Problemli kreditlər son həddə... Mərkəzi Bank silkələndi...

Tarix: 10.08.2016 / 02:15
Bölmə: İqtisadiyyat

Əkrəm Həsənov: "Problemli kreditlərin həcminin artmasının qarşısını almaq üçün banklar öz gəlirlərindən imtina etməlidir"

"Problemli kreditlərin artması bankların çökməsi, bağlanması, öz müştəriləri qarşısında öhdəliklərini idarə edə bilməməsi deməkdir"

Azərbaycanda ödəniş vaxtı keçmiş kreditlərin ümumi həcmi 2016-cı il iyulun 1-nə 1 539,8 mln. manat təşkil edib. Bu, nominal həcmin yeni tarixi rekorda çatması deməkdir. Sonuncu rekord isə iyunun 1-də qeydə alınıb. İyunun 1-nə olan analoji göstərici ilə müqayisədə problemli kreditlərin həcmi 25,6 mln. manat və ya 1,69 %, 2016-cı ilin əvvəli ilə müqayisədə isə 31,3 mln. manat və ya 2,07 % artıb.

Vaxtı keçmiş kreditlərin məcmu kreditlərdə xüsusi çəkisi 8,35 % təşkil edib və aylıq müqayisədə 0,03 faiz bəndi, yarımillik müqayisədə isə 1,41 faiz bəndi artıb. Problemli kreditlərin həcminin günü-gündən artması gözlənilən olsa da, bu heç də yaxşı əlamət sayılmır. Bankdan götürdüyü kreditləri qaytara bilməyənlər zamin kimi qoyduqları daşınmaz əmlakdan keçməli olur.

Problemli kreditlərin həcminin artması tək kredit götürənlərə deyil, eyni zamanla banka mənfi təsir göstərir. Kredit götürən şəxs aylıq ödənişini vaxtında ödəyə bilmədiyi üçün həmin məbləğin üzərinə əlavə faiz gəlir və ödənilən məbləğin həcmi artır.

Bank sahəsi üzrə mütəxəssis Əkrəm Həsənov problemli kreditlərin artmasının gözlənilən olduğunu və bunun əvvəlcədən proqnozlaşdırıldığını bildirdi: "Həmçinin dəfələrlə onu da vurğulamışıq ki, əslində bu statistik göstəricilər xeyli azaldılmış rəqəmlərdir. Beynəlxalq reytinq agentlikləri də öz hesabatlarında göstərir ki, əslində, Azərbaycanda problemli kreditlərin həcmi bir neçə dəfə çoxdur. Mərkəzi Bankın açıqladığı bu rəqəmlər isə bankların rəsmi etiraf etdikləridir. Vəziyyət artıq o həddədir ki, problemli kreditləri gizlədə bilmirlər və bu rəqəmlər aybaay artır".

Ekspertin fikrincə, problemli kreditlər daha çox biznes kreditlərində özünü göstərir: "Burada əhaliyə verilən kreditlərin payı nisbətən azdır. Sahibkarlara verilən kreditlərdəki problemlər get-gedə artır. Son vaxtlar ölkədə iqtisadi vəziyyət pisləşdiyi, bizneslər bağlandığı, qiymətlər artdığı üçün sahibkarların ödəmə qabiliyyəti yoxdur. Xüsusilə də xarici valyutada, dollarla olan kreditlər üzrə vəziyyət daha pisdir. Hamıda müəyyən gözləntilər var idi ki, hökumət müəyyən addımlar atacaq, güzəştlər ediləcək, amma indi hamı görür ki, heç bir kömək yoxdur. Əksinə, dolların məzənnəsi get-gedə artır. Belə olan halda, indiyədək kimsə nəsə ödəyirdisə, indi daha çətin vəziyyət yaranacaq. Hətta bir çoxları ümumiyyətlə ödəniş etməkdən imtina edir. Ona görə də bu problem artan xətlə davam edəcək. Çünki bankların özü də dollar kreditləri ilə bağlı ciddi, real güzəştə getmir".

Ə.Həsənovun sözlərinə görə, problemli kreditlərin həcminin artması banklar üçün təhlükədir. Çünki bankların vəsaiti problemli kreditlər hesabına azalır: "Bəllidir ki, banklar da krediti öz vəsaiti hesabına deyil, əmanətçilərin pulları ilə verir. Belə olan halda, bank kreditləri yığa bilmirsə, əmanətləri də qaytara bilməyəcək. İl ərzində 10 bank bağlanıb. Bağlanmanın da səbəbi odur ki, problemli kreditlər o həddə çatıb ki, onlar artıq öz borclarını ödəyə bilmir. O cümlədən, əmanətləri də qaytara bilmirlər. Digər banklar üçün də bu təhlükə get-gedə artmaqdadır. Yəni eyni səbəbdən ya bağlanacaqlar, ya da dövlətin idarəçiliyinə keçəcəklər. Problemli kreditlərin artması bankların çökməsi, bağlanması, öz müştəriləri qarşısında öhdəliklərini idarə edə bilməməsi deməkdir".

Həmsöhbətimiz hesab edir ki, yeganə çıxış yolu bankların öz gəlirlərindən imtina etməsidir: "Banklar borcalanlara, xüsusən də xarici valyutada kreditlər üzrə ciddi güzəştlərə getməlidir ki, o vəsaitlər qismən də olsa qaytarılsın. Bunun üçün isə bank sahibləri banka əlavə vəsaitlər qoymalıdır. Yəni illərlə qazandıqlarının heç olmasa bir hissəsini banka qaytarsınlar. Bunu isə etmirlər, ona görə də bank sisteminin vəziyyəti günü-gündən pisləşir".

Günel CƏLİLOVA

DİGƏR XƏBƏRLƏR

Tarix: 23.10.2026 / 16:05

Azərbaycanda islam maliyyəçiliyi nə deməkdir?..

Tarix: 23.10.2026 / 10:37

Sosial ödənişlərin artırılması üçün altıncı sosial islahat paketi hazırlanır...

Tarix: 23.10.2026 / 09:57

Gələn il şəhər və rayonlara dotasiya ayrılmayacaq - xərclərini öz gəlirləri hesabına ödəyəcəklər...

Tarix: 23.10.2026 / 09:26

Gələn ilin büdcəsi layihəsi Milli Məclisdə - gəlirlər və xərclər açıqlandı...

Tarix: 22.10.2026 / 19:54

Orta Dəhliz Avropa ilə Asiya arasında ən təhlükəsiz marşrut seçildi...

Tarix: 22.10.2026 / 19:30

Azərbaycanda şirin su ilə bağlı vəziyyət pisləşir - ümid Xəzərə qalıb…

Tarix: 22.10.2026 / 10:36

Sabahdan vint, bolt və qaykaların ixrac tarifi 20 DƏFƏ ARTIRILIR...

Tarix: 21.10.2026 / 17:06

Azərbaycan daha bir rekord vurdu - "tranzitlərin rekordu"...

Tarix: 21.10.2026 / 16:50

Neft Fondumuzun çox valyuta qazanmasına mane olan tək səbəb var...

Tarix: 21.10.2026 / 13:35

Azərbaycanda yeni bank yaradıla bilər - Aİ-dən TƏKLİF...

Tarix: 21.10.2026 / 10:23

Avropalı investorların Qarabağ, Şərqi Zəngəzur və Naxçıvana marağı artır - Aİ hesabatı

Tarix: 20.10.2026 / 22:07

Taxıl bazarında kəskin təzad: kəndlilər buğda əkinindən imtina edir...

VİDEO

Tarix: 17.10.2026 / 17:10

Aydın Quliyev Mətbuat Şurasında seçkilərə qatılmamasının səbəblərini qurultayda açdı... - VİDEO

Tarix: 27.11.2025 / 11:10

Biri ermənini öpür, biri sovet bayrağı qaldırır... Günümüzə baxın! - VİDEO

Tarix: 12.11.2025 / 11:05

Lavrov işdən kənarlaşdırılır, yoxsa oyun qurulur? - VİDEO

Tarix: 22.10.2026 / 19:54

Orta Dəhliz Avropa ilə Asiya arasında ən təhlükəsiz marşrut seçildi...

Tarix: 22.10.2026 / 19:30

Azərbaycanda şirin su ilə bağlı vəziyyət pisləşir - ümid Xəzərə qalıb…

Tarix: 22.10.2026 / 16:56

15 temmuz “FETÖ darbesində” bircə nəfər siyasətçi-deputatın adı çıxmadı...

Milli kimliyə bağlı gənclər uğurlu gələcəyin əsas təminatçılarıdır...