Moskva öz siyasi kursunu dəyişənə qədər Qərb ölkələri Rusiyaya qarşı görünməmiş sanksiya təzyiqlərini davam etdirəcək. Bu fikri ABŞ dövlət katibi Entoni Blinken səsləndirib.
Blinken Birləşmiş Ştatların bir çox ölkələrlə birlikdə Ukraynanın ərazi bütövlüyünü, suverenliyini və müstəqilliyini qorumaqda ona kömək etməyi öhdəsinə götürdüyünü xatırladıb: “Hadisələrin qarşıdakı həftələrdə və aylarda necə inkişaf edəcəyi hələ məlum deyil”. O, Kiyevin tərəfdaşlarının bir neçə məqsədinin olduğunu da diqqətə çatdırıb: “Onlardan biri Ukraynanın əraziləri geri almağa davam etməsi üçün əlimizdən gələni etməkdir. İkincisi, Kiyevə orta və uzunmüddətli perspektivdə öz potensialının artırılmasında dəstək verilməlidir”. Belə bir vaxtda o da bəlli olub ki, Avropa İttifaqı (Aİ) Rusiyaya qarşı 11-ci sanksiya paketini tətbiq etməyə hazırlaşır. Qurumun maliyyə xidmətləri, maliyyə sabitliyi və kapital bazarları üzrə komissarı Meyrid Makqinnes bildirib ki, 11-ci sanksiya paketi məhdudlaşdırıcı tədbirlərdən yayınma cəhdlərinə qarşı mübarizəyə yönəldiləcək. Hazırda Avropanı və bütün Qərbi narahat edən məsələ Rusiyanın müəyyən ölkələr vasitəsilə sanksiyalardan yayınmasıdır. Qərb həmin ölkələri də sanksiyaların hədəfi ola biləcəyini bəyan edir. Belə ölkələrdən biri qismində isə Ermənistan çıxış edir. Ermənistanda dərc olunan “Qraparak” qəzeti öz mənbələrinə istinadən yazır ki, qərbli həmkarları martın əvvəlində Almaniyaya səfər etmiş baş nazir Nikol Paşinyana bu xüsusda bir sıra göstərişlər verib: “Tapşırıqlar arasında Rusiyaya “paralel ixrac” və “bank köçürmələri” kanallarını bağlamaq yer alıb. Eyni zamanda Paşinyana Rusiyaya Qərbin iqtisadi sanksiyalarından yayınmaq üçün kömək etməmək göstərişi verilib. Mənbələrimizin əldə etdiyi məlumata görə, Qərbin bu xəbərdarlığı Paşinyanı əməlli-başlı təşvişə salıb. Baş nazir Ermənistana qayıdar-qayıtmaz, Mərkəzi Bankın sədrini, hökumət üzvlərini və Dövlət Gəlirləri Komitəsinin rəhbərini yanına çağıraraq bu kanalların bağlanması barədə göstəriş verib”. Beləliklə, Paşinyan Qərbin Rusiyaya qarşı tətbiq etdiyi iqtisadi sanksiyaların təsirinin azaldılmasına dəstək olmamaq barədə ciddi xəbərdarlıqdan nəticə çıxarıb. Bu xüsusda “Qraparak” daha sonra yazır: "Paşinyan bununla razılaşıb. Halbuki, bu addım nəticəsində ölkəyə maliyyə axını dayanacaq və erməni iş adamları əziyyət çəkir. Ticarət dövriyyəsi sürətli şəkildə aşağı düşüb. Rusiyanın müəyyən mallara olan tələbatını ödəməklə gəlir əldə edən bütün erməni şirkətləri dərhal hər şeylərini itirdilər. Bizə dedilər ki, hətta hava limanında belə ciddi nəzarət var. Sərnişinlərin çipləri və informasiya texnologiyaları üçün lazım olan əşyaları baqajlarında Rusiyaya aparmaması üçün tədbirlər görülür. Bir çox şirkət mal almaq üçün ABŞ və Avropaya bank köçürmələri edə bilmir. İş adamları təəccüblənirlər və Paşinyanın bu qədər qorxaq olduğunu gözləmədiklərini deyirlər. Baş nazir nə qədər qorxaqdır ki, çıxış yolu tapmaq əvəzinə, qərbli həmkarlarının göstərişlərinə bu qədər tez əməl edir. Xüsusən indiki durumda ölkəyə milyardların axını olmayacaq və iş adamları çox əziyyət çəkəcək”.
Baş verənləri şərh edən erməni politoloq Vahe Davtyan qeyd edir ki, əslində, əsas etibarı ilə Vaşinqton İrəvandan anti-Rusiya sanksiyalarına qoşulmağı tələb edir. O bildirib ki, ABŞ Ermənistanı anti-Rusiya sanksiyalarına qoşulmağa məcbur edir: “Bu məsələ baş nazirin müavini Mher Qriqoryan və ABŞ maliyyə nazirinin müavini Uolli Adeyemo arasında keçirilən görüşdə müzakirə edilib. Eyni məsələ bir neçə gün əvvəl ABŞ ticarət katibinin köməkçisi Tea Kendlerin İrəvana səfəri zamanı müzakirə olunub. Təbii ki, heç bir rəsmi bəyanatda, eləcə də görüşün protokolunda sanksiyaların müzakirəsindən bəhs edilmir. Amma vəziyyət ağırdır”. Davtyan bildirib ki, İrəvanın Qərb göstərişlərinə belə intensiv əməl etməsinə Rusiya sərt reaksiya verəcək. “Qraparak” qəzeti yazır ki, Rusiyanın İrəvandakı səfirliyi bu yaxınlarda Ermənistanda ictimai rəy sorğusu keçirib və biabırçı nəticələr əldə olunub. Məlum olub ki, 2018-ci ildə Nikol Paşinyanın hakimiyyətə gəlməsindən əvvəl Ermənistan vətəndaşlarının 70 faizdən çoxu strateji tərəfdaş kimi Rusiyaya müsbət münasibət bəsləyirdisə, indi bu rəqəm iki dəfə azalıb və 40 faizə düşüb.
Nəşrin yazdığına görə, bu fakt Kremldə ciddi narahatlığa səbəb olub: “Sorğuların nəticəsinə görə, Ermənistan vətəndaşları arasında İrana inam səviyyəsi artıb”. Kreml bütün bunlarda Nikol Paşinyanı günahkar bilir, bu səbəbdən onun ünvanına Rusiyanın təhdidləri artır. Məsələn, Rusiya Dövlət Dumasının “Vahid Rusiya” partiyasından olan deputatı Yevgeni Fyodorov bildirib ki, Ermənistan mövcudluğunu kimə borclu olmasını yaddan çıxarmamalıdır: “Ermənistan beynəlxalq hüquq nöqteyi-nəzərindən SSRİ tərkibindən, yəni onun hüquqi varisi Rusiyadan qanunsuz çıxıb, çünki prosedura başa çatmayıb. Bu səbəbdən İrəvanın Moskvanın müttəfiqi sayılmasına hüquqi əsası yoxdur. Ermənistan müstəqil sayılsa da, beynəlxalq hüquq nöqteyi-nəzərindən mübahisəli ərazidir”. Bu da o deməkdir ki, Rusiya istənilən vaxt bu ölkəni öz ərazisinə qata bilər. Hər halda, ortada Gürcüstan və Ukrayna təcrübəsi var.
Nahid SALAYEV
