Məhəmməd Əsədullazadə: "Gələn il Ermənistanda prezident səlahiyyətlərinin baş nazirə verilməsi danışıqlarda fasiləyə səbəb ola bilər"
Dağlıq Qarabağ probleminin həlli missiyasını öz üzərinə götürən ATƏT-in Minsk Qrupunun passivliyi, münaqişənin həlli istiqamətində heç bir müsbət addım atmaması regionda gərginliyin artmasına gətirib çıxarır.
Ermənistan hakimiyyətinin danışıqlar prosesindən yayınması, bu azmış kimi, aqressiya və təhdid nümayiş etdirməsi Qarabağda növbəti hərbi əməliyyatları qaçılmaz edir. Hələ fevral ayında Ermənistan və Azərbaycan arasındakı silahlı qarşıdurmadan sonra xarici işlər nazirləri yox, prezidentlər səviyyəsində görüşün keçiriləcəyi gözlənilirdi. Lakin bu gözlənti özünü doğrultmadı. Tərəflər arasında danışıqların donması fonunda Minsk Qrupu həmsədrlərinin regiona artan səfərləri, ard-arda Fransa və ABŞ tərəfindən irəli sürülən, amma detalları açıqlanmayan həll planları ümidi artırdı. Hətta o ehtimal gündəmə gəldi ki, Ermənistan və Azərbaycanın razı olduğu 3 hissəli həll planı üzərində danışmaq üçün Fransada prezidentlərin görüşü keçiriləcək. Ancaq bu da baş tutmadı. Ermənistanda keçirilən parlament seçkiləri, ABŞ-ın Suriyaya hərbi müdaxiləsi, Rusiyanın Ukrayna və Baltikyanı dövlətlər ətrafındakı təhlükəli manevrləri Dağlıq Qarabağ münaqişəsini arxa plana atdı. Hazırda Ermənistanda seçkidən sonra yaranmış siyasi gərginlik pik həddədir. Serj Sarkisyanın rəhbərlik etdiyi hakim Respublika Partiyasının seçkilərin nəticələrini saxtalaşdırdığını iddia edən müxalif güclər hakimiyyətə qarşı genişmiqyaslı mitinqlərə hazırlaşır. Bütün bunları nəzərə alsaq, real sülh danışıqları nə vaxt bərpa oluna bilər? Sözügedən məsələni "Bakı-Xəbər"ə şərh edən politoloq Məhəmməd Əsədullazadənin sözlərinə görə, Yaxın Şərqdə qeyri-müəyyən vəziyyət, regional maraqların toqquşması Ermənistan-Azərbaycan, Dağlıq Qarabağ münaqişəsinin nizamlanmasının diplomatik həllinə mənfi təsir etməkdədir: "Dağlıq Qarabağ münaqişəsinin nizamlanması prosesində 20 ildən artıq davam edən ATƏT-in Minsk Qrupunun vasitəçiliyi səmərəsizdir. Həmsədrlərin arasında ciddi ixtiliflar hökm sürməkdədir. Ötən ilin sentyabrından başlayaraq, Ermənistan Qarabağ danışıqlarından yayınmaqdadır. ABŞ-da prezident seçkilərində Trampın qələbəsi və onun qeyri-müəyyən Qafqaz siyasəti, Fransada prezident seçkilərində namizədlərin ermənipərəst mövqeyi Minsk Qrupu çərçivəsində aparılan danışıqlarda ciddi şəkildə narahatlıq yaradır. Qeyd edim ki, hazırkı vəziyyət Ermənistanın siyasətinə yarımaqdadır. Gələn il Ermənistanda prezident səlahiyyətlərinin baş nazirə verilməsi danışıqlarda fasiləyə səbəb ola bilər. Baş verən mənfi çalarların yaşanmasına baxmayaraq, Azərbaycan danışıqların aparılmasında maraqlıdır və bu istiqamətdə diplomatik və hərbi hərəkətliliyi artırıb. Hazırda danışıqlarda əsas moderator rolu Moskvanın üzərindədir. Bu ayın axırında Moskvada XİN rəhbərlərinin görüşü təşkil ediləcək. Hesab edirəm ki, Rusiyanın iştirakı ilə danışıqlar aparılsa da, burada ciddi və əhəmiyyətli irəliləyişin olması gözlənilmir. ABŞ-ın proseslərdə Cənubi Qafqaz siyasətində aydın mövqeyi münaqişə ətrafında dönüşə səbəb olar. Hazırda intensiv danışıqlar prosesi aparılmasa da, proses gedir. Növbəti aylarda münaqişə ətrafında istənilən situasiya ilə qarşılaşa bilərik. Status-kvonun qorunması Azərbaycanın maraqlarına cavab vermir. Bu qeyri-müəyyən situasiya Qafqazı beynəlxalq münaqişənin episentri edəcək".
Vidadi ORDAHALLI