"Yoxsa ağacı kəsib cəriməni ödəməklə problem öz həllini tapmayacaq"
Azərbaycanda meşələrin və yaşıllıqların qanunsuz kəsilməsi ilə bağlı cəzalar sərtləşdirilir. Bununla bağlı İnzibati Xətalar Məcəlləsinin 253-cü maddəsinə dəyişikliklər edilməsi təklif edilir. Layihəyə əsasən, meşə fonduna daxil olmayan ağac və ya kol əkililərinin qanunsuz kəsilməsinə və ya məhv edilməsinə görə fiziki şəxslər iki min manat miqdarında, vəzifəli şəxslər dörd min manat miqdarında, hüquqi şəxslər isə iyirmi beş min manat miqdarında cərimə ediləcək.
Şəhərlərdə və digər yaşayış məntəqələrində yerləşən yaşıllıq sahələrində tikinti və abadlaşdırma işləri aparılarkən hər bir ağacın və ya kol əkililərinin qanunsuz kəsilməsinə, zədələnməsinə və ya məhv edilməsinə görə fiziki şəxslər min iki yüz manat miqdarında, vəzifəli şəxslər beş min manat miqdarında, hüquqi şəxslər isə otuz beş min manat miqdarında cərimələnəcək.
Bundan başqa, magistral avtomobil yollarının və dəmir yolunun mühafizə zolaqlarında yerləşən yaşıllıq sahələrində hər bir ağacın və ya kol əkililərinin məhv edilməsinə, habelə qanunsuz kəsilməsinə görə fiziki şəxslərə iki min beş yüz manat, vəzifəli şəxslərə altı min manat, hüquqi şəxslərə qırx min manat miqdarında cərimə kəsiləcək.
Su obyektlərinin və su təsərrüfatı obyektlərinin (su anbarları da daxil olmaqla) mühafizə zolağında yerləşən yaşıllıq sahələrində hər bir ağacın və ya kol əkililərinin məhv edilməsinə, habelə kəsilməsinə görə fiziki şəxslər üç min yüz manat, vəzifəli şəxslər yeddi min manat, hüquqi şəxslər isə qırx beş min manat cərimələnəcək.
O da var ki, bir sıra hallarda cəzaların sərtləşdirilməsi lazımi effekt vermir. Yəni neqativ hallar azalmaq əvəzinə, bir az da artır. O baxımdan ekspertlər yaşıllıqların qanunsuz kəsilməsi ilə bağlı cəzaların sərtləşdirilməsini necə dəyərləndirir?
Sözügedən məsələ ilə bağlı fikirlərini "Bakı-Xəbər"lə bölüşən Milli Ekoloji Proqnozlaşdırma Mərkəzinin rəhbəri Telman Zeynalovun sözlərinə görə, təkcə qanunların sərtləşdirilməsi yetərli deyil: "Hesab edirəm ki, ora bir sıra əlavələr edilməlidir. Çünki hər hansı bir tikinti idarəsi bir hektar ərazini götürürsə, onun üçdə bir hissəsi yaşıllıq ərazi sayılırsa, ona görə hardasa 30-50 min manat cərimə verməsi problem deyil. Yəni bir belə cərimə verməyə hazırdır, təki öz istəyini reallaşdıra bilsin. Çünki bunun müqabilində bir və ya iki çoxmərtəbəli bina tikib yüz milyonacan pul qazanacaq. Ona görə də bir sıra hallarda cərimələrin artırılması lazımi effekt vermir. Hesab edirəm ki, cərimələrlə yanaşı, qarşı tərəfin üzərinə müəyyən öhdəliklər də qoyulmalıdır. Öhdəlik qoyulmalıdır ki, bunun müqabilində tikinti şirkəti bir və ya iki hektar ərazinin yaşıllaşdırılmasını öz üzərinə götürsün. Məcbur edilməlidir ki, çirklənmiş əraziləri təmizləsinlər. Onda bunun müəyyən effekti olacaq. Yoxsa ağacı kəsib cəriməni ödəməklə problem öz həllini tapmayacaq. Ödənilən cərimənin də hara getməsini Allah bilir. Ona görə də çıxış yolunu ancaq bunda görürəm".
Vidadi ORDAHALLI