"Mən səni görmək istəsəm, hara gəlim?"

Tarix: 02.07.2016 / 01:05
Bölmə: Gündəm

Sovet dövründə kəndimizdə yaşayan dünyagörmüş, ağsaqqal kişi ilə söhbət zamanı xarici ölkələrdə rəqqasələrin gecə klublarında, restoranlarda demək olar çılpaq bədənlə sabaha qədər rəqs etdiklərinin təəccüb doğurduğunu bildirəndə qoca gülümsəyərək dilləndi:

- Azadlıq versələr, gör bizimkilər nə edərlər!..

İllər keçdi. İndi eşidirəm ki, restoranlarda Azərbaycan qızları, qadınları hamını keçiblər. Elə bil, bu günü gözləyirlərmiş...

Bəzi televiziya kanallarında isə, istəsək də, istəməsək də, gecə-gündüz onlara oxşarları görürük. Danışıqları da, hərəkətləri də, geyimləri də şitdir, bayağıdır! Hətta bəzi müğənnilərimizin bədənlərinin haralarında xal varsa, bunu da hamı görür. Elə dar geyinirlər, bütün əzaları açıq-aydın nəzərə çarpır. Fonoqramla düşürlər ortalığa, qol açıb "sındıra-sındıra" oynayırlar, həm də guya oxuyurlar. Səs yox, məlahət yox, musiqi yox, söz yox, məna yox, məntiq yox, süjet yox! Bu mahnı mətnlərini kim yazıb, heç nəyə bənzəməyən musiqini kim "bəstələyib", mənasız klipləri kim çəkib - bütün bunlar məlum olsa da, onların qarşısını alan yoxdur. Habil Əliyev demişkən, "bu musiqiçiləri harada qayırıb-düzəldiblər, xalqa məlum deyil! Keçmişdə oxuya bilənlər oxuyurdu, indi oxuya bilməyənlər oxuyur".

Ekranlar, restoranlar, səhnələr sənətə, musiqiyə dəxli olmayan adamlarla, qızlarla, qadınlarla, sir-sifətləri, geyimləri, davranışları ilə özlərini xaricin düşük, eybəcər musiqiçilərinə bənzədənlərlə doludur. Çünki ucuz, yüngül, heç bir məna ifadə etməyən musiqinin arxasınca getmək asandır. Axı hər adam əsl sənəti dərk edə bilməz, onun ağırlığını çiyinlərində daşıya bilməz!

Ekranlara çıxdığı ilk gündən sponsorun nə demək olduğunu, onun kişi xislətini, istəyini, arzusunu yerinə yetirdiyini söyləyən qadın müğənnini televiziyaya necə buraxmaq olar? "Mən səni görmək istəsəm hara gəlim?" "mahnısını" oxuyandan müğənni olar? Bəzi qəzetlərin işi-gücü qurtarıb-nədir, belə müğənnilərdən fasiləsiz yazırlar. Deməli, bir sıra kütləvi informasiya vasitələri belələrinin iyrənc söhbətlərinə və hərəkətlərinə rəvac verir, bu iyrəncliyin yayılması üçün xüsusi təbliğat aparır, nəticədə xalqımızın heysiyyətini tapdamaq istəyən qüvvələrə şərait yaradırlar.

"Filan müğənni filan yerə istirahətə gedir", "filankəs filankəsi təhqir etdi", "filankəs iki min kişi ilə görüşüb", "filankəs villa tikdirir", "filankəs filan qiymətə maşın alıb", "filankəs bədəninin əzalarını dəyişdirir"... yazmaqla kütləvi informasiya vasitələri oxucuları nəyə təşviq edirlər?

Deyirlər ki, öz eyiblərini görən, onları aradan qaldırmağa çalışan xalq böyük xalqdır. Biz bəzən eyibləri deməkdən, yazmaqdan çəkinir, hətta gizlətməyə çalışırıq. Nəticə isə göz qabağındadır...

İndi yazacaqlarım beş-altı ildir ürəyimdə qövr edir. Diplomatik işdə olanda yanıma "Sabah" qəzetindən iki nəfər müxbir - cavan oğlan və qız gəldi. Onlar bildirdilər ki, azərbaycanlı qızları ərə vermək adı ilə Türkiyəyə gətirib, 1600-2000 dollara satırlar. Əlbəttə, bu məsələni ilk dəfə eşitdiyimdən inanmadım. Lakin müxbirlər Azərbaycandan gələn qadınların şəkillərini göstərdilər və sübut etməyə çalışdılar ki, onları qız vaxtı gətirib, ayrı-ayrı "kişilərə" yuxarıda qeyd etdiyimiz məbləğlərə satıblar. Səhəri gün həmin şəkillər "Sabah" qəzetində böyük bir məqalə ilə birlikdə dərc olundu, hətta şəkillərin altında satılan qızların ad-familiyaları da göstərildi...

Bizə ən çox təsir edən o oldu ki, bir müddət sonra "satılmışlar" qışın qarında, soyuğunda gecə paltarlarında, qucaqlarında uşaq, titrəyə-titrəyə konsulluğa gəlirdilər. Qadın əməkdaşlarımız onlara evlərindəki paltarlarını gətirir, hər cür kömək göstərirdilər. Söhbət zamanı məlum olurdu ki, "başçıları" hər dəfə 15-20 qız toplayıb, onları ərə vermək bəhanəsi ilə Türkiyəyə gətirir. Həmin qızlarla molla kağızı ilə evlənən "kişilər" isə onları uzaq kəndlərə (köylərə) aparır, qapısı kilidli evlərdə saxlayırlarmış. Xoşbəxtlik arzusu ilə yaşayanlar il boyu heç yerə çıxa bilmir, daim saxlandıqları yerlərdən qaçmağa imkan axtarırlarmış. Birtəhər qaçıb canını qurtaranların pasrortları olmadığından ("ərləri" ilk gündən onların pasportunu əllərindən alırmış...), məcbur olub konsulluğa üz tutmuşlar.

Həmin qadınların valideynləri ağlaya-ağlaya bizə müraciət edirdilər. Onlara ilk sualımız belə olurdu: "Bəs siz bilmirdiniz qızlarınız haradadır?" Heç demə, bəzi valideynlər özləri qızlarına bu şəraiti yaradırlarmış... Belə analardan biri deyirdi ki, "mən elə bildim qızım İstanbulun mərkəzində xoşbəxt yaşayacaq..."

Nə olub bizim millətin oğlanlarına? Ərə getməyə kişi tapmırsınız? Əlbəttə, qızlar Türkiyədə layiqli insanlarla da ailə qururlar. Lakin çox vaxt səviyyəsiz, başıpozuq adamlara "ərə" gedirlər.

Vaxtilə bir ahıl kişi mənə məsləhət vermişdi ki, "oğul, qadınların işinə qarışma". Mən də həmişə çalışmışam onların işinə qarışmayım. Amma bəzi qadınlar, qızlar artıq necə deyərlər, ağ eləyirlər, bütün çərçivələri keçirlər, xalq arasında deyildiyi kimi, "daha abır-həya qalmayıb!"

Kişilər hərdən deyirlər ki, "yəqin qadınlar bizi kişi saymırlar!" Bəli, saymırlar! Hətta qadınların çoxu kişilərə meydan oxuyur. Televiziyada tez-tez hədə-qorxu da gəlirlər: "Bilirsiniz filankəsə nə etdirərəm?" Kimin əli ilə, ay xanımlar? Sponsorunuza güvənirsiniz yoxsa?..

Ümumiyyətlə, qadın gərək bu tərzdə danışmasın!

Bu yaxınlarda özünü şou əhli sayan qadından telemüsahibə götürürdülər, nə desə yaxşıdır? "Kişilər mənə tez-tez sataşırlar. O gün birinə dedim ki, "alə, bilirsən sənin başına nə oyun açdıraram? Bu sözlərimi eşidən kimi çıxdı aradan!" Belə qadın danışığı olar? Belə müğənni "söhbəti" olar?

Çox təəccüblüdür ki, ekranlarımızda nadir hallarda səviyyəli, mədəni, oturuşunu-duruşunu bilən, savadlı, aristokrat qadınlara rast gəlirik. Axı biz Azərbaycan xanımlarını həmişə yüksəkliklərdə görməyə adət etmişik...

Özünü sənətdən başı çıxan kimi göstərənin biri ekrandan şou əhlinə məsləhət verərək deyirdi ki, "tanınmaq üçün gərək, tez-tez televiziyalarda görünəsən". Bu o deməkdir ki, yaradıcılığın oldu-olmadı, dəxli yoxdur, təki ekranlarda görün. Başqa məntiq alınmır. Yaradıcılıq isə həmişə olmur. Belə isə ekranlarda tez-tez necə görünmək olar? Ağzına gələni danışmaq, dedi-qoduya qoşulmaq, şit-şit danışıb gülmək - "şou" buna deyirsiniz?

Qız, qadın da televiziyaya zəng vurub ailə sirrini açar? Hansı oğlana, kişiyə isə məhəbbətini izhar edər? Biri zəng vurub deyir ki, "mən filankəsi sevirəm, atam-anam vermir" Aparıcı da guya zarafat edir, irişərək irad tutur ki, "sənin ata-ananın işi-gücü yoxdur?"

Bu qızdan soruşan gərək, əvvəla, sən ata-anandan televiziyaya niyə şikayət edirsən? İkincisi, sevgi pünhan olmalıdır, aləmə car çəkilməməlidir ki, "ay camaat, mən filankəsi sevirəm!" Qız həyası deyilən bir şey də var axı!

Başqa bir qadın zəng vurub ərindən şikayətlənir. Deyir, "bir-birimizi sevməyib evlənmişik, indi üç uşağımız var". Ay xanım, televiziya nə etsin, sənin dərdinə necə çarə tapsın?

O biri zəng vurub ərinin iki qadın saxlamasına pis baxmadığını bildirir. Hətta bunu "elmi cəhətdən" əsaslandırmağa çalışır...

Bir də görürsən ekranda SMS-lər verilir. Qız oğlana yazır ki, "tez gəl, yoxsa ürəyim partlayacaq!" "Səni çox sevirəm, filan yerdə gözləyəcəm. Gəlməsən, daha gəlmə!" "Mənim konturum qurtarıb, özün mənə zəng vur"...

Bütün bunlara "azad fikir", "azadlıq" demək olarmı! Belə hərəkətlərə biabırçılıqdan başqa bir ad vermək olmaz!

Vallah-billah, ayıbdır! Xalq qarşısına çıxmaq, söz demək olduqca böyük məsuliyyətdir. Bu məsuliyyəti dərk etmək, bu ağırlığı çəkmək çətindən də çətindir. Hamımız bunu nəzərə almalıyıq...

Xeyrəddin QOCA

DİGƏR XƏBƏRLƏR

Tarix: 30.10.2026 / 06:41

Yəhudilər erməni monastırına tüpürdülər

Tarix: 29.10.2026 / 17:00

Bir Millət, İki Dövlət, Bir Ürək: Türkiyə Cümhuriyyətinin 103-cü ildönümü münasibətilə İctimai Nəzarət Təşkilatının Təbrik Bəyannaməsi

Tarix: 28.10.2026 / 12:51

ROZA TÖREKULOVNA AYTMATOVANIN ƏZİZ XATİRƏSİNƏ

Tarix: 28.10.2026 / 08:35

Türkiyədəki “sərmayə olayı” Pasifik Holding-i də vurdu - aktivləri donduruldu

Tarix: 28.10.2026 / 06:26

Türkiyədə səs-küylü “Starlink əməliyyatı” - 85 nəfər saxlandı

Tarix: 27.10.2026 / 13:54

"Bakı bu cür beynəlxalq forumlar vasitəsilə mədəniyyətlərarası dialoqa mühüm töhfə verə bilər" - Ozodbek Nazarbekov

Tarix: 27.10.2026 / 13:30

Penitensiar Xidmətə yeni rəis təyin edildi

Tarix: 27.10.2026 / 10:28

Dubay məhkəməsi Rusiya neftinin satışından 700 milyon dollardan çox vəsaiti dondurub - işin içində azərbaycanlılar da var…

Tarix: 26.10.2026 / 06:58

Vuçiç seçkidə məğlubiyyətini rəsmən bəyan etdi

Tarix: 24.10.2026 / 08:38

Serbiyada etirazlar pik həddə - gənclər Vuçiçi devirməyə qərarlıdır

Tarix: 22.10.2026 / 15:01

44 günün fövqündə: milli iradənin və tarixi yaddaşın təntənəsi

Tarix: 20.10.2026 / 22:19

İran XİN sözçüsü Azərbaycana tövsiyə verməyə qalxdı - həm də insan haqları mövzusunda…

VİDEO

Tarix: 17.10.2026 / 17:10

Aydın Quliyev Mətbuat Şurasında seçkilərə qatılmamasının səbəblərini qurultayda açdı... - VİDEO

Tarix: 27.11.2025 / 11:10

Biri ermənini öpür, biri sovet bayrağı qaldırır... Günümüzə baxın! - VİDEO

Tarix: 12.11.2025 / 11:05

Lavrov işdən kənarlaşdırılır, yoxsa oyun qurulur? - VİDEO

Tarix: 29.10.2026 / 17:35

Məhkəmə hakimlərinin yeni "Etik Qaydaları"nda bir vacib məqam unuduldu...

Tarix: 29.10.2026 / 17:05

Ramiz Mehdiyevin təltiflərdən məhrum edilməsinin hüquqi mexanizmləri var...

Tarix: 22.10.2026 / 19:54

Orta Dəhliz Avropa ilə Asiya arasında ən təhlükəsiz marşrut seçildi...

Turizm regionlarımızın inkişaf mənbələrindən birinə çevrilir...