Yer kürəsinin hər yerində sürətlə yayılmağa davam edən koronavirusun qarşısının alınması məqsədilə çoxsaylı tədbir həyata keçirilib. Koronavirus, demək olar ki, bütün dünya üçün yeni qaydalar gətirib. Artıq bir çox ölkə və insan da koronavirusun, sərt karantin rejiminin tələb etdiyi qaydalarla yaşamağa alışıb. Lakin bütün qaydaların tətbiq edilməsinə baxmayaraq, müəyyən yumşaldılmalardan sonra bəzi ölkələr bu virus qarşısında yenidən aciz durumda qalıb.
Hazırda bəzi ölkələrdə infeksiya daha da güclənir, yoluxma halları rekord həddə çatıb. Ekspertlərin payızda ikinci dalğanın olacağı ilə bağlı proqnozları da dövlətləri əlavə zəruri tədbirlər görməyə məcbur edib. Hər bir ölkə yoluxma tempi, pandemiyanın yayılma dinamikası və arealından asılı olaraq, karantin rejiminin tətbiqi və yenidən sərtləşdirilməsi, qapanma ilə bağlı müxtəlif qərarlar qəbul edir.
Qeyd etdiyimiz kimi, son günlər bir sıra ölkələrdə, o cümlədən, Azərbaycanda yeni növ koronavirus (COVID-19) infeksiyasına yoluxma hallarında kəskin artım müşahidə olunmaqdadır. Bu səbəbdən mövcud sanitar-epidemioloji vəziyyət nəzərə alınaraq, xüsusi karantin rejimi çərçivəsində bir sıra məhdudiyyətlərin tətbiq olunmasına qərar verilib.
Nazirlər Kabineti yanında Operativ Qərargahın məlumatına əsasən, sanitar-epidemioloji vəziyyət, koronavirusa yoluxmuş aktiv xəstə sayı və yoluxma sürəti əsas götürülməklə məhdudiyyətlər tətbiq edilir. Belə ki, 2020-ci il 19 oktyabr saat 00:00-dan 2 noyabr saat 06:00-dək Bakı Metropolitenində sərnişindaşıma fəaliyyəti dayandırılır. Həmçinin, 2020-ci il 19 oktyabr tarixindən 2 noyabr tarixinədək ölkə üzrə bütün təhsil müəssisələrində tətil elan olunur.
Azərbaycan Respublikası Nazirlər Kabinetinin müvafiq tapşırığına əsasən, dövlət qurumlarında çalışan işçilərin say həddi 30 faizədək azaldılaraq, digər əməkdaşlar məsafədən iş rejiminə keçirilir. Özəl sektorda və digər sahələrdə fəaliyyət göstərən qurum və təşkilatlara eyni qaydanın tətbiq edilməsi tövsiyə olunur. Yüksək risq qrupuna daxil olan 65 yaşdan yuxarı şəxslərin ən zəruri hallarda yaşayış yerlərini tərk etmələri tövsiyə edilir.
Xüsusi sərt karantin rejiminin tətbiqinin virusa yoluxma sayına necə təsir edəcəyini öyrənmək üçün mütəxəssislərə müraciət etdik.
“Koronavirusa yoluxma sayında artım gözlənilirdi, çünki insanlar sadə qaydalara əməl etmirlər”
Həkim-ekspert Rasif Bağırov bildirdi ki, koronavirusa yoluxma sayında artım gözlənilirdi. Çünki insanlar sadə qaydalara əməl etmirlər: “Yenidən yoluxma sayında ciddi dərəcədə çoxalma müşahidə edirik. Bundan əvvəl yoluxma sayı ciddi dərəcədə azalmışdı. Çünki maskalarla bağlı ciddi rejim tətbiq edildi. İnsanlar vaxtlı-vaxtında maskalardan istifadə etdilər. İstər küçədə gəzərkən, istərsə də ictimai yerlərdə maskalardan istifadənin çoxaldığını görürdük. Maska taxmağın zəruriliyini bir az da qayda-qanunla insanlara izah etdilər. Nəticədə insanların da maskalardan istifadə etməsi koronavirusa yoluxma sayında azalmaya gətirib çıxardı. Qeyd edim ki, koronavirusun qarşısını ən effektiv, keyfiyyətli alan vasitə maskadır".
Ekspertin sözlərinə görə, koronavirusa yoluxma sayı kəskin azalan kimi insanlar maskadan da imtina etməyə başladılar: "Bir ara koronavirus kifayət qədər azaldı. Bu zaman insanlarda artıq boşluq yarandı. Onlar düşündülər ki, artıq maskalardan istifadə etməsək də olar. Maskalar ağızdan çıxan kimi yerdə qalan koronavirusa yoluxmamış az sayda insanlar var idi, onlar da başladılar virusu yaymağa. Hazırda xəstəliyə yoluxma sayı yenidən çoxalıb. Yoluxma sayının çoxalması da əsasən qeyd etdiyim səbəblə bağlıdır. Yoluxma sayının azalması üçün sərt karantin rejimi tətbiq edilməli idi. Virusa yoluxma ən çox metro və məktəblərdə qeydə alınır. Metro qapalı məkan olduğu üçün virus orada daha sürətlə yayılır. Məktəbdə də müəllim və şagirdlər mütəmadi tibbi maskadan istifadə etmədikləri üçün vəziyyət yenidən pisləşdi. Vəziyyətin daha da mənfiyə getməməsi üçün karantin rejimi sərtləşdirilməli idi. Nəzərə almaq lazımdır ki, hazırda ölkəmizdə müharibə gedir. Ən azı döyüş bölgəsində ermənilərlə vuruşan hərbçilərimizin sağlamlığı üçün maska taxılmalı, sosial məsafəyə riayət edilməli və gigiyenik qaydalar gözlənilməlidir. İnsanlar bu qaydalara əməl etsələr, koronavirus deyilən bir virus olmayacaq”.
Günel CƏLİLOVA
