Molla rejimi Azərbaycana qarşı tarixi şəxsiyyətlər, ədəbi simalar üzərindən də təxribatlarını davam etdirir. Dahi Azərbaycan şairi Nizami Gəncəvini farslaşdırmaqları yetmirmiş kimi, indi də onun İranın Qum şəhərində “doğulduğunu” iddia edirlər.
Molla rejimi Azərbaycana qarşı çirkli planlarını icra etmək üçün yaratdığı "Hüseyniyyun" terror təşkilatının üzvləri yutub üzərindən “ədəbiyyat davasına” da girişiblər. Nizami Gəncəvidən, Cavad xandan, Məhəmmədhüseyn Şəhriyardan tutmuş digər şəxsiyyətlərimizə qədər “Ədəbiyyat gecəsi”ndə müzakirə edirlər, bütün gücləri ilə onları İrana bağlamağa çalışırlar. Nizami Gəncəvinin Azərbaycanın qədim Gəncə şəhərində doğulduğunu bütün dünya bildiyi halda, Qumda mərkəzləşən terrorçu “Hüseyniyyun”çular onu Qum şəhərinə bağlamağa çalışır. İddia edirlər ki, guya Nizami Gəncəvi İranın Qum şəhərində doğulub və Gəncəyə sonradan köçüb, hətta onun adının da fərqli olduğunu deyirlər. Təbii, bunlar cəfəngiyatdır və dünyanı çaşdırmağa xidmət edir.
“İran ədəbiyyatşünası Vəhid Dəstgerdi haqlı olaraq Nizaminin Qumda anadan olmadığını, bu misraların “İsgəndərnamə” əsərinin üzü köçürülərkən sonradan katiblər tərəfindən əlavə edildiyini bildirib”
AMEA-nın Nizami Gəncəvi adına Ədəbiyyat İnstitunun Nizamişünaslıq şöbəsinin aparıcı elmi işçisi, filologiya üzrə fəlsəfə doktoru dosent, nizamişünas Zəhra Allahverdiyeva “Bakı-Xəbər”ə şərhində “Nizami Gəncəvinin İranın Qum şəhərində doğulduğunu iddia etmək absurddur, cəfəngiyatdır. Nizaminin Gəncə şəhərində doğulduğu bütün dünyaya məlumdur. Gerçəklik budur”-deyə bildirdi.
Z.Allahverdiyevanın sözlərinə görə, XVII əsrdə Nizaminin “İsgəndərnamə” poemasının “İqbalnamə” hissəsinə katiblər tərəfindən məqsədli şəkildə “Qum” əlavəsi edilib, bundan əvvəlki əlyazma nüsxələrdə isə bu məsələ yoxdur.
Söhbət
Gəncə dənizində olsam da pünhan
Yerim Qum şəhridir, yurdum Qohestan - misrasından gedir ki, alimə görə, bu da sonradan artırılıb. “İran ədəbiyyatşünası Vəhid Dəstgerdi haqlı olaraq Nizaminin Qumda anadan olmadığını, bu misraların “İsgəndərnamə” əsərinin üzünün köçürülərkən sonradan katiblər tərəfindən əlavə edildiyini bildirib. Bertels də onu təsdiqləyib ki, bu misraların Nizami ilə əlaqəsi yoxdur. Bu beyti sonradan artırıb “İqbalnamə”yə əlavə ediblər. İndi də əsassız olaraq bu iddianı irəli sürüblər. Rusiya-İran müharibəsindən bir-iki əsr əvvəldən bunlar bu işlə məşğul olublar. Amma qədim əlyazmalarda bu şeylər yoxdur”.
Nizaminin əsərlərində İran adını dörd dəfə çəkməsi iddiası ilə bağlı da Nizamişünas alimin fikrini öyrəndik. “nə olsun ki, dörd dəfə İran adı çəkib? Bilirsiz, onda İranda hakimyyətə kimlər idi? Orada türklər hökmranlıq edirdi! Bunlar Səlcuqlar, Atabəylər, onlardan əvvəl Qəznəvilər, onlar da da əvvəl Samanilər idi. Sasanilər özləri türk idilər. Oradakı şahlar, hökmdarlar hamısı türklər olub. Ənuşirəvan elə Xəzər xaqanın qızını almışdı...”-deyə bildirən alim hesab edir ki, bu kimi cəfəngiyatları ortaya atanların məqsədi aydındır.
Alim qeyd etdi ki, bu iddia əsasən Pəhləvilər dövründə qaldırılıb və dövriyəyə buraxılıb. O bildirdi ki, Daranın dövründə olan “ideyalar”ı Rza şah Pəhləvi dirçəldib, bununla da həm Azərbaycana, həm də İrana böyük zərbə vurulub. Bunun isə Rusiyanın siyasəti olduğunu deyən Z.Allahverdiyeva qeyd etdi ki, o zaman artıq Azərbaycan torpaqları bölünmüşdü. “Bunlar hər şeyə əl atırlar ki, Azərbaycan xalqı yenidən birləşməsin. Bütün bunlar hamısı ona xidmət edir. Qum məsələsini də o zaman farslara xidmət edən katiblər uydurublar. Bilirsiz ki, onlar o dövrdən başlayaraq bu sahədə işlər aprırdılar. 1813 və 1828-ci ildə Azərbaycan torpaqları elə-belə bölünmədi ki. Buna hazırlaşırdılar. I Pyotrun dövründə torpaqlarımızı bölmək uğrunda mübarizə gedirdi. Nəhayət torpaqlarımızı böldülər.
XVII əsrə qədər Nizaminin “İsgəndərnamə” əsərinin əlyazma nüsxələrində (“İqbalnamə” hissəsi) Qum məsələsi yoxdur, sonra bunu katiblər əlavə edib”.
Z.Allahverdiyeva bildirdi ki, Nizaminin ən qədim əlyazmalarında, 1360-cı ilə aid olan Parisdə Milli Kitabxanasında olan əlyazmasında Qumla bağlı misralar yoxdur, bu da onun sonradan artırıldığını birmənalı olaraq təsdiqləyir.
İradə SARIYEVA
