqamətdə təsərrüfatçılığı təşviq edə, təşəbbüskarlığı artıra bilər. Bütövlükdə götürsək, aqrar sektorda sığorta həlli zaman tələb edən problem olsa da, növbəti dövrlərdə kənd təsərrüfatının inkişafı üçün mühüm töhfə verəcək".
Vidadi ORDAHALLI
