Bazar günü günü, 12 iyul 2026
     

Ürək-da­mar xəs­tə­lə­ri düz iki də­fə ar­tıb

Image


Adil Qey­bul­la: "Bu gün, de­mək olar ki, dün­ya­da ürək-da­mar xəs­tə­lik­lə­ri­nin xü­su­si çə­ki­si artmaq­da­dır"

 

Son vaxtlar mət­bu­at­dan, ya­xın-uzaq ta­nış­lar­dan tez-tez eşi­di­rik ki, fi­lan­kəs ürək ça­tış­maz­lı­ğın­dan əziy­yət çə­kir, mü­a­li­cə olu­nur, kim­lər­sə ürək ça­tış­maz­lı­ğın­dan dün­ya­sı­nı də­yi­şib və s.

Açıq­la­nan rəs­mi mə­lu­mat­lar da təs­diq edir ki, son il­lər ürək-da­mar xəs­tə­lik­lə­rin­dən əziy­yət çə­kən­lə­rin sa­yı ar­tıb.

Sə­hiy­yə Na­zir­li­yi­nin baş kar­di­o­lo­qu, pro­fes­sor Fa­iq Qu­li­yev mət­bu­a­ta açıq­la­ma­sın­da de­yib ki, son 5 il­də ürək-da­mar xəs­tə­si ki­mi qey­diy­ya­ta dü­şən­lə­rin sa­yı 2 də­fə­dən çox ar­tıb. Bu xəs­tə­lik­lə­rin qar­şı­sı­nı al­maq üçün pro­fi­lak­tik və ma­a­rif­lən­di­ri­ci təd­bir­lər la­zım­dır.

F.Qu­li­yev qeyd edib ki, Azər­bay­can­da ürək-da­mar xəs­tə­lik­lə­ri­nin ya­yıl­ma­sı Fran­sa, Por­tu­qa­li­ya, İta­li­ya, Al­ma­ni­ya ki­mi öl­kə­lər­dən da­ha çox­dur. Bu da kar­dio-pro­fi­lak­ti­ka­dan ası­lı­dır. Hə­min öl­kə­lə­rin pəh­riz­lə­ri, re­gi­on­la­rı fərqli­dir.

Ürək-da­mar xəs­tə­lik­lə­ri nə sə­bəb­dən ar­tır və bu­nun­la ne­cə mü­ba­ri­zə apar­maq olar? Mə­sə­lə ilə bağ­lı pro­fes­sor, hə­kim-ekspert Adil Qey­bul­la­ya mü­ra­ci­ət et­dik. O bi­zim­lə söh­bə­tin­də bil­dir­di ki, bu xəs­tə­lik­lə­rin artma­sı­nın əsas sə­bə­bi in­san­la­rın ya­şam tər­zi və qey­ri-düz­gün qi­da­lan­ma­sı­dır: "Bu gün, de­mək olar ki, dün­ya­da ürək-da­mar xəs­tə­lik­lə­ri­nin xü­su­si çə­ki­si artmaq­da­dır. Əs­lin­də, bu­nun sə­bəb­lə­ri  mə­lum­dur. İlk növ­bə­də in­san­la­rın hə­ya­tı­nın cid­di ola­raq av­to­mat­laş­ma­sı­nı əsas amil ki­mi qeyd et­mək la­zım­dır. İn­san­la­rın az hə­rə­kət et­mə­si, çox qi­da qə­bul et­mə­si, xo­lestrol­lu qi­da­la­rın ra­si­on­da üs­tün­lük təş­kil et­mə­si ürək-da­mar xəs­tə­lik­lə­ri­nin artma­sı­na gə­ti­rib çı­xa­rır. Çün­ki or­qa­nizmdə qə­bul edi­lən ka­lo­ri ilə sərf edi­lən ka­lo­ri ara­sın­da bir ba­lans ol­ma­lı­dır. Bun­la­rın ara­sın­da­kı ta­raz­lıq po­zul­sa - çox qi­da qə­bul edi­lib, az ka­lo­ri sərf olun­sa, or­qa­nizmdə mü­ba­di­lə po­zu­lur. Mü­ba­di­lə­nin po­zul­ma­sı ara məh­sul­la­rı­nın oy­naq­lar­da, da­mar­lar­da çök­mə­si­nə sə­bəb olur və nə­ti­cə­də də or­qa­nizm təd­ri­cən sı­ra­dan çı­xır. Xo­les­te­rol­lu qi­da­la­rın çox qə­bul edil­mə­si on­la­rın da­mar­lar­da çö­kə­rək qan döv­ra­nı yol­la­rı­nı da­raltma­sı­na sə­bəb olur. Bu da or­qa­nizmdə qan təc­hi­za­tı­nın po­zul­ma­sı­na gə­ti­rib çı­xa­rır. Ürək da­mar­la­rı­nın da­ral­ma­sı da­im iş­lək or­qan olan ürə­yin iş­lək me­xa­niz­mi­ni po­zur. Bu da, nə­ti­cə eti­ba­ri­lə, ürə­yin cid­di əziy­yət çək­mə­si­nə sə­bəb olur".

Həm­söh­bə­ti­miz onu da əla­və et­di ki, pay­taxt Ba­kı­da ürək-da­mar xəs­tə­lik­lə­rin­dən əziy­yət çə­kən­lə­rin sa­yı da­ha çox­dur: "Ba­kı me­qa­po­lis ol­du­ğun­dan, bu­ra­da in­san­lar stres­lə da­ha tez-tez qar­şı­laş­dı­ğın­dan, bu, ürək-da­mar xəs­tə­lik­lə­ri ilə nə­ti­cə­lə­nir. Am­ma ra­yon­lar­da in­san­lar tə­bi­ət­lə da­ha çox əla­qə­də ol­du­ğun­dan və di­gər amil­lər­dən on­lar­da xəs­tə­lik da­ha az qey­də alı­nır".

Pro­fes­sor bil­dir­di ki, ca­van in­san­lar­da ürək xəs­tə­lik­lə­ri da­ha tez ölü­mə sə­bəb olur: "Yaş­lı in­san­lar ikin­ci in­farktı nis­bə­tən yün­gül ke­çi­rə bi­lir. Gənc xəs­tə isə bi­rin­ci in­farktdan və­fat edə bi­lər. Çün­ki on­la­rın or­qa­niz­mi bu pro­se­sə ha­zır ol­mur. Gənclər­dən fərqli ola­raq yaş­lı in­san­lar­da ürə­yi qi­da­lan­dı­ran da­mar­lar ara­sın­da əla­qə­lər iş­lə­yir. Bu da­mar­la­rın iş­lə­mə­si üçün in­sa­nın mü­əy­yən ya­şa çat­ma­sı la­zım­dır".

Gü­nel CƏ­Lİ­LO­VA



VİDEO

Biri ermənini öpür, biri sovet bayrağı qaldırır... Günümüzə baxın! - VİDEO

Lavrov işdən kənarlaşdırılır, yoxsa oyun qurulur? - VİDEO

Dünyada xaos böyüyür, Azərbaycana təhlükə də artır... - VİDEO

İrandan Trampa “İrəvan mesajı” - sülh olmasa, TRIPP marşrutuna dözmərik...

Vətəndaşın məmurlarla birbaşa ünsiyyətində sıfır hədd - rəqəmsallaşma dövrünün hədəfi...

Çin və ABŞ-ın mübarizə apardığı Gürcüstan limanında Azərbaycan həlledici söz sahibinə çevrilir...

SON XƏBƏRLƏR

11.07.2026 / 23:18
Rusiya Ukraynaya göndərilən silahları izləmək üçün NATO ölkələrində minlərlə kameranı ələ keçirdi...

11.07.2026 / 22:40
Polşa Ukrayna Üsyançı Ordusunun qırmızı-qara bayrağını qadağan edir - Navrotski parlamentə çağırış etdi...

11.07.2026 / 21:10
Prezidentin sosial media hesablarında Quzeyxırman və Güneyxırman kəndlərində sakinlərlə görüşündən videoçarx paylaşılıb

11.07.2026 / 21:05
Ukrayna Rusiyanın Azovdakı “kölgə donanması”nı çökdürür - bir gecədə 28 gəmi vuruldu... +VİDEO

11.07.2026 / 20:46
İstilər Eyfel qülləsinin də “dəngəsini” pozdu

11.07.2026 / 20:02
Prezident: "Hər dəfə Qarabağda, Şərqi Zəngəzurda olanda və inkişafı görəndə ürəyim sevinir"

11.07.2026 / 19:58
"Dövlətimiz güclüdür, Ordumuz güclüdür, iradəmiz yerindədir" - Prezident

11.07.2026 / 19:56
ABŞ konqresmeni İordan çayının qərb sahilində israilli köçkünlər tərəfindən girov götürüldü...

11.07.2026 / 19:53
Prezident İlham Əliyev: "Son 5-6 il ərzində xalqımız haqlı olaraq qürur hissi ilə yaşayır"

11.07.2026 / 19:51
"Hər dəfə keçmiş köçkünlər öz dədə-baba torpaqlarına qayıdanda hamımız üçün bayramdır" - Prezident

11.07.2026 / 19:45
"Soyqırım və deportasiya qurbanlarına dəstək" adlı layihənin icrası davam edir

11.07.2026 / 19:03
Yazıçı-publisist Aydın Tağıyevin kitabının təqdimatı olub - FOTO

11.07.2026 / 18:01
“Xankəndi” hotelinin açılışı oldu - FOTO

11.07.2026 / 17:35
Prezidentin sosial şəbəkə hesablarında Şuşanın Kiçik Qaladərəsi kəndində sakinlərlə görüşü ilə bağlı paylaşım edilib - VİDEO

11.07.2026 / 17:25
Prezident İlham Əliyev Xocavənd rayonunun Quzeyxırman kəndində olub

11.07.2026 / 16:17
Zərdabda narkotikin təsiri altında avtomobil idarə edən sürücü saxlandı

11.07.2026 / 16:01
Prezident Şuşada “Yasəmən” hotelinin yeni korpusları ilə tanış oldu - FOTO

11.07.2026 / 15:32
Prezident Şuşanın Qarabağ küçəsində dövlət-özəl tərəfdaşlığı çərçivəsində həyata keçirilmiş işlərlə tanış olub - FOTO

11.07.2026 / 15:11
Patruşev illər əvvəl bin Ladenə qarşı planlaşdırılan Rusiya-ABŞ əməliyyatını açdı – ABŞ son anda imtina etdi...

11.07.2026 / 15:07
Şuşada “Sadıqcanın evi”nin bərpadan sonra açılışı olub - FOTO

11.07.2026 / 14:22
Azərbaycan vətəndaşını qətlə yetirən şəxs Batumi aeroportunda yaxalandı

11.07.2026 / 14:09
BTQ ilə Burkina-Faso Beynəlxalq Araşdırmalar İnstitutu arasında anlaşma memorandumu imzalandı

11.07.2026 / 13:57
Prezident Şuşanın Kiçik Qaladərəsi kəndində görülən işlərlə tanış olub və kəndə qayıdan sakinlərlə görüşüb - FOTO

11.07.2026 / 13:57
Prezident Şuşanın Kiçik Qaladərəsi kəndində görülən işlərlə tanış olub və kəndə qayıdan sakinlərlə görüşüb - FOTO

11.07.2026 / 13:44
Azərbaycanın sərt müqavimətindən sonra İsrail geri addım atdı – qondarma “soyqırım" məsələsi gündəmdən çıxarıldı...

11.07.2026 / 13:17
CHP-nin idarə etdiyi daha bir bələdiyyədə həbslər aparıldı – sədrin də aralarında olduğu 36 nəfər qandallandı...

11.07.2026 / 12:50
Sui-qəsd iddiaları Trampı qorxutdu... Orduya əmr verdi - İranı xəritədən siləcəklər...

11.07.2026 / 12:19
İran “səhvini” boynuna aldı? - Tramp danışıqların bərpasına göstəriş verdi

11.07.2026 / 12:15
Ukrayna Azovda 13 rus tankerini vurdu - Rusya Don-Azov kanalını gəmilərə bağladı...

11.07.2026 / 11:53
"Karib hövzəsində dekolonizasiya mövzusu çox vaxt lazımi səviyyədə diqqətdə olmur" - Sen-martinli jurnalist

11.07.2026 / 11:29
Ukrayna üçün “Patriot”lar ilkin mərhələdə Almaniyada istehsal oluna bilər...

11.07.2026 / 11:15
Prezident İlham Əliyev Monqolustan Prezidentinə təbrik ünvanlayıb

11.07.2026 / 11:03
Prezident Laçında Hoçaz çayının üzərindəki su elektrik stansiyalarının açılışını etdi - FOTO

11.07.2026 / 10:54
Zakir Həsənov Türkiyədə səfərdədir - FOTO

11.07.2026 / 10:45
“Həkəriçay” su anbarının təməli qoyuldu

11.07.2026 / 10:31
Jan-Mişel Brun Fransa mətbuatını ifşa etdi - müstəmləkə xalqlarına qarşı zorakılığı kölgədə saxlayır, təhrif edirdilər...

11.07.2026 / 10:22
Avropa Parlamenti ermənilərdən başqa həm də yunan lobbisinin əsirliyində imiş... SÜBUT...

11.07.2026 / 10:08
Hakan Fidan S-400-lərin üçüncü ölkəyə göndərilməsi ilə bağlı danışıqların davam etdiyini açıqladı...

11.07.2026 / 09:53
“Azərbaycanca-Norveçcə sözlük" yayınlandı

11.07.2026 / 09:48
"Media dekolonizasiya prosesində qlobal məlumatlılığın artırılmasında mühüm rol oynayır" - Abbas Abbasov

11.07.2026 / 09:44
Vətənə və xalqa xidmət edən ömür Doğum gününüz mübarək, hörmətli Rasim Məmmədov!

11.07.2026 / 09:37
Bakıda medianın dekolonizasiya prosesində roluna həsr olunmuş konfrans keçirilir

11.07.2026 / 09:30
Amerikalı mütəxəssislər TRIPP layihəsi ilə bağlı Ermənistana səfər edib...

11.07.2026 / 09:15
İran Trampın iddialarını təkzib etdi – onlardan danışıqların bərpasını istəməmişik...

11.07.2026 / 08:49
İran ABŞ-ın bombaladığı nüvə obyektlərini bərpa edir - peyk görüntüləri ortaya çıxardı...

10.07.2026 / 22:43
Paşinyan hələ də Ermənistanda qalan Azərbaycan kəndlərindən danışdı...

10.07.2026 / 22:18
Kreml rəsmisi ABŞ-ın Ukraynaya “Patriot hədiyyəsini” dəstəklədi - Peskov nə demək istəyir?...

10.07.2026 / 21:44
Paşinyan yeni konstitusiya layihəsini dekabrda Əliyev və Trampla görüşədək təqdim edəcək...

10.07.2026 / 21:16
Avroparlament Putinin devrilməsinə doğru daha bir addım atdı...

10.07.2026 / 20:55
Rusiyada dərin yanacaq qıtlığının Azərbaycana təsirləri gündəmdə...

10.07.2026 / 20:41
Prezident İlham Əliyev bir sıra beynəlxalq qurumların rəhbər şəxslərini qəbul edib - FOTO

10.07.2026 / 20:37
Azərbaycan JF-17 qırıcı təyyarələri ilə bütün Xəzəri nəzarətə götürür

10.07.2026 / 20:36
Ərdoğanın hədiyyə etdiyi revolverlərin bir çoxu geri qaytarıldı

10.07.2026 / 20:21
Ermənistan İranın əlindən çıxır, TRIPP layihəsinin də buna birbaşa dəxli var

10.07.2026 / 20:05
Akademik Musiqili Teatrda "Şahmaran" tamaşasına daxili baxış keçirilib

10.07.2026 / 19:55
Ermənilərin məhkəməsi çıxışlarla davam etdirilib FOTO

10.07.2026 / 19:39
Tramp İrandan yeni təklif aldığını iddia etdi – “Biz də qəbul etdik”...

10.07.2026 / 19:22
Vasitəçi ölkələr ABŞ-İran gərginliyini azaltmaq üçün hərəkətə keçdi - Qətər Tehrana heyət göndərdi...

10.07.2026 / 18:57
Yaxın Şərqdə gərginliyi daha da artıracaq iddia - ABŞ-dan sonra iki körfəz ölkəsi də İrana hücum etdi...

10.07.2026 / 18:40
Xaricdə təhsil şirkətləri ilə bağlı vətəndaşlara xəbərdarlıq edildi... - "özünü "təhsil ekspertləri" kimi təqdim edənlər..."

10.07.2026 / 18:12
Kreml Türkiyənin S-400-ləri satacağını rəsmən təsdiqlədi – sistemlər üçüncü ölkələr üzərindən Rusiyaya qaytarıla bilər...

10.07.2026 / 17:50
Əli Əsədovun rəhbərliyi ilə İqtisadi Şuranın iclası keçirildi - FOTO

10.07.2026 / 17:35
Nazir Vilayət Eyvazovun göstərdiyi rəqəmlərlə bağlı müzakirə başladı - necə və hansı üsullarla?...

10.07.2026 / 17:19
Professor Məhərrəm Zülfüqarlının “ Atillanın yeni sərgüzəştləri” kitabı nəşr olundu - FOTO

10.07.2026 / 16:32
“Zəngəzur dəhlizi bəyanatına” Ermənistan XİN-nin əks-reaksiyası tam yersizdir...

10.07.2026 / 15:58
“XXI Əsrin Qadınları” İctimai Birliyinin layihəsinin yekun tədbiri Ağsuda keçirilib

10.07.2026 / 15:57
Yunus Oğuzun “Türk” etnonimi və törələri kitabı Respublika Gənclər Kitabxanasının fonduna daxil edilib

10.07.2026 / 15:52
Beyləqan şəhərində fermerlər üçün aqrar sığorta ilə bağlı maarifləndirici təlim keçirilib

10.07.2026 / 15:49
ABŞ MKİ-nin “əllərini pişik yeyib ki, İsrail kəşfiyyatı önə çıxıb?!”...

10.07.2026 / 15:41
Marketlər yerli istehsalçılardan 100 min manat istəyir? – Deputatdan iddia...

10.07.2026 / 15:27
Ölkədə qulaqdibi xəstəliyinin artması iddiaları ilə bağlı rəsmi açıqlama...

10.07.2026 / 15:10
Azərbaycanın Ermənistandakı eksklav kəndlərinin taleyini özümüz həll edəcəyik...

10.07.2026 / 14:59
Azərbaycandakı sabitlik və inkişaf Prezident İlham Əliyevin uğurlu siyasətinin nəticəsidir - ŞƏRH

10.07.2026 / 14:47
Rusiya alimindən Ermənistan iqtisadiyyatı barədə inanılmaz rəylər - böhran olmayacaq...

10.07.2026 / 14:34
Kəlbəcərdə mina partladı...

10.07.2026 / 14:29
İran hakimiyyətində yeni parçalanma? - İranda əhali, ABŞ-da mətbuat radikallaşır...

10.07.2026 / 14:18
Bakıda sərnişinlərdən küsən avtobus sürücüsü ilə bağlı QƏRAR VERİLDİ...

10.07.2026 / 14:12
Türkiyə Rusiyadan aldığı S-400 sistemlərini körfəz ölkəsinə satır – İDDİA...

10.07.2026 / 14:05
Bakcell və Gənclər Fondu "İnnovasiya və Süni İntellekt" üzrə təqaüd proqramının qalibləri ilə görüş keçirib - FOTO

10.07.2026 / 13:56
Azərbaycanın xarici dövlət borcu azaldı - 4 milyard 616,8 milyon...

10.07.2026 / 13:51
Ukrayna Rusiyaya ağır zərbə - neft zavodu, neft terminalı, neft anbarı və böyük bir müdafiə zavodu vuruldu...

Diasporumuza Rusiyada problemlər yaradılandan sonra Avropa, Amerika istiqamətində fəallıq başladı...

XƏBƏR ARXİVİ