Rəşad Həsənli: "Azərbaycanın valyuta bazarında dollar tələbi ödənilmir"
Bir neçə gündür ölkədə növbəti dollar ajiotajı hökm sürür. Artıq bankların bəzisi dollar satışını dayandırıb. Bir qisim banklar isə xarici valyutanın satışını müəyyən limitlə həyata keçirir. Bu günlərdə Mərkəzi Bankın sədri Elman Rüstəmov media nümayəndələrinin manatın məzənnəsi və dollar satışının dayandırılması ilə bağlı suallarını dinləyəndən sonra cavab verməməyə üstünlük verib.
Maraqlıdır, banklarda dollar satışının dayandırılması və Mərkəzi Bank sədrinin bu məsələyə susqun mövqe nümayiş etdirməsi nəyə işarə ola bilər?
Məsələ ilə bağlı fikir bildirən iqtisadçı-ekspert Rəşad Həsənli "Bakı-Xəbər"ə açıqlamasında qeyd etdi ki, Azərbaycanın valyuta bazarında dollar tələbi ödənilmir: "Dollar təklif edən yeganə qurum Dövlət Neft Fondudur. Neft Fondu isə bazara həftə ərzində təxminən 100 min ABŞ dolları təklif edir. Bu da ölkənin dollar tələbatından qat-qat azdır".
Həmsöhbətimizin fikrincə, Mərkəzi Bank sədrinin məlum məsələ ilə bağlı susmağa üstünlük verməsi hökumətin və Mərkəzi Bankın konkret qərarının olmaması ilə bağlıdır: "Mərkəzi Bank dollar satışı ilə bağlı kommersiya banklarına hər hansı bir formada təzyiq edə bilməz. Çünki Mərkəzi Bank hərraclarda belə dollar satışını həyata keçirə bilmir. Nəzərə almaq lazımdır ki, bankların da müştəriləri qarşısında öhdəlikləri var. Banklar özlərində məhdud həcmdə olan dolları məhdudiyyət tətbiq etməklə satır. Bizdə olan məlumata görə, növbəti dövr ərzində yaranmış gərginliyi sakitləşdirmək üçün hökumət, Maliyyə Nazirliyi və Mərkəzi Bank liberal "üzən valyuta" rejiminə keçid olsun-olmasın yönündə müzakirələr aparır. Liberal "üzən valyuta" rejiminə keçəndən sonra bazarlardakı hazırkı situasiya manatın məzənnəsini hara qədər ucuzlaşdıra bilər məsələsi müzakirə olunur".
Həmsöhbətimiz onu da əlavə etdi ki, hazırda vətəndaşların borc yükü günü-gündən artır: "Belə bir şəraitdə həm ölkə vətəndaşı, həm də biznes defoltla üzləşəcək. Hökumət hər hansı bir qərar qəbul edərkən bu kimi məqamları da nəzərə alır. Amma hazırkı situasiyada hökumətin digər mənbələrdən xarici valyuta cəlb etmək imkanları məhduddur. Mərkəzi Bankın valyuta ehtiyatları minimum hədd səviyyəsinə qədər azalıb. Bu səbəbdəndir ki, Mərkəzi Bank son 5 ay ərzində cəmi bir dəfə valyuta bazarında iştirak edib. İyun ayında təklif edən tərəf kimi 100 milyon dollar satıb. Sonrakı müddət ərzində isə heç bir fəaliyyət göstərə bilməyib".
İqtisadçı-ekspert sonda onu da diqqətə çatdırdı ki, növbəti müddət ərzində manatın ucuzlaşması prosesi qaçılmazdır.
Günel CƏLİLOVA
