ABŞ-ın Azərbaycandakı səfirliyinin ölkədə investisiya mühiti haqqında hesabatı dərc olunub. Hesabatda bir sıra məqamlara toxunulub.
Qeyd olunur ki, Azərbaycanda ümumi investisiya mühiti yaxşılaşmağa davam edir, baxmayaraq ki, ciddi problemlər qalmaqdadır. Son bir neçə il ərzində ölkə hökuməti xarici investisiyalar cəlb etməyə, iqtisadiyyatının şaxələndirilməsi üçün islahatlar aparmağa və özəl sektora söykənən inkişafa təkan verməyə çalışıb. Hesabatın xülasəsində deyilir ki, Azərbaycan iqtisadiyyatı əvvəlki kimi neft və qaz hasilatından çox asılıdır, ixrac gəlirlərinin təqribən 90%-i və dövlət büdcəsinin yarısından çoxu bu sahənin payına düşür. 2019-cu ildə əsasən təbii qaz ixracının artması hesabına real ÜDM 2,2% artıb. Neft-qaz sektoru tarixən ən böyük həcmdə xarici investisiyalar cəlb etsə də, Azərbaycan hökuməti iqtisadiyyatı şaxələndirmək üçün dörd qeyri-neft sektoruna yönəlib: kənd təsərrüfatı, turizm, informasiya və kommunikasiya texnologiyaları (İKT) və nəqliyyat.
O cümlədən, hesabatda belə bir tənqidi məzmunlu məqam yer alıb: “Şaxələnmiş və rəqabətədavamlı özəl sektorun yaradılması üçün zəruri olan struktur islahatlarının keçirilməsində irəliləyiş yavaşdır, korrupsiya isə Azərbaycanda işləyən şirkətlər üçün ciddi problem olaraq qalır. Dövlətlə əlaqəsi olan holdinq şirkətlərindən ibarət kiçik qrup iqtisadiyyatda üstünlüyə malikdir, əqli mülkiyyət hüquqları kifayət qədər qorunmur, məhkəmə şəffaflığı yoxdur”.
Nəzərə alsaq ki, son illər aparılan islahatlar nəticəsində sözügedən sahədə bir sıra ciddi dəyişikliklər var, o zaman bu deyilənlər nə dərəcədə obyektiv sayıla bilər?
“...görülən işlərə kölgə salmaq doğru deyil”
Məsələyə münasibət bildirən millət vəkili Vüqar Bayramovun sözlərinə görə, qeyd olunan tənqidi məqamlar reallığı əks etdirmir: “Məsələ ondadır ki, iqtisadiyyatın şaxələndirilməsi və idarəetmənin səmərəliliyinin artırılması istiqamətində böyük işlər görülüb. O baxımdan idarəetmə sahəsində son vaxtlar daha çevik strukturun formalaşdığını müşahidə edirik. Ona görə də şaxələnmiş və rəqabətədavamlı özəl sektorun yaradılması üçün zəruri olan struktur islahatlarının keçirilməsində irəliləyişin yavaşladığını demək doğru olmaz. Düzdür, müəyyən problemlər də var, amma onların həlli istiqamətində kompleks işlər görülür. Xüsusən də dövlət müəssisələrinin idarə edilməsi ilə bağlı problemlər var və həmin problemlər ölkə Prezidenti tərəfindən qeyd edildi. Sözügedən problemlərin həlli ilə əlaqədar İnvestisiya Holdinqi yaradıldı. Holdinqin yaradılmasında məqsəd ondan ibarət idi ki, həm rəqabət dəstəklənsin, həm də dövlət şirkətlərinin sağlamlaşdırılmasına nail olunsun. Bütövlükdə, iqtisadiyyatın şaxələndirilməsi ilə bağlı fəaliyyətlər davam etdirilir. Sosial və kadr islahatları son iki ildə daha da sürətləndirilib. Gizli iqtisadiyyata qarşı mübarizə qeyri-leqal iqtisadiyyatın payının azalmasına gətirib çıxarıb. Sözügedən proses postpandemiya dövründə daha da sürətlənəcək. Çünki iqtisadi islahatların dərinləşməsi və davamlılığı ilə bağlı ölkə Prezidenti tərəfindən ciddi iradə ortaya qoyulub. Növbəti dövrdə dövlət müəssisələrinin sağlamlaşdırılması və likvidliyin artırılması əsas prioritetlər olacaq. Ona görə də görülən işlərə kölgə salmaq doğru deyil”.
Millət vəkilinin fikrincə, ölkədə biznes mühiti əhəmiyyətli şəkildə yaxşılaşıb.
Vidadi ORDAHALLI