Aynur Əliyeva: "Buna qarşı analarla yanaşı, bütün cəmiyyət mübarizə aparmalıdır. Təkcə həkimlərin deməyi bəs etmir"
Dünyaya yeni doğulan insan - körpə kiçik bir ailənin, nəhayətdə dövlətin inkişafı üçün potensial mənbə və onun gələcək qurucusudur. Sivil cəmiyyətin mühüm formalarından olan ailə və onun inkişafını möhkəmləndirən yeni nəslin yaranışı məhz onun sağlam şəkildə formalaşmasından asılıdır. Yeni doğulan körpələrə ilkin təsirlər onun yaşadığı mühitin verdiyi mənəvi qida ilə yanaşı, onun yaşaması, böyüməsi üçün qəbul etdiyi qidalardan da birbaşa asılıdır. Bu gün süni uşaq qidalarının reklamına geniş yer ayrılır. Müxtəlif adda uşaq qidaları reklam olunur. Xəstəxanalarda belə bu işlə məşğul olan xüsusi şəxslər var ki, onlar pediatrlarla əlbir olub yeni ana olan valideynlərə süni uşaq qidalarından istifadəni məsləhət görür. Dəfələrlə süni uşaq qidalarının reklamının qadağan olunması gündəmə gəlib.
Milli Məclisin Səhiyyə komitəsinin üzvü Musa Quliyev media nümayəndələrinə açıqlamasında deyib ki, süni uşaq qidalarının geniş şəkildə reklam olunması ana südündən istifadəni məhdudlaşdırır: "Azərbaycanda süni uşaq qidalarının reklamına qoyulan məhdudiyyətlər məqsədəuyğundur. Süni uşaq qidaları nə qədər keyfiyyətli olsa, tərkibi nə qədər mükəmməl olsa da, ana südünü əvəz etmir. Ona görə də dünyanın bütün ölkələrində süni uşaq qidalarının reklamına müəyyən məhdudiyyətlər qoyulur. Bu məsələ bizim qanunvericilikdə öz əksini tapıb. Digər tərəfdən, bu reklamın mətni müvafiq dövlət qurumları ilə razılaşdırılmalıdır. Yəni şirkət istədiyi şəkildə reklam edə bilməz. Çünki bu, bütövlükdə, uşaqların ana südü ilə qidalanmasına təsir göstərir. Ona görə də məhdudiyyət qoyulur".
Qeyd edək ki, Azərbaycanda həm "Reklam haqqında" Qanuna, həm də "Körpələrin və erkən yaşlı uşaqların qidalanması haqqında" Qanuna əsasən, süni qida məhsullarının reklamına müəyyən məhdudiyyətlər qoyulur.
Pediatr Aynur Əliyeva bizimlə söhbətində bildirdi ki, uşaqlar üçün ideal qida ana südüdür: "Süni uşaq qidaları inək südünün bazasında hazırlanan qidalardır. Təbiətin belə bir qanunu var ki, canlının hasil etdiyi qida maksimum onun özü üçün spesifik və maksimum adekvatdır. Bu o deməkdir ki, inəyin südünü insanın balasına vermək olmaz. Biologiyada buna bioloji katastrof deyirlər. Bunlar sübuta ehtiyacı olmayan aksiomlardır. Amma təssüflər olsun ki, insanlar özlərinə problem yaradır. Ona görə ki, təbiətin qanunlarını pozurlar".
Həmsöhbətimizin sözlərinə görə, uşaq qidalarının satışı ilə məşğul olan distribütorlar pediatrlarla əməkdaşlıq edir: "Pediatr uşağa süni qida verilməsini məsləhət görürsə, bu, həmin həkimin savadının aşağı olmasını göstərir. Uşağı müayinə edən pediatr analara ancaq onu tövsiyə etməlidir ki, ilk altı ayadək övladını yalnız ana südü ilə qidalandırsın. Altı aydan sonra isə ana südü ilə yanaşı, əlavə qidalar da vermək olar. Bu qidalar isə yumurta sarısı, mannı və digər sıyıqlar ola bilər. Daha yaxşı olardı ki, bu qidalar da mağazalarda satılan hazır yox, ev şəraitində hazırlanan qidalar olsun. Ağıllı analar uşaqlarına konservantlarla konservləşdirilib uzunmüddətli istifadəyə yararlı olan qablaşdırılmış uşaq yeməkləri vermirlər".
Pediatr onu da qeyd etdi ki, süni uşaq qidaları ixrac edən əsas ölkələrdən biri olan Almaniyada ana südü ilə qidalanan uşaqların sayı Azərbaycandakından çoxdur: "Onlar süni uşaq qidaları istehsal edib başqa ölkələrə satır. Özlərində isə bu qidalardan istifadə yox dərəcəsindədir. Deməli, belə ölkələr qazanc əldə etmək və məhsullarını satmaq üçün xam axtarır. İnsanlar ayıq olmalıdır, xüsusilə də analar. Buna qarşı analarla yanaşı, bütün cəmiyyət mübarizə aparmalıdır. Təkcə həkimlərin deməyi bəs etmir".
A.Əliyeva təklif edir ki, süni uşaq qidalarının reklamı qadağan olunsun: "Düzdür, qanunvericilikdə süni uşaq qidalarının reklamı qadağan olunsa da, telekanallarda yayımlanan verilişlərdə, xəstəxanalarda, əczaxanalarda buna rast gəlmək olar. Süni uşaq qidalarının reklamı ilə məşğul olanlar qanunla cəzalandırılmalıdır".
Günel CƏLİLOVA
