"Beynəlxalq təcrübədə bu mexanizm vergi xəbərçiliyi, yəni vergidən yayınma..."
Vergidən yayınan şəxs haqqında Vergilər Nazirliyinə xəbər verən şəxslər mükafat alacaq. Bu, nazirliyin yeni həyata keçirməyə hazırlaşdığı ictimai məlumatlandırma adlanan mexanizmin tətbiqi ilə reallaşacaq. Mükafatın həcmi isə onların xəbər verdiyi şəxsin nə qədər vergidən yayınmasından asılı olacaq. Vergiyə ictimai nəzarətin tətbiqi vergidən yayınanların işini çətinləşdirəcək.
Vergilər Nazirliyinin Strateji Araşdırmalar Baş İdarəsinin şöbə müdiri Fəridi Nəbilinin sözlərinə görə, vergidən yayınma hallarına görə xəbər verən şəxslərin mükafatlandırılması onların verdiyi xəbərin önəmindən asılı olacaq. Ən önəmli məqamlardan biri isə Vergilər Nazirliyinə vergidən yayınan şəxslər barədə məlumat verənlərin nə qədər mükafat alacağıdır. Nazirliyin şöbə müdirinin sözlərinə görə, müəyyən bir hədd qoyulacaq ki, ancaq bu məbləğdən yuxarı vergidən yayınanları aşkar edənlər mükafat alacaq. Mükafatın məbləği isə kifayət qədər yüksək olacaq.
Məlumatların nazirliyə çatdırılmasında isə ənənəvi və yeni olmaqla bütün əlaqə formalarından istifadə ediləcək.
Vergi ilə bağlı müraciət edən şəxslərin müraciətinə isə 30-60 gün ərzində baxılması planlaşdırılır. Nazirlik rəsmisinin sözlərinə görə, qısa zamanda mexanizmin təfərrüatları dəqiqləşəndən sonra onun tətbiqinə başlanacaq.
Ümumən ekspertlər bunun əhəmiyyətini necə dəyərləndirir? Məsələyə münasibət bildirən iqtisadçı-ekspert Vüqar Bayramovun sözlərinə görə, beynəlxalq praktikada bu var: "Beynəlxalq təcrübədə bu mexanizm vergi xəbərçiliyi, yəni vergidən yayınma haqqında məlumatın verilməsi ilə yanaşı, vergidən yayınmış və sonradan özü aşkar edib məlumat verən şəxslərə cərimənin tətbiq edilməməsi kimi tətbiq olunur. Bu mexanizmin tətbiqini beynəlxalq praktikada tətbiq edilən bir təcrübənin vergi sistemində istifadə edilməsi kimi qiymətləndirirəm. Bunun tətbiqi, sadəcə, vergi ləğvolunmaları ilə bağlıdır. Dünya praktikasında bundan istifadə olunur. Avqustun əvvəlində vergi sisteminin təkmilləşdirilməsi barədə verilən sərəncamda bu praktikanın tətbiq edilməsi nəzərdə tutulub. Üç ay ərzində Vergilər Nazirliyinə vaxt verilmişdi. Həmin vaxt ərzində digər bir neçə beynəlxalq praktikada tətbiq edilən təcrübənin Azərbaycanda istifadə edilməsinə başlanacaq. Bu, beynəlxalq vergi sisteminin Azərbaycan vergi sisteminə tətbiqinin nəzərdə tutulması deməkdir".
Vidadi ORDAHALLI